( I. Congreso / Congress II. Congreso / Congress III. Congreso / Congress IV Congreso / Congress V. Congreso / Congress Opiniones / Opinions Libros / Books Enlaces / Links Noticias / News Diccionario / Dictionary Coloquios )
| IKERLEA | HITZA | OSAKETA | AZALPENA |
| Josu Naberan | Aba | a-ba | - “a” mugagabea “b” bereizleak mugatuta |
| Josu Naberan | Abadagune | abo-ara-gune | - aukera; alderatu ahora (gazt) |
| Josu Naberan | Abade | abo-aite; aba-ate-or | - abo ahaidea; erlijioan, Ate zaindaria |
| Josu Naberan | Abail(du) | abu-ahi-(tu) | - jatorrizko energia ahitu (32.3) |
| Josu Naberan | Abar | abo-adar | - adar, barda, kima |
| Josu Naberan | Abaraska | abo-zi-aska | - apis edo *abo-zi(tu) erlearen aska |
| Josu Naberan | Abaro | abo-aro; abere-aro | - babes gunea (aro, 22.4) |
| Josu Naberan | Abegi | abo-hegi | - harrera egiteko zeremonia |
| Josu Naberan | Aberats | abere-asso | - abere asko duena (lat., habere) |
| Josu Naberan | Abere | ha-bere; aho-behere - “ha” bereganatua; aboa aurpegiaz beheko aldean duena | |
| Josu Naberan | Abesti | aho-eresi | - ahoz emateko eresia |
| Josu Naberan | Abezia | abel-hesia | - ukuilua, korta |
| Josu Naberan | Abiatu | abo-ira-itu | - abotik (ohizko lekutik) norabaitera joan |
| Josu Naberan | Abil | abu-(ira)-in; abu-ira-il | - molde egilea; “homo habilis” harri enborra (abu, 21) tailatzen |
| Josu Naberan | Abio | abia-o | - abiagunea |
| Josu Naberan | Abo | abu-o | - printzipioa gauzatzen den gunea |
| Josu Naberan | Abu | aba-u(ne) | - mortero orea, oinarrizko gunea |
| Josu Naberan | Aburu | abu-buru | - buruko orea; sin.: uste |
| Josu Naberan | Adar | adu-arre | - adu nabarmena |
| Josu Naberan | Adats | adar-ts; adar-atse | - mototsa, menatsa (asso/-ts, 18.1) |
| Josu Naberan | Adausi, ahausi | au-auz-in | - au zolia egin; zaunka egin |
| Josu Naberan | Adei | adi-in | - arreta eskaini |
| Josu Naberan | Adi | ira-i(z); ari-ari | - argitasun eratorria; ari, 22.3 |
| Josu Naberan | Adimen | adi-men | - argitasun eratorriaren ondorioa |
| Josu Naberan | Adin | adu-din; edu-din | - edadea |
| Josu Naberan | Adina | , -dui, -din | duin-edu-ira |
| Josu Naberan | Aditu | adi-tu | - argitasuna nork bereganatu |
| Josu Naberan | Adiurre/aiurri | adi-urrui | - adi era zolia |
| Josu Naberan | Aditz | ari-hitz; adi-hitz - ekintza adierazteko edo arreta erakartzeko hitza | |
| Josu Naberan | Adore | adu-ore | - adu orea edo izaera duena |
| Josu Naberan | Ados | adi-os | - adimendu berdina (auz/-os, 7.2) |
| Josu Naberan | Adu | adu | - gaztelaniak “hado” gorde du |
| Josu Naberan | Adur | adu-uri | - barruan adore handia duena |
| Josu Naberan | Afari/apari | abo-ari | - agunaren abo-uneko janaria (abariàapariàafari) |
| Josu Naberan | Ageri, agiri | ager-i(n) | |
| Josu Naberan | Agerre/agarre/agirre | ago-er; ager-erri | - bailararen goialdea |
| Josu Naberan | Agertu/agirtu | agirre-tu | - ager lekuan jarri, plazaratu |
| Josu Naberan | Agi | ago-ei | - datekeena (ei(ki), 8.1) |
| Josu Naberan | Agian | agi-an; agi danean | - beharbada, apika, hurrean |
| Josu Naberan | Agin(du) | agi-en-(du) | - agituko dela esan |
| Josu Naberan | Aginean | agin-ean; agir-ean | - zorian, puntuzn, -tzear |
| Josu Naberan | Agiraka | agin-ahaka; agir-ahaka | - aginduka; dena agerian jartzen |
| Josu Naberan | Agitu | agi-tu | - gertatu, jazo |
| Josu Naberan | Ago | aho-go | - goeko ahoa |
| Josu Naberan | Agor | akha-ore | - orea agortu (ore, 20.1) |
| Josu Naberan | Agur | aho-gur | - ahozko erreberentzia |
| Josu Naberan | Agure | aho-guren | - aho gurena daukana; ald., augur |
| Josu Naberan | Ahaide | aho-(ha)-ide | - enbor bereko kide |
| Josu Naberan | Ahaire/aire | aho-ire | - ahozko doinua (ira/ire, 8.4) |
| Josu Naberan | Ahakar/ahaika/ahaka/aharra | ahari-kar | - aharien adar hotsa |
| Josu Naberan | Ahal | aho-al; al-ar(i)a | - jatorrizko al hori duena; aria, 22.3 |
| Josu Naberan | Ahalke | ahal-ke | - ahal eria; lotsa (-ke, 32.3) |
| Josu Naberan | Ahalmen | ahal-men | - ahala eskueran |
| Josu Naberan | Ahaltsu | ahal-asso | - boteretsu, indartsu |
| Josu Naberan | Ahantzi | aho-an(u)-zio-in | - aspaldikoez (aho-anu) ahaztu |
| Josu Naberan | Ahari | ara-ardi | - ardi arra |
| Josu Naberan | Aharrausi | aho-arro-adausi | - aho arroaz ahausi |
| Josu Naberan | Ahaztu | aho-an(u)-zio-tu | - ahantzi (aho, 20.3; anu, 25.1) |
| Josu Naberan | Ahi | aho-il; ah-in | - jatorrizko indarra galdu |
| Josu Naberan | Ahizpa | aho-(g)iz-eba; aho-ide-eba | - jatorrizko kide emea |
| Josu Naberan | Aho, abo | a-h-o; abu-o | - “a” mugagabea “o” lekuan; jatorrizko gunea |
| Josu Naberan | Ahoka | aho-(k)oka | - ahoa okan sartu, kokatu |
| Josu Naberan | Ahokoro | aho-koro | - ahosabaia, ahozerua |
| Josu Naberan | Aholku, orakulu | aho-ele-uku | - ahozko gomendioa ematen den gunea |
| Josu Naberan | Ahoskera | ahots-era | - hortik agian euskara/auskera |
| Josu Naberan | Ahots/abots | aho-hots | - ahotik irteten den hotsa; boz |
| Josu Naberan | Ahul | ahal-u | - alderatu ahal/ahul, -u negatiboarekin |
| Josu Naberan | Ahuntz | anu-tz; adar-anu-zut | - tontorretan dabilena; adar zut luzea |
| Josu Naberan | Ahunzkara/azkara | ahuntz-ara | - ahuntza arreske |
| Josu Naberan | Ahur | ahur | - aurrearen ifrentzua; agian aur/ahur hots jokoa |
| Josu Naberan | Ahutz(ak) | aho-azu(ak) | - masailetako husgunean (azua, 7.3) |
| Josu Naberan | Ai- (adizkia) | ai | - ailedi..., “baldintzaren optatiboa” |
| Josu Naberan | Ai, aiei | ai-ei | - 2. osagaia ei, eite (ikus 8.1) |
| Josu Naberan | Aia | aia | - harria, harkaitza; guantx.: aia |
| Josu Naberan | Aiara | ai-ara | - jomuga dugun lurraldea |
| Josu Naberan | Aiduru | ai-eduru | - eduru, ikus 23.2 |
| Josu Naberan | Aie, aje | ai-en | - bezperako jaiaren ondorioa |
| Josu Naberan | Aiene | ai-ene | - “ene”, *ni-en osagaiez eraikia |
| Josu Naberan | Aieru | ai-adu | - adu, ikus 23 |
| Josu Naberan | Aihen | eitz-en; ai-en - zuhaitz kimua (-en, 8.3) | |
| Josu Naberan | Aiher | ai-er | - zerbaiterako joera (-er, 38.1) |
| Josu Naberan | Aihotz/haiotz | haitz-aho-tz | - haitz zorrotza |
| Josu Naberan | Aintza | adin-tza | - dagokion adina daukana (azua/-tza, 7.3) |
| Josu Naberan | Aio | ai-o | - hurrengo unera arte |
| Josu Naberan | Aipu/aiphu | ai-buru | - asmoen xede (ai/nahi, 4.2); omena, ospea |
| Josu Naberan | Aire | ai-ide; ei-haize | - hasperena bezalakoa; haize antzekoa (ei, 8.1) |
| Josu Naberan | Aise, aisia, asti | ai-xehe | - etorkizun erraza |
| Josu Naberan | Aise/aisa | ehi-ase | - aise, erraz, ehiki |
| Josu Naberan | Aita/aite(a) | ahaide; (h)a-txa; | - ahaide (aho,7.2; azu/txa/ta, 20.3); berez ez du markatzen generorik |
| Josu Naberan | Aitso, atso, aso | a(haide)-asso | - aitona, (emakume) zaharra |
| Josu Naberan | Aitzi | aitzi-in | -aurpegi eman |
| Josu Naberan | Aitzin | ai-zio-ide | - aurreko aldea |
| Josu Naberan | Aitzina | aitzin-an | - aurrera egin |
| Josu Naberan | Aitzira | aho-in-zi-ira; aran-zi-ira | - errekaren ondoriozko uharka |
| Josu Naberan | Aitzur/haitzur | aizto-urra | - lurra urratzeko aiztoa |
| Josu Naberan | Aiurri/adiurre/ariurre | aria-urrui | - izaera edo nortasun bizia duena |
| Josu Naberan | Aizen | ai-zen | - aurrean dagoenarekiko sena |
| Josu Naberan | Aizina | aise-nahi | - itxaropena |
| Josu Naberan | Aizkora/haizkora | aizto-ora | - oratzeko lekua duen aiztoa |
| Josu Naberan | Aizto | haitz-to; haitz-tor - haitz txikia; haitz burua (-to, 18.1) | |
| Josu Naberan | Aiztur/haiztur | haizto-tur | - haizto dorreduna; artaziak |
| Josu Naberan | Aizun, -izun | ai-zun | - zen hori falta zaiona; faltsua |
| Josu Naberan | Akain | kapar-ino | - kaparra txikia |
| Josu Naberan | Akats | (aia)-akha-tz | - epai edo koska antzekoa (auz/tz) |
| Josu Naberan | Aker | kara-er; ada-oker; ar-ker | - adar okerra (kare/aker alderanzketarekin); ar nabarmena |
| Josu Naberan | Akha(tu)/akabatu | ha-ka; ago-ga | - GOE eta AGOren kontrakoa |
| Josu Naberan | Akitu, ahitu | ago-itu | - jarioa agortu; cf., agotar |
| Josu Naberan | Al | al | - eri/el eta –ul erroen kontrakoa; boterea, eskumena |
| Josu Naberan | Ala | a-l-a | - "a" mugagabea "l" hotsak ebakita. Aldaia |
| Josu Naberan | Ala (lokailua) | ale-a(la) | - alea jacta est, bata edo bestea aukera |
| Josu Naberan | Alaba | al-aba | - aba izan ahal dena, abagaia (ahal/al, 28.1) |
| Josu Naberan | Albo | ala-abo | - aldaiaren ertz (sarrera) bata nahiz bestea |
| Josu Naberan | Aldabide | alda-bide | - artaldeak aldatzeko bidea |
| Josu Naberan | Aldaira, aldai | alda-ira | - mendialdearen eratorria; mazela |
| Josu Naberan | Aldaka | alda-gara | - izterren goiko aldea |
| Josu Naberan | Aldapa | alda-boa | - alde boroa, mendialde konbexua; aldatsa |
| Josu Naberan | Aldats | alda-ts | - aldapa handia; asso/ts, 18.1 |
| Josu Naberan | Alde, alda | ala-ide | - larrearen alde bata nahiz bestea |
| Josu Naberan | Aldi | alde-ei | - aldearen antzekoa (in/ei, 8.1) |
| Josu Naberan | Aldra | talde-ara | - leku bete jende |
| Josu Naberan | Ale | ale | - bihia, zitua, garaua; ald., lea/ale |
| Josu Naberan | Aletu | ale-tu | - garandu, bihitu, burutu, urkuldu |
| Josu Naberan | Alfer/alper | ala-er; al-behe-er(i) | - soro ertzean dagoena; |
| Josu Naberan | Alha | ala-ara | - larrea, ganaduak alhatzeko zorua |
| Josu Naberan | Alhatu | alha-tu | - bazkatu |
| Josu Naberan | Alpe | ala-behe; albo-behe | - hegala, saihetsaldea |
| Josu Naberan | Alu | al-u(ku) | - ahal gunea |
| Josu Naberan | Altxa | altzu-ara | - altxatu, altzura eraman; goratu, eraiki |
| Josu Naberan | Altxor | altzo-urre | - urrea altzoan |
| Josu Naberan | Altzari | altzu-ari | - eraikitzearen jarduera |
| Josu Naberan | Altzo | altzu-o | - leku jasoa eta segurua; magala |
| Josu Naberan | Altzu/altu | anda-tzu; ala-tzu | - gorune handia; aldai handia (auz/tzu, 7.2) |
| Josu Naberan | Ama | a-m-a; aba | |
| Josu Naberan | Amagi(n)arreba | ama-gi(z)-arreba; ama-(e)gin-arreba | - arrebaren |
| Josu Naberan | parteko ama (giz, 2; gi, 3); arrebak dakarren ama (egin, 40) | ||
| Josu Naberan | Amaia | amu-aia | - ama-gunea hasi edo amaitzen den aia |
| Josu Naberan | Amaitu | amaia-itu | - burutu, bukatu, akabatu, finitu |
| Josu Naberan | Amama | amu-ama | - amaren ama edo jatorria; amona |
| Josu Naberan | Amara | amu-ara | - jatorrizko lekua; itsasoa (alderatu, mar) |
| Josu Naberan | Amatatu | (l)ama-itaitu | - printzipioa edo lama eten |
| Josu Naberan | Amets | amu-etsi | - ama-guneak edo kontzientziak etsi; mahuma |
| Josu Naberan | Amil(du) | amu-ira-(tu) | - jatorrizko lekutik behera |
| Josu Naberan | Amona | ama-anu; ama-o(i)na | - amaren goitikoa; amama |
| Josu Naberan | Amore | ama-oren | - azken ordua; zerbaiten amaiera |
| Josu Naberan | Amorru/amurru | amu-urru | - barnealdeko oldarra (amu, 21.1) |
| Josu Naberan | Amu(ne)/mun | amu-une | - sin.: muin; leku-izenetan, sorrera gunea |
| Josu Naberan | Amu, mu | ama-u(ne); abo-u(ne); ama-uha; ama-uru | - ernamuina, |
| Josu Naberan | bizia, berba, sorrera; kontzientzia, aboa (ikus abo, 21.7); ur-zeruen printzipioa | ||
| Josu Naberan | Anaia/anahe/anae | anu-ahaide | - anurekiko jatorri berekoak |
| Josu Naberan | Anda | anu-ara | - goruneko laugunea; meseta, torlosa |
| Josu Naberan | Andana | anda-(il)ada | - aldra, saldo, ilara |
| Josu Naberan | Andeatu/anderatu | anda-iro-tu; anda-higatu | - galdu, gastatu, hirotu |
| Josu Naberan | Andera(uren)/andra/andere/andre | anu-ara-jaone; anu-ara-deune | - goi |
| Josu Naberan | lurraldeko pertsona edota izaki sakratua | ||
| Josu Naberan | Andereño | andere-ño | - anderexo |
| Josu Naberan | Anderexo | andere-xo | - andereino |
| Josu Naberan | Andu/andue/andui | anu-dui | -anu antzekoa; epaitondoa, orpoa, |
| Josu Naberan | Andur | anda-urri | - altura moral eskasa; zikoitza, doilorra |
| Josu Naberan | Angelera/angela/angaila | ango-ohol-ara | - anda estua, hilkutxa |
| Josu Naberan | Angelu | ango-eli-u | - gela edo zokondo estua (eli, 27.1) |
| Josu Naberan | Angio | (ara-)angi-o | - barruti hesitua, alhagunea |
| Josu Naberan | Angu/ango- (top.) | anda-ago | - gorunerako igarobide estua |
| Josu Naberan | Angustia | ango-estu-uria | - estutasun handia (Cf., angostura) |
| Josu Naberan | Anho/anoi/anoa | anu-aho-(jana) | -mendirako otamena, jakia |
| Josu Naberan | Animalia | arima-eli-ara; arima-aberea | - lat., animal |
| Josu Naberan | Anitz/anhitz | anu-ide-tz | - antzeko buru ugari; -tz, 7.2 |
| Josu Naberan | Anker | anu-her(ra) | - herra handia; krudela |
| Josu Naberan | Anoka | ano-oka | - ano zorroa |
| Josu Naberan | Anta, antzo | anu-auz-o | - anuren neurria; heina, proportzioa |
| Josu Naberan | Antoisin | antu-osin; antu-ontzi | -pegarra |
| Josu Naberan | Antsia, antzi | anu-zuzia | - hobetu nahia; arrangura, ardura, lehia |
| Josu Naberan | Antsikabe | antsia-gabe | - arduragabe, axolagabe |
| Josu Naberan | Antz | anu-(ide)-tz | - pareko altura; eitea, airea (auz/-tz, 7.2) |
| Josu Naberan | Antza | antz-aria | - dirudienez, ei, bide, omen |
| Josu Naberan | Antzara/antzarra | atze-ara-or; antz-arraia | - haraindiko lurraldeetako txoria; arraia antzekoa eratuz hegaz egiten duena. |
| Josu Naberan | Antze | anu-atz-e(ra) | - arte, abilezia; atz/hatz, 19 |
| Josu Naberan | Antzina | an(u)-zio-en | |
| Josu Naberan | Antzu | anu-atze-u; abu-azu | - atze, 31.3 (-u, negat); sormen apala (azu, 7.3) |
| Josu Naberan | Anu | an-uru | - zerua, urtzia, burua |
| Josu Naberan | Anube, unbe, anbe (top) | anu-behe | - barrenaldeko gorunea; basoa |
| Josu Naberan | Anul, enul, ahul | an-ul | - ahularen martxa eskasa |
| Josu Naberan | Apain | apale-in | - apailatu, adelatu, atondu |
| Josu Naberan | Apaiz | abade-ide; aba-hitz | - abade antzekoa; arbasoen hitza |
| Josu Naberan | Apal(e), pale aho-balda; abo-alda | - arasa, zapalda; aldapa burutzen den gunea | |
| Josu Naberan | Apar | abo-arre | - abo uherraren ondorioa |
| Josu Naberan | Aparetu | apare-itu | - ituan jo; asmatu, azertatu |
| Josu Naberan | Apatx | abere-atz | - aberearen atzea |
| Josu Naberan | Aphal/apal | behe-ahal; apare-aria | - ahal motela ageri duena; |
| Josu Naberan | Apika | abo-ika | - aukera pikea (pike, 15.5); sin.: agian, beharbada |
| Josu Naberan | Apo/zapo | (or)-abo | - abo handia duen (animalia) |
| Josu Naberan | Apur | abo-urri | - aukera urria; sin.: pixka, pitin |
| Josu Naberan | Apustu, postura | abo-uste-tui; abo-uste-tura | - iritzia bistan kontrajarri (-tui, 23.4; -tura, 23.1) |
| Josu Naberan | Ar | ar | - arra, emearen bikotea |
| Josu Naberan | Ara (topon) | ara | - lurraldea, tokia, lekua, gunea |
| Josu Naberan | Ara | ar-a | - araldia, animalien zelo aldia; irrika |
| Josu Naberan | Arabera/arauera | arau-era | - arauaren erara; heinean |
| Josu Naberan | Araka | ara-ka | - arbolaren husgunea (ka, 32.3) |
| Josu Naberan | Arakatu | ara-ka-tu | - miatu, aztertu |
| Josu Naberan | Arakatz | ara-gaitz; ara-latz | - zaila hartzen; grosella |
| Josu Naberan | Aralde/arolde | aria-olde | - andana, mordo (alde/aldra, 27.2) |
| Josu Naberan | Aramu/aramau | ara-mamu | - amarauna, armiarma |
| Josu Naberan | Aran/arhan | ara-en-ale | - okarana; bailara eremuko fruta |
| Josu Naberan | Arantza | aia-antza | - xixta duena; zuhaitzen xixta |
| Josu Naberan | Arao | arau-o | |
| Josu Naberan | Araondo | ara-ondo | - arbola moztu ondorengo motzondoa |
| Josu Naberan | Arasa/alasa | ara-azal | - apala, balda (berbere-arab.: al-jazána) |
| Josu Naberan | Aratinik | (k)ara-zutuinik | - ahoz gora; kara/gara (30.6) |
| Josu Naberan | Aratxe | ara-txa | - txahala, ar generoko behi kumea (azu/txa) |
| Josu Naberan | Aratxe-urrixa | aratxe-urrixa | - behi kume emea (orots/urrixa, 35) |
| Josu Naberan | Arau | ara-u(n); ara-u(k) | - legea, norma, agindua |
| Josu Naberan | Arauz/araiz | arau-auz; arau-azu | - arauaren mende; agian |
| Josu Naberan | Arazi | ari-auz-in | - barrena sustatu, eginarazi |
| Josu Naberan | Arazo | ari-asso; ara(u)-auz; gara-auz | - egiteko ugari; goi mailako gaia |
| Josu Naberan | Araztu | ara-zeha-tu | - garbitu, zahutu, txukundu |
| Josu Naberan | Arbaso | ara-aba-auz | - antzinako lurraldeko asabak |
| Josu Naberan | Arbel | harri-bel | - harri beltza |
| Josu Naberan | Arbola | ara-boro-a | - adaburua duen zuhaitza (lat, arbor) |
| Josu Naberan | Ardagai | gar-ekai | |
| Josu Naberan | Ardatz | ara-datza | - gurtardatza, lastardatza, gariardatza... |
| Josu Naberan | Ardi | arre-din; harri-din | - arre edo harri antzekoa, ilajeari edo koloreari erreferentzia eginez |
| Josu Naberan | Ardo/arno | gar-do; gar-anu | |
| Josu Naberan | Are/arhe | ara-e(in) | - lurra lantzeko tresna, latinezko |
| Josu Naberan | Area | area (lat) | - azalera, eremua; neurria |
| Josu Naberan | Arean | area-en; hare-en | - zerbait; deus ere ez |
| Josu Naberan | Areatu | area-tu | - arearekin lurra landu |
| Josu Naberan | Areki | ara-ekai | - zuhaizkia |
| Josu Naberan | Arerio | ari(a)-herio | |
| Josu Naberan | Areto | area-to | - area nagusia; saloia (asso/-to, 18.1) |
| Josu Naberan | Argi | arregi; gar-ei | - agerian datzana (agirre/arregi alderanketarekin); garraren antzekoa |
| Josu Naberan | Ari | ara-i | - gogoa edo guraria (ara), jardunean (–i) |
| Josu Naberan | Aria | ara-ira | - enda, mota; agian ira/aria alderanzketa |
| Josu Naberan | Arikatu/arkatu | ari-akatu | - aritzeko indarra akitu; nekatu |
| Josu Naberan | Arin/arhin | ari-in; ari-an | - bi aditz aktibo; jarduera bere erpinean |
| Josu Naberan | Arima | ari-ama; amu-ari; ama-ari | - aritzearen sorburua (cf. Amari); amari/arima alderanzketa (ald., Mari) |
| Josu Naberan | Ario | aria-o | - nortasun gunea; jitea, joera, jarrera |
| Josu Naberan | Arito/aarito | ar-ardi-to | - ardi ar gaztea; aharia |
| Josu Naberan | Arkakuso | or-kuku-so | - buruan ezkutatzen den kotxoa |
| Josu Naberan | Arkara | ardi-ara | - ardia arreske |
| Josu Naberan | Arlo/alor | are-lor; are-lu; arro-lo | - landu beharreko lur zatia |
| Josu Naberan | Arlote | arlo-ate | - arlotik kanpo dabilena? |
| Josu Naberan | Armin | ari-min | - aritzeko irrikaz; urduri |
| Josu Naberan | Arnas | arre-hats; har-hats | - hartu hatsa sakon |
| Josu Naberan | Aro | ara-o | - ara lurraldearen –o gune jakina |
| Josu Naberan | Aroi/aro | aho-in; aro-in | - egiteko aukera; sasoia (cf. orain) |
| Josu Naberan | Arol | aro-ol | - porotsua; apatza, hanpatua |
| Josu Naberan | Arotz | ara-o(l)-(ei)tz | - zuhaitzari ola ateratzen diona; zurgina |
| Josu Naberan | Arpel/alper | ari-epel; alpe-er | - arloan fin ez dabilena; alpe, 28.1 |
| Josu Naberan | Arpoi | arre-pui | - puia anitzeko tresna (arre, 37) |
| Josu Naberan | Arrago | arre-ago | - ago arrea; sutegia |
| Josu Naberan | Arrai/alai | arre-ai | - aldarte nabarmena |
| Josu Naberan | Arraia/errei | arre-aia | - mendizerraren marra paisaian (arre/arraia, 37) |
| Josu Naberan | Arrakal(a)/arrakila | arro-ara-kila | - arro txikia; zirrikitua |
| Josu Naberan | Arran | arre-an | - ibiltzean nabarmentzeko zintzarria edo joarea |
| Josu Naberan | Arrangura/arrenkura/ardura | arre-an(gu)-gura | - gogoa asaldatuta |
| Josu Naberan | Arraro | arre-aro | - zirkulu arrea (zirkulu karratua bezain arraroa) |
| Josu Naberan | Arratse/arraste | arre-atse | - une arrea (atse, 18.1) |
| Josu Naberan | Arraun/arrau | haga-ur | - ur hitzaren “rr” aurrerantz aldatuta (haga, 7.9) |
| Josu Naberan | Arrautza/arraultze | - arro-aro-auz; arro-aro-azal - (azal) biribilkara arroa | |
| Josu Naberan | Arrazio/arrazoi | arre-an-zio | - argudio mardula |
| Josu Naberan | Arre | arre; arro-ei | - eme eta leunaren antonimoa; arro edo nabar antzekoa |
| Josu Naberan | Arreba | ar-ahaide-eba | - ebaren ahaide arra |
| Josu Naberan | Arren | erran-en | - erran eta erran erregu; cf., ruego |
| Josu Naberan | Arreske | ar-eske | - argose, arra eskatzen dagoen ugaztuna |
| Josu Naberan | Arreta | adi-arre-ta | - aditasun berezia (azua/-ta, 7.3) |
| Josu Naberan | Arrisku/irrisku/hirriska | irrist-uku | - irrista lekua; cf., riesgo, risco |
| Josu Naberan | Arro | arre-o; arre-aho | - leku, aho edo bagoada arrea; sakana |
| Josu Naberan | Arroil | arro-ilu | - sakan handia (ilu, 13.1) |
| Josu Naberan | Arrunt | arraro-u | - arraroa (lat., rarus) ez dena; “u” ahoski negatiboa |
| Josu Naberan | Artazi | (t)arte-ziri | - elkar loturiko bi zirizko tresna |
| Josu Naberan | Artazi/zi | arte-zi(tu) | - artearen ezkurra |
| Josu Naberan | Arte | gar-eitze | |
| Josu Naberan | Arte, arrate | arro-ate | - arroarako atea, mendate nahiz arte (tranpa) |
| Josu Naberan | Artez | arro-ate-z | - lasterbidetik, mendatez |
| Josu Naberan | Arto/artho | ale-to; gara-to | - ale handia edo kalitate handikoa |
| Josu Naberan | Asaba | asso-aba | - arbasoa; asabeaita nahiz asabeama |
| Josu Naberan | Asago | azua-aho | - bailararen hasieran edo amaieran dagoena |
| Josu Naberan | Asaldu(ra) | azu-alda-u(ne) | - barneko aldaketa aldia (azu, 7.3) |
| Josu Naberan | Asaro | ase-aro | - euri zirina |
| Josu Naberan | Asaska | ase-aske-an; ase-aska | - barrua bete edo askatu? |
| Josu Naberan | Ase | aza-e | - ase, bete, okitu (aza, 7.3) |
| Josu Naberan | Asebete | ase-bete | - barrua bete |
| Josu Naberan | Aska | ase-ekai-ara | - gose-egarriak asetzeko leku eraikia |
| Josu Naberan | Aske | aska-e | - askatik at? Baliteke jareàaske bilakaera |
| Josu Naberan | Aski | ase-ki | - asetzeko beste material (ekai/ki, 4.3) |
| Josu Naberan | Asko/asso | ase-oso | - asko, anitz, ugari |
| Josu Naberan | Askotza | asso-tza | - -tza atzizkia (azu-aza-tza, 7.3) |
| Josu Naberan | Asmo | xede-amu-o | - xedetzat dugun gauzan finko (“o”) |
| Josu Naberan | Asots | auz-hots | - hots handia, zarata |
| Josu Naberan | Aspaldi | asso-abo-aldi | - duela aldi asko |
| Josu Naberan | Asper | azu-buru-er | - barrena ahitzear (er, 38) |
| Josu Naberan | Asta | auz-ta | - gorunetxoa |
| Josu Naberan | Aste | arrats-te | |
| Josu Naberan | Asti, aisia | atse-ira | - arnasa hartzeko unea |
| Josu Naberan | Astigar, azkar | eitz-aise-gar | |
| Josu Naberan | Astila | haitz-taila | - hasta latinetik datorrela diotena |
| Josu Naberan | Asto | asta-asso | - belarri luzea; sin.: asno (*asta-anu) |
| Josu Naberan | Astun | asta-une | - landareen astari erreferentzia? |
| Josu Naberan | Asun/asuin | azu-arin | - barnea arindu (odol zirkul. eta arnasa) |
| Josu Naberan | At | ate | - ospa, landa, kanpora |
| Josu Naberan | Ataka | ate-ka | - irtenbiderik ez |
| Josu Naberan | Atal/athal | taia-ale | - bakoitzari dagokion taia zatia |
| Josu Naberan | Ate | aia-ide; aia-arte | - "aia" antzekoa; aia artekoa |
| Josu Naberan | Atera, atara, at | ate-ara | - atera, atetik kanpora irten |
| Josu Naberan | Ats(e) | ats | - hatsa edo arnasa adierazten du |
| Josu Naberan | Atseden | atse-en-(une) | - hatsa hartzeko unea |
| Josu Naberan | Atsegin | atse-(eg)in | - gustu eman |
| Josu Naberan | Atsekabe | atse-gabe | - atseginik ez; nahigabe, samin, pena |
| Josu Naberan | Atso(ikus aitso) ahaide-asso | - ez du markatzen generorik; agure, 32.4) | |
| Josu Naberan | Atxiki | hatz-ike-in | - hatza “iketu”, zerbaiti oratzeko |
| Josu Naberan | Atxilo | hatz-in-lot; hatz-ilu-o | -hatz ugarik lotu |
| Josu Naberan | Atzamar | hatz-harrapa; hatz-hamar | - hamar hatzetariko bat |
| Josu Naberan | Atzapar, zarrapo | hatz-harrapa | - hatz harraparia |
| Josu Naberan | Atzarri/itzarri | iz-arre-in | - argi nabarmenera berretorri |
| Josu Naberan | Atze | aitzi-e | - aurrea ez dena; gibel, oste, ondo, bizkar |
| Josu Naberan | Atzen, azken | atze-en | - atzealdea (-ean/en, 8.3) |
| Josu Naberan | Atzitu | hatz-i(ke)tu | - atzeman, oratu, heldu, hartu |
| Josu Naberan | Atzo | atze-egu; eitzi-egu | - atzeko eguna, bezpera |
| Josu Naberan | Au | au | - onomatopeia |
| Josu Naberan | Auhen | au-en; aho-au-en | - intziria, erosta |
| Josu Naberan | Aukera | aho-era; orain-era | - abagune, okasio, tenore |
| Josu Naberan | Aurka | aurre-ka(ra) | - karen kara |
| Josu Naberan | Aurpegi | aurre-hegi | - buruaren aurrealdea |
| Josu Naberan | Aurre, hurre | ara-urre | - hurrean dugun alderdia |
| Josu Naberan | Aurten/aurthen | aro-urte-en | - urte honetan |
| Josu Naberan | Ausart | ozar-asso | - ozar, mutiri (asso/asko, 18.1) |
| Josu Naberan | Ausaz | auz-auz; auz-era-z | - auz/-tz/-z, 7.2; era, 26.1 |
| Josu Naberan | Ausiki | adausi-uki | - adausi ezezik, hagin ukitua |
| Josu Naberan | Auska | auz-ka | - nor gehiagoka (ika/-ka, 8.5) |
| Josu Naberan | Autu | aho-aipu | - mintzagaia, solasa |
| Josu Naberan | Auza, auzo | auz-ara | - auzako lurraldea |
| Josu Naberan | Auzi | auz-in | - gora jo |
| Josu Naberan | Auzu/haizu izan | auz-an; auz-tui | - zilegi izan, auzako usuen arab. |
| Josu Naberan | Aza | azu-aria | - azuako janari mota (azu, 7.3) |
| Josu Naberan | Azal | aza-ara | - gia biltzen duen azalera |
| Josu Naberan | Azalera | azal-ara | - lur azalak hartzen duen tamaina |
| Josu Naberan | Azalore | aza-lore | - azaren lorea, noski |
| Josu Naberan | Azantz | azu-antz | - hots ozena |
| Josu Naberan | Azao | haxe-aro | - gaztelaniaz: haz, gavilla |
| Josu Naberan | Azaro | azu-aro; hazi-aro | - sororako aroa; ereiteko aroa |
| Josu Naberan | Azazkal | hatz-oskol | |
| Josu Naberan | Azeri | atz-eri | - atze fina uzten duen animalia |
| Josu Naberan | Azienda | hazi-en-edu-a | - hazten dugunetik daukagun ondasuna |
| Josu Naberan | Azkar | aise-ekar | - ekarri errazekoa; arina, zolia |
| Josu Naberan | Azkonar | azkon-aria-or | - azkonaren itxurako animalia |
| Josu Naberan | Azoka | azu-oka | - merkatuko zelaigunea, plaza (azu, 7.3) |
| Josu Naberan | Azpi | azu-behe | - zoruaren beheko partean dagoena |
| Josu Naberan | Azpil | azu-bil; azpi-bil | - ontzi azpi zapala |
| Josu Naberan | Aztal | hatz-atal | - orpoan daukagun hatz endekatua (ezproia) |
| Josu Naberan | Aztarren/aztarna | hatz-arre-en; hatz-arro-en - hatzak utzitako atzea, zantzua | |
| Josu Naberan | Azti | hatz-ti; zati | - hatzaren maisua; zati/azti hots jokotik etor daiteke |
| Josu Naberan | Aztura | auz-ohitura | - ohitura zaharra |
| Josu Naberan | Azua, asua | azu-ara | - toponimian ugaria; ibarra |
| Josu Naberan | Ba | ba | - izatea baiezten du; a mugagabea b hotsak ebakita |
| Josu Naberan | Babes | boa-behe-ts | - montorraren osteko behealdea (boroa/boa, 15.2; asso/ts, 18.1) |
| Josu Naberan | Babo, bobo | bao-abo | - papao (*abo-bao), babalore |
| Josu Naberan | Bada, bat | ba-da; ba-hatz | - BA-ren lehen emaitza edo hatza |
| Josu Naberan | Bago/pago | bao-ago | |
| Josu Naberan | Bahe | bihi-are | - bihia iragazteko area |
| Josu Naberan | Bahi | bere-a-in; kate-in | - agian katein/bahi aldaketa |
| Josu Naberan | Bai | ba-i(z); ba-i(n) | - dena den, baiezkoa |
| Josu Naberan | Bailara | behe-aiara | - behe aldeko haran txikia |
| Josu Naberan | Baina | bai-in-e; bai-ina | - “bai” izateko eragozpena (–e) |
| Josu Naberan | Baino | bai-ino | - bai, baina... ino, (25.1) |
| Josu Naberan | Baita/baitha | bade-iz-ta | - bade-ren barrena (azua/-ta, 7.3) |
| Josu Naberan | Bakan | bade-gane | - bere sailean bakarra; super-bade |
| Josu Naberan | Bakar | bade-kar | - gauza koitadua bakarra |
| Josu Naberan | Bake | bare-ike | - bare antzean (lat. pax-pacem) |
| Josu Naberan | Bakoitz | ba(de)-ekoitz | - ikus eko/ego, 32.8 |
| Josu Naberan | Bakun | bade-gune | - baderen gunea; soila, xehea |
| Josu Naberan | Balbe | ba-al-behe | - “baal” hitz hamitak “jauna” esan nahi du |
| Josu Naberan | Balda | boa-alda | - aldaburua (boroa/boa, 15.2) |
| Josu Naberan | Balio | ba-al-ide-o; boa-ide-o | - ereduaren baliokidea (ide/kide, 8.5) |
| Josu Naberan | Baltsa | behe-ala-ase-a | - behealdeko larre asea (urez asea) |
| Josu Naberan | Baltzu | bade-lan-tzu | - banakoen auzo (auz/-tzu, 7.2) |
| Josu Naberan | Bana | ba(de)-an | -na/-an hizkien alderanzketa? |
| Josu Naberan | Banan | bana-an | - banan-banan (joan/-an, 9.1) |
| Josu Naberan | Banira/bania | bana-ira | - sin.: denak, oro, guztiak |
| Josu Naberan | Bano | bao-une; bao-ano | - barru hutsa, hutsala, vano |
| Josu Naberan | Bao | boa-aho | - gorunean gune konkaboa |
| Josu Naberan | Bapo | boa-abo | - gorunearen ataria |
| Josu Naberan | Bara | abo-ara | - alea neurtzeko “vara” (lat) |
| Josu Naberan | Barau | abo-aria-u | - afaririk ez; abo=egunaren amaiera; aria, 22; “-u” (ahoski ezeztatzailea) |
| Josu Naberan | Bara(tu) | behe-ara-(tu) | - behe aldera, portura, jaitsi |
| Josu Naberan | Baratze | behe-ara-atse | - behe alde emankorra |
| Josu Naberan | Bare | behe-ara-are | - itsasoa bare-bare (erdi-onomat.) |
| Josu Naberan | Barieku/bariku | biga-(ira)-egu | - biga/bari alderazketarekin |
| Josu Naberan | Barna | ibar-an | - ibarrean zehar |
| Josu Naberan | Barra | abo-arre-ara | - itsas ahokadurako barra, barrera |
| Josu Naberan | Barre | barru-er; barru-jare | - barrua kanporatu edo askatu |
| Josu Naberan | Barren/barne | barru-en | - barruaren hegala |
| Josu Naberan | Barren/berna | ibar-behe-en | - ibar barrena; ibarrenàbarren |
| Josu Naberan | Barrio | ibar-behere-a | - ibar barrena; Cf., Barria/Barrio aldaketarekin |
| Josu Naberan | Barru | boa-arro-u(ne); bao-arre-u(ne) | - konbexuaren barruan gune konkaboa; gune konkabo arrea |
| Josu Naberan | Barruti | barru-ti | - hesi antzekoa, esparrua (duin/ti, 23.3) |
| Josu Naberan | Bart | abo-arte | - bezperako iluntzearen eta egunsentiaren arteko unea |
| Josu Naberan | Basa | behe-ase-ara | - zorua urez asetuta |
| Josu Naberan | Baso | boa-asso | - gorune anitzez osatutako mendialdea |
| Josu Naberan | Batera | batu-era | - bade besteekin batuta |
| Josu Naberan | Batu/bathu | bade-azu-(in); bade-tu | - badeak bildu |
| Josu Naberan | Batza | bade-tza | - bade asko batuta |
| Josu Naberan | Batzarre | batzu-arre | - batza ugaria, nagusia |
| Josu Naberan | Batzu | bade-tzu | - bade asko, baltzu-lanerako prest |
| Josu Naberan | Baxu | behe-asso | - oso beherea (lat, bassus) |
| Josu Naberan | Bazka/barazka | behe-(ara)-azka; abere-aska | - alhamena |
| Josu Naberan | Bazter | behe-azu-er | - baxu baztertua (er/her, 38.1) |
| Josu Naberan | Bedatse | belar-atse | - belar garaia (atse, 18.1) |
| Josu Naberan | Bedera | bera-da | - beraren baiezpena |
| Josu Naberan | Bederatzi | bada-en-eitzi | - “bat” zenbakien eroria (eitzi, 8) |
| Josu Naberan | Bederen | bade-behin | - behin bada ere |
| Josu Naberan | Begi | buru-hegi | - buruan dagoen hegia |
| Josu Naberan | Beginini | begi-nini | - niniak ñirñir egiten du |
| Josu Naberan | Begira, beha, mira | begi-an | - begia bere jardueran |
| Josu Naberan | Begizta | begi-uztai | - lazoa, txibista |
| Josu Naberan | Bego | behe-aho | |
| Josu Naberan | Behar | behe-arro-in; behe-arre-in | - behea arrotu |
| Josu Naberan | Behatz | behe-hatz | - oineko hatza |
| Josu Naberan | Behaztopo | behatz-topo | - behatzak oztopoa, traba topatu |
| Josu Naberan | Behazun | behe-azu-une | - bazo hitza gogorarazten du |
| Josu Naberan | Behe | buru-e | - toponimian nahiz hitz arruntetan |
| Josu Naberan | Behere | behe-en | - behe aldearen barrenean |
| Josu Naberan | Beherea, bera | behe-ara | - behe aldeko lurraldea |
| Josu Naberan | Beheren | behere-en | - behere-ren superl; behengoaàBengoa |
| Josu Naberan | Behi | behe-idi; eme-idi | - idi motakoen emea |
| Josu Naberan | Behin | bade-in; bera-in | - une hartan, eta ez berriro |
| Josu Naberan | Behintzat | behin-tza-ada | - behin gutxienez |
| Josu Naberan | Behor/bohor | boro-or | - buru aurpegidun animalia |
| Josu Naberan | Beira | boa-leira | - eta hortik botila, *boa-t(a)ila; boa, 15.2 |
| Josu Naberan | Bekar/makar | begi-akal | - beteria, begiko eritasuna |
| Josu Naberan | Bekatu men-akhatu, behe-natu | - men ezaren pekatua, edo jatorrizkoa | |
| Josu Naberan | Bekoki | behe-koro-hegi; begi-koro-hegi | - zima |
| Josu Naberan | Bel | behe-eri, behe-el | - beherako joera eria duena, belea lekuko: ikus (eri/el/bel, 8.9) |
| Josu Naberan | Belar/belhar | behe-li-aria; behe-li-arre | - landareki baxu sarria |
| Josu Naberan | Belarri | bel-arro-adi | - aditzeko arro beltza |
| Josu Naberan | Belatz | bela-antz; bela-atze | - bela antzeko buztana |
| Josu Naberan | Belaun | behe-lau-une | - hankaren beheko laugunea |
| Josu Naberan | Beldar | belar-har | - belarreko harra |
| Josu Naberan | Beldur | behe-eri-adur | - barnea gaixotzen duen adurra |
| Josu Naberan | Bele | bel-e; behe-le(ze); behe-hegale - leize inguruetako txoria | |
| Josu Naberan | Beltz | bele-tz | - bele-auz, bele antzekoa |
| Josu Naberan | Belu | behe-ilu | - garaiaz berandu heltzea |
| Josu Naberan | Belzebu | behe-leze-buru | - leze sakonaren buru edo abo |
| Josu Naberan | Bera | bade-ha | - haren baieztapena |
| Josu Naberan | Bera | behe-ara | - behealdeko parajea |
| Josu Naberan | Berariaz | bere-aria-z | - beren-beregi, beraizik, apropos |
| Josu Naberan | Berba | iber-aba; iber-abo-era | - berberera |
| Josu Naberan | Berbera | bera-bera | - errepikatik sortutako hitza |
| Josu Naberan | Berberea | iber-beherea; iber-behe-aria | - Iberietako jendea |
| Josu Naberan | Berbeta | berbere-era | - berbereen hizkera |
| Josu Naberan | Berdin | bera-din | - bera bezalakoa; ikus du(i)n, 23.3 |
| Josu Naberan | Bere(n) | bade-en | - harena |
| Josu Naberan | Bereiz(i) | bera-eitzi-(in) | - bereiztu; eta agian erditu-ren sin. |
| Josu Naberan | Beresi | abere-hesi | - abere bazkarako leku itxia; txara |
| Josu Naberan | Berez | bera-era-(i)z; bera-en-eraz - era erraza nonbait | |
| Josu Naberan | Berna, brana, braña | barren-aiara | - mendi barreneko zelaia |
| Josu Naberan | Bero (bore) | bor-ireàboreàbero | - bore/bero alderanzketa |
| Josu Naberan | Bero | buru-ero | - gartsua, sutsua |
| Josu Naberan | Berun | bel-ilun | - mineral iluna |
| Josu Naberan | Berri | (bera)-ber-ide | - gauza bera berriz (egina) |
| Josu Naberan | Berriro | berri-oro | - ikus oro/-ro, 20.1 |
| Josu Naberan | Berriz | (bera)-ber-ide-tz | - berriro; auz/-tz (7.2) |
| Josu Naberan | Bertso | ber-hitz-auz | - ber-hitza egokiro (emanda) |
| Josu Naberan | Bertz/pertz/phertz | pui-ertz | - hegal altuko tresna (pui, 15.4) |
| Josu Naberan | Beso | behe-soin | - soin adarra |
| Josu Naberan | Beste, bertze | bera-ez-(da) | - bera ez dena |
| Josu Naberan | Bete | behe-auz-in | - behea goraino ekarri |
| Josu Naberan | Beti, bethi(ere) | ber-ide-ide | - ikus ere, 8.5 |
| Josu Naberan | Betile/betule | begi-ile | - betazaleko ilea |
| Josu Naberan | Bezala | biz-hala | - era berean bigarrenez |
| Josu Naberan | Bezatu | behe-azu-tu; abere-azua-tu | - beherarazi; aberea azuaratu |
| Josu Naberan | Bi | ba-ide | - BA-ren kidea; agian ba/bi hots jokoa |
| Josu Naberan | Biao/biago | bi-aho | - egunaren bi ahoen arteko siesta |
| Josu Naberan | Bide | ibi-ide | - ibi antzekoa (latinez via, igarobide eraikia) |
| Josu Naberan | Bider | biz-er; bade-ide-er | - birritan edo gehiagotan: - er, 38.1 |
| Josu Naberan | Biga/bia | bi-da; bi-hatz | - bigarren hatza, txikitik hasita |
| Josu Naberan | Bigantxa | behi-ugal-txa | - ugal generoko behia (emea) |
| Josu Naberan | Bihar | bi(ga)-gara; bi-gara-arre - abaguneko egunetik bigarrena; bigarren arrastia; agian biharamun hitzaren laburdura | |
| Josu Naberan | Biharamun, bigaramon | bi-gara-egun | - abaguneko egunetik bigarrena |
| Josu Naberan | Bihi | buru-ihi | - ihi burua, alea |
| Josu Naberan | Bihotz | bi-kosk; bi-gi-oz | - azken kasuan, bihotzaren bi auza |
| Josu Naberan | Bihur | bira-kur | - bira osoa eman (egur/kur, 33.2) |
| Josu Naberan | Bikain | pui-gain | - goia baino gorago |
| Josu Naberan | Biki | bi-kide | - ikus ira, 8.5 |
| Josu Naberan | Bikoitz | bi-ekoitz | - ikus eko, 32.8 |
| Josu Naberan | Bil | bi-in; bihi-in | - bi batera ipini; bihiaren uzta egin |
| Josu Naberan | Bila | bil-an | - bigarrena bildu nahian |
| Josu Naberan | Bilaka(tu) | bila-gara(tu) | - biltzea garatu |
| Josu Naberan | Bilbe | bil-behe; bil-habe | - behera bildu; habe forman bildu |
| Josu Naberan | Bilo/bilho | bil-ile-o; ile-ilu | - ile franko dagoen unea; gogora “vello” |
| Josu Naberan | Biluz | bilho-huts | - bilho hutsean geratu; larru gorritan |
| Josu Naberan | Bina | bi-ide-an | - kide bakoitzarentzat bi |
| Josu Naberan | Bira | biz-ira-an | - joan eta etorri, bidea bigarrenez egin |
| Josu Naberan | Birao | abo-in-arao; bira-(ah)o | - ahozko araoa; ahoa biratu; birarik ez |
| Josu Naberan | Biribil | bira-ide-bil | - bi buelta berdinduna, zirkulua |
| Josu Naberan | Birika | bi-gi-ika | - organo bikoitz bertikala |
| Josu Naberan | Biritxi/bitxi | bi-ide-ttipi | - bikitxoak, dela ume nahiz gauza |
| Josu Naberan | Birrin | bir-in | - gauza beraren puskak egin |
| Josu Naberan | Bitarte, tarte | bi-tui-arte | - bi goruneren arteko gunea (tui, 23.4) |
| Josu Naberan | Bits | buia-ts | - punta-puntakoa; aparra |
| Josu Naberan | Biz, piz(tu) | bi-iz | - birritan izan |
| Josu Naberan | Bizar | bilo-sarri | - eta hortik “bizarro” sentitzea |
| Josu Naberan | Bizi | bi-zi-(an); biz-in | - bi “zi” izaten jarraitu |
| Josu Naberan | Bizien | bizi-en | - minbizia, biziren ondorioa |
| Josu Naberan | Bizikai | bizi-ekai | - bizitzeko lehengaia |
| Josu Naberan | Bizitza | bizi-(ira)-tza | - biziren eratorri ugaria (azu/tza, 7.3) |
| Josu Naberan | Bizkar | biz-kara-arre; bizki-aro | - orno simetrikoz osaturiko hezurra |
| Josu Naberan | Bizkor | bizi-kor | - bizia, sendoa, azkarra, argia (kor, 32.4) |
| Josu Naberan | Biztu | bizi-azu; bizi-tu | - bizi eragin (-tu, 23.1) |
| Josu Naberan | Bokale | abo-kale | - ibaiak itsasoratzean eratzen duen kar gunea |
| Josu Naberan | Bolu | boro-ur | - errota |
| Josu Naberan | Bor-bor | bor-bor | - ur irakinaren onom; sumendia |
| Josu Naberan | Borda | boro-aran | - aran burua, ganadu korta |
| Josu Naberan | Boroa, boa | boro-ara | - gorunea, meseta, tor-losa (top.) |
| Josu Naberan | Borroka | boro-a(ha)kar | - topeketa, ahariek ohi dutena |
| Josu Naberan | Bortu, portu | boro-tui; boro-itu; boro-ate | - mendatea |
| Josu Naberan | Bortxa | bor(o)-txa | - barrena bor-bor; buru murritza (-txa, 7.3) |
| Josu Naberan | Bortz/bost | boro-hatz; boro-tz | - hatz lodia, erpurua |
| Josu Naberan | Botila | boa-tila; abo-taila | - burutxu antzekoa; aboa duen ontzia |
| Josu Naberan | Boz/poz | abu-oz; boa-oz - animoa edota burua jasorik (abu, 21.1; boa, 15.2) | |
| Josu Naberan | Buia/puia/pui | buru-aia; buru-ihi-a | - buru zorrotz samarra |
| Josu Naberan | Buka(tu) | buru-akha(tu) | - amaitu, akabatu; ald., buka/muga |
| Josu Naberan | Bular | buru-aurre | - buruaren aurrealdeko partea |
| Josu Naberan | Burbuila | bur-buia-ira | - bor-borraren buia; burbuja |
| Josu Naberan | Burdina | bor-din(a); buru-arre-dina | - sumenditik eratorritako; buru arrea |
| Josu Naberan | Burila | buru-ira | - harri ezpalak kendu eta gero |
| Josu Naberan | Buru | bur(u); buru-gu | - sin.: kaska (*kara-auz-ika) |
| Josu Naberan | Busti | musu-zi | - urak bustitako lur musua; bustaliza |
| Josu Naberan | Buztin | busti-in-ira | - (lur) bustitik ateratzen dena |
| Josu Naberan | Butxatu | abo-azu-itu | - itsutu, zarratu, intsugitu |
| Josu Naberan | Buztan/buzten | buru-atze-en | - buruaren atzealdeko eranskina |
| Josu Naberan | Cromlech | khoro-leze; khoro-hetse | - leize biribila; hesi biribila |
| Josu Naberan | Da | da-(iz); iz-ha; ha-ha; da-ha | - a mugagabea d mugatzaileak ebakita; hura da; noizko ahotsa ote da? |
| Josu Naberan | Dama | adar-ama; ate-ama | - adar-handia; “dama-dama” (adarzabala, gamo); Atearen erlijioko “Anderexo” dama |
| Josu Naberan | Damu | ate-amu; ez-amu | - printzipioaren atarian |
| Josu Naberan | Danbor | dan-bor | - dan-dan egiteko borobila |
| Josu Naberan | Dantza | da-an-tza | - “datzana” martxan jarri; ald., datza/dantza |
| Josu Naberan | Dantzut | ha-in-azu-t | - hari egiten diot kasu nik |
| Josu Naberan | Daratulu/daraturu | taila-turu | - taladratzeko taila; (e)turu, 23.2 |
| Josu Naberan | Deabru | dea-buru | - dea guztien buru |
| Josu Naberan | Deba | zi-eba(i) | - ibai arroa esateko modu piriniarra |
| Josu Naberan | Dei | eit-in | - eupada egin |
| Josu Naberan | Deihadar/deiadar | dei-adar | - adarrarekin egindako deia |
| Josu Naberan | Deihtura/deitura | dei(tha)tu-era | - izendatzeko era |
| Josu Naberan | Deithore | deitha-ohore | - zenaren omenezko deitha |
| Josu Naberan | Dena/dana | da-an-ira - guztia, oro, denera; ald. "banir" iberoarekin | |
| Josu Naberan | Deus/deuseztu | ide-huts-tu | - hutsaren pareraino ekarri |
| Josu Naberan | Dingili, dindirri | din-gil-i | - zil antzekoa dingilizka (adin/din, 23.3) |
| Josu Naberan | Dingilizka | dingil-z-ka | - -z gerund. (7.2); -ka aditzondoa (8.5) |
| Josu Naberan | Diru | ide-edu | - produktuen parekoak eskuratu (Cf., dinero) |
| Josu Naberan | Distira | dizdiz-ira | - dizdiz eratorria |
| Josu Naberan | Diz(diz) | iz-iz | - onomatopeiaren errepika |
| Josu Naberan | Doa | edu-a | - dohaina, grazia (lat., donum) |
| Josu Naberan | Dohain | doa-gain | -esker; doe, bertute; doan |
| Josu Naberan | Dohainik, doan | doi-an | - ohi denaz harago |
| Josu Naberan | Doi | edu-ohi | - ohi dena |
| Josu Naberan | Doilor | doi-lorrin | - duina lorrintzen duena |
| Josu Naberan | Doinu, soinu | doi-ulu | - uluaren antzekoa |
| Josu Naberan | Dolu | soinu-ulu | - soinuz lagunduriko ulua; garra, hots, negar ulua |
| Josu Naberan | Dorpe/torpe/trope | dor-behe | - beheak oztopo |
| Josu Naberan | Dortoka | dor-tui-oka | - tontor oka duen animalia |
| Josu Naberan | Duin | edu-din; tui-din | - dagoenaren parekoa; gorenaren pareko |
| Josu Naberan | Ea/ia | ei-an | - ekintzara zirikatzen (lat.: eia) |
| Josu Naberan | Ebagi, ebaki | eba-zi; eba-gi(z) | - agian erditu hitzaren sinonimoa |
| Josu Naberan | Edabe | eda(n)-behere | - edari berezia |
| Josu Naberan | Edan | ur-ira-an; edu-an | - bigarrenerako, ikus edu, 23 |
| Josu Naberan | Edari | edan-ari | - edateko gauza edo “aria” |
| Josu Naberan | Eden, edabe | edan-e(n); edu-en; edan-behe - edan behar ez dena; pozoia | |
| Josu Naberan | Ediren/ediro/idoro | ide-ira-en; ide-ira-o | - kidea kausitu |
| Josu Naberan | Edo | edu-o | - izaite edo ukaitearen gunea |
| Josu Naberan | Edontzi | edan-ontzi | - edateko ontzia; untzi/ontzi, 32.1 |
| Josu Naberan | Edoski | edan-ausiki | - auska (ausikika) edatea |
| Josu Naberan | Edozein | edo-zein | - bata nahiz bestea daiteke |
| Josu Naberan | Edu | e-du | - izaitea edo ukaitea (ald., adu/edu) |
| Josu Naberan | Eduki | edu-uku-i | - dena delakoa norberarentzat gorde |
| Josu Naberan | Edun/ekun | edu-un(e) | - du aditz laguntzailearen jatorria |
| Josu Naberan | Eduru, duru | edu-buru | - “edu” alea |
| Josu Naberan | Eduz | edu-tz | - erara, modura, gisara, neurrira |
| Josu Naberan | Ega | ijjo-ara | - ibai arroa (topon., Ega, Ejea, Ea...) |
| Josu Naberan | Egarri | e-garr-ei | |
| Josu Naberan | Egia | ageria; egu-ira | - agerian edo argi dagoena |
| Josu Naberan | Egin | ego-in; ekai-in; e-gin | - eitea eman; gauzatu (ald. egin/in) |
| Josu Naberan | Egintza | egin-tza | - egitearen ondorioa (-tza, 7.3) |
| Josu Naberan | Egitada | egin-ada | - -ada, ikus ara, 22.2 |
| Josu Naberan | Egitura | egi(n)-dura | - -dura, ikus edu 23.1 |
| Josu Naberan | Egoitz | ego-hegi-tz | - egoteko egi aproposa (auz) |
| Josu Naberan | Egoki | ego-gai | - ekai/-ki, 4.3; berbereraz “ego da”=oso ondo |
| Josu Naberan | Egon | goe-on | |
| Josu Naberan | Egosi | eko-su-in | - suarekin ekoitzi (ekoitzi, 4.3) |
| Josu Naberan | Egu | e-uku; e-gu | - leku ezkuturik ez duena; gu ez den beste guztia |
| Josu Naberan | Eguen | egu-guren | - Egu gurena, larunbateko egun nagusia |
| Josu Naberan | Egun | egu-une | - argi unea |
| Josu Naberan | Egur | e(itz)-gur | - zuhaitz makurra |
| Josu Naberan | Egurats | egu-era-tse | - eguera mota (atse/-tse, 18.1) |
| Josu Naberan | Eguzki | egu-iz-ki | - egunaren argi gaia (ald., ilazki) |
| Josu Naberan | Ehiza | in-eixa | - in (ikus 8.1) |
| Josu Naberan | Eho (irun) | hari-aho | - haria ahokatzeko jarduna |
| Josu Naberan | Ehun(e) | irun-une | - tela |
| Josu Naberan | Ei | e-i(n) | - izan daiteke; omen |
| Josu Naberan | Eiki | ei-ki | - daitekeena, gertagarria; egiazki, baiki (ekai/-ki, 4.3); gr., eikos |
| Josu Naberan | Eite | ei-te | - antza (grekeraz, eideos) |
| Josu Naberan | Eitz | ei-zi | - zuhaitz ororentzat hizki generikoa |
| Josu Naberan | Eitzi, utzi | ira-etsi-in | |
| Josu Naberan | Eixa | in-uxa | - uxa bidezko ehiza |
| Josu Naberan | Ekai | eko-ai | - lehengaia, “aia” egokia |
| Josu Naberan | Ekaitz | ekai-gaitz | - ekai gaiztoa |
| Josu Naberan | Ekarri/ekharri | e(n)-karro-in | - karroan garraiatu |
| Josu Naberan | Ekin | ike-(eg)in | - gauza bera egin |
| Josu Naberan | Ekoitzi, egosi | ekai-so-eitzi | - kalitate handiagoko (auz) ekai bihurtu |
| Josu Naberan | Ekosaria, egoskaria | egos-aria | - egosteko jaki mota (aria, 22.2) |
| Josu Naberan | Ekuru | e-kur | |
| Josu Naberan | Ekus, ikus, kuxian | leku-so; uku-so | - lekua altutik begiratuta (auz/-so) |
| Josu Naberan | Elbarri | el-barren | - hanketan eri |
| Josu Naberan | Ele | eli-era | - jendearen ele era; hitza, berba |
| Josu Naberan | Eli | eli | - talde, aldra, aralde; hainbat, batzuk |
| Josu Naberan | Elikatu | eli-gaitu | - taldea indartu |
| Josu Naberan | Eliza | eli-tza | - alderatu eliza/zelai (tza, 7.3) |
| Josu Naberan | Elkar/alkhar/arkhal | eli-har, erhi-har | - batak besteari helduta |
| Josu Naberan | Elkor/elkhor | hel-kor | - heltzen edo umatzen gaitza |
| Josu Naberan | Elorri | eri-orri | - orri zaurigarria |
| Josu Naberan | Eltze | eli-pertz(e) | - jendea elikatzeko pertza |
| Josu Naberan | Elur | jel-ur | - ur jelatua (ijjo/jel, 9.1) |
| Josu Naberan | Elurte | jel-urte | - ur izoztuen sasoia |
| Josu Naberan | Emakume | ema-(k)ume | - ema umea |
| Josu Naberan | Eman | ema-an | - ema, jardunean (aditz piriniarrarekin) |
| Josu Naberan | Emari | ema-ari | - “ema jardunean” (aditz mediterran.: ari, 22) |
| Josu Naberan | Emazte | ema-z-ide | - z hori iz edo giz erroen arrastoa daiteke |
| Josu Naberan | Eme | eme | - ama edo eba hitzen eratorria izan daiteke |
| Josu Naberan | Enara | ean-ara | - elaia, kanpotik datorren txoria |
| Josu Naberan | Ene/nire | ni-en | - edutezkoen enàre aldaketarekin (-en, 8.3) |
| Josu Naberan | Enbor | en-bor | - buruaren ondorengo partea |
| Josu Naberan | Enda | en-ara | - “nongo lurraldekoa” galderari erantzuna |
| Josu Naberan | Entzun | ein-tza-ulu; adi-tzu-en | - hotsak jaso (azu/-tza, 7.3) |
| Josu Naberan | Epe/ephe | epai-ide | - epai marka bikoitzak adierazten duen tartea |
| Josu Naberan | Epeini/ipini | ei(tzi)-pen-in | - paratu, kolokatu, jarri |
| Josu Naberan | Eperdi/ipurdi | e-puia-erdi; (l)ep(o)-erdi | - biribil erdia |
| Josu Naberan | Ephel/epel | bero-el (e-bore-el) | - bero makala, eztia |
| Josu Naberan | Epher/eper | iber-(xori); (l)epo-er | - gr. pérdix (ikus -er, 37) |
| Josu Naberan | Epo | e-puio | - puia gabea, altura gabea; nanoa |
| Josu Naberan | Epotx | /ipotx | en-pui-txo |
| Josu Naberan | Er (topon.) | er | |
| Josu Naberan | Era | ei-ara | - “ara” mota; gisa, modua, taxua; aukera |
| Josu Naberan | Erabat, orobat | ira-bade; oro-bade | - “badeak” oro (bada/bat, 11.1) |
| Josu Naberan | Erabili | ira-ibil | - ibiliazo, ibiliarazi |
| Josu Naberan | Eragin | ira-egin | - ondorioa ukhan |
| Josu Naberan | Eragon | ira-e-goe-on | - egon ezaren ondorioa; jardun |
| Josu Naberan | Eragotzi | eragon-etsi | - eragoteari traba |
| Josu Naberan | Eraiki | era-ike-in; hetsa-ike-in | - (etxea) gora altxatu (ike, 8.4) |
| Josu Naberan | Erail | ira-hil | - hil eragin; erho |
| Josu Naberan | Eraitsi | ira-jaitsi | - jaitsi eragin, jetzi |
| Josu Naberan | Eraitzio | erein-zio | - erein (ira-in), zioa adierazita |
| Josu Naberan | Erakuts | ira-ekus | - ikustarazi |
| Josu Naberan | Erantzi | e-jantzi | - ez, e-; ikus 8.10 |
| Josu Naberan | Erantzun | ira-entzun | - entzunari arrapostu |
| Josu Naberan | Eraso/erasan | ira-azu-an | - azuara datozenak (azua, 7.2) |
| Josu Naberan | Eratu/eraendu | era-en-du | - era ezartzea |
| Josu Naberan | Erauzi | ira-aho-azu-in | - dagoen lekutik aterarazi |
| Josu Naberan | Eraztun | erhi- aro-edun | - erhian eramateko aroa |
| Josu Naberan | Erbi | er-bi | - “belarri-bi” |
| Josu Naberan | Erdi | er-ide | - ertz bataren beste aldea |
| Josu Naberan | Erdietsi | erhi-edu-eitzi | - hatz puntan eduki |
| Josu Naberan | Erdi(tu) | erdi-tu | - banan, bereiz |
| Josu Naberan | Ere | ide-en | - ide, 8.5; -en, 8.3; enàre aldaketarekin |
| Josu Naberan | Eredu | era-eduru | - merkataritzarako truke patroia |
| Josu Naberan | Erein | (ei)-ira-in | - geroa bermatzeko ekintza (in) |
| Josu Naberan | Ereinotz/erinontz | erio-en-eitz; heroi-en-eitz | - heroiei buruan jartzekoa |
| Josu Naberan | Eremu | ira-amu; ara-amu | - jatorrizko lekuaren esparrua |
| Josu Naberan | Eresi | herio-hitz; (a)ede-hitz | - hildakoaren omenezko hitza; “aedoak”, antzinako bertsolariak kantatzen zuena |
| Josu Naberan | Ergel | era-gel | - izaera geldoa, tentela, leloa |
| Josu Naberan | Erhi | er-gi; eri-gi | - hatza; ertzeko gorputzadarra (gi, 3.13; er, 37); gorputzadar mehea (eri, 8.9) |
| Josu Naberan | Erho | ira-herio; ira-iro | - hil eragin; erail-en sinonimoa |
| Josu Naberan | Eri | e-ira-ei; e-ari; e-jario | - bizi korrontearen eskasia, itxuraz |
| Josu Naberan | Erigo | eri-go(go) | - gaixotasuna |
| Josu Naberan | Eriko/erko | erhi-ko | - titarea |
| Josu Naberan | Erkin | eri-ekai-ira | - material eriaren ondorioa; ahula |
| Josu Naberan | Erko | er-khoro - adarrak khoro forman (behiak nahiz idiak) | |
| Josu Naberan | Erko(i)hen | erkoro-en | - lodiaren hurrengoa, erakuslea |
| Josu Naberan | Erkoro | erhi-koro | - erpurua, hatz lodia (koro, 33) |
| Josu Naberan | Erle | er-ele; er-eli | - err elea duen intsektu estimatua |
| Josu Naberan | Ernal(du) | erne-al-(du) | - ernetzeko ahalmena gauzatu |
| Josu Naberan | Erne | er-en | - erroa kanpora atera (erro/er, 38.1) |
| Josu Naberan | Erne, ernai | er-anu-ide | - belarriak goian tente |
| Josu Naberan | Ero/erho | era-iro; era-o | - erarik ez duena; gunea ez duena |
| Josu Naberan | Erori | ero-oin-in; ero-oin-ira | - oina erarik gabe jartzearen ondorioa |
| Josu Naberan | Erosi | ide-auz-in | - berdinketara iritsi, trukea egin; auz/os, 7.2 |
| Josu Naberan | Eroso | era-oso | - era errazean; ehi |
| Josu Naberan | Erosta | herio-oste; herio-ospa | - herioa ospatzeko eresia |
| Josu Naberan | Erpe | erhi-behe | - atzaparra, garra |
| Josu Naberan | Erpin | er-pui-ino | - gorunearen ertza (pui, 15.4; anu/ino, 25.1) |
| Josu Naberan | Erpuru | erhi-buru | - hatz lodia |
| Josu Naberan | Errain | er-alaba-in | - kanpotiko alaba, ezkon alaba (er, 37) |
| Josu Naberan | Errauts | erre-hauts | - erraustearen ondorioa |
| Josu Naberan | Erraz/errez | err-ez | - ertzik gabe |
| Josu Naberan | Erre | er-e; errai-e | - (soro) ertzak erre; errausteari erreferentzia? |
| Josu Naberan | Erredizak | erro-iz(ak) | - oinarrizko ondareak; cf raíz |
| Josu Naberan | Erregu | arren-gu(ra) | - gu arrenka; gura (dugu), arren |
| Josu Naberan | Erreio, Errio | urru-ijjo | - jario ugariko ibaia |
| Josu Naberan | Erreka | er(rio)-ega | - ibaia |
| Josu Naberan | Erreten | errio-eten | - errio etena; presa, antepara |
| Josu Naberan | Erri | erri | - soroa |
| Josu Naberan | Erribera, bera erri(o)-behe-ara; erri-bera | - uharana; soro barrena | |
| Josu Naberan | Erro/herro | err-o | - ertzak biltzen diren gunea; zuzterra |
| Josu Naberan | Erroi | errai-oi; erho-gi | - errai iragarleak; sarraskijalea |
| Josu Naberan | Erroitz(a)/errautz | er-arroil-tz | - arroil bertikal itzela (tz, 7.2) |
| Josu Naberan | Erromada | erro-marra | - ataka, langa, lata |
| Josu Naberan | Errota | erro-ta | - arroda txikia; bolina, eihera |
| Josu Naberan | Erru | erro-u; errai-u | - errorik ez; errairik ez |
| Josu Naberan | Erruki | errai-ukhi | - erraiak hunkitu |
| Josu Naberan | Errun | er-(arro-aro)-un | - (arrautza) kanporatzea (un, 20.7) |
| Josu Naberan | Ertain | erdi-adin | - erdiko tamaina; duin/doi/adin, 23.3 |
| Josu Naberan | Ertz | er-tz | - er erpinena edo hurbilena (auz/tz, 7.2) |
| Josu Naberan | Esan | hitz-an | - hitzaren jarduera |
| Josu Naberan | Eseki/eskegi | azu-ike-in | - leku ikean ipini |
| Josu Naberan | Eseri | atse-in | - arnasa hartzeko, sikeran |
| Josu Naberan | Esetsi | ez-eitzi | - bakean ez utzi;eraso, jazarri |
| Josu Naberan | Eska(tu) | esku-a(ra)-(tu) | - eskua hedatu |
| Josu Naberan | Eskain(i) | eska-in-i | - eskua zabaldu eskuzabalak |
| Josu Naberan | Eskaratz | ezka-ara-tz | - ezka antzeko eremua, supazterra |
| Josu Naberan | Esker | esku-ager | - eskuekin (esker ona) adierazi |
| Josu Naberan | Eskilara, eskailera | ezka-ilara | - hegal ilaraz osatutako mailadia |
| Josu Naberan | Esku | edu-uku; erhi-uku | - edukitzeko “ukua”; erhien gunea |
| Josu Naberan | Eskuin | esku-in | - egiten duen eskua |
| Josu Naberan | Esna | iz-anu-an | - argi nabarmenera igaro (anu, 25; -an, 8.3) |
| Josu Naberan | Esne | zi-ene; zi-eme | -bi bokal batzean is/es bilakatuta |
| Josu Naberan | Estekatu | herste-ika-tu; herste-gara-tu | - lotu, atxiki |
| Josu Naberan | Eta | ide-ta | - grekoz, eti; latinez, et, item |
| Josu Naberan | Eten | e-teink | - hasierako e- hori ez da |
| Josu Naberan | Etor(ri) | ira-tor | -(i) |
| Josu Naberan | Etsai | etsi-ai | - asmoa etsiarazten duena |
| Josu Naberan | Etse/etxe | hetseaße-zeha | - zehar zabala mugatzen duena (?) |
| Josu Naberan | Etsi | ira-eitzi | - uztearen (amore ematearen) ondorioa |
| Josu Naberan | Etxola | hetse-ola | - etxe eraikia; hortik agian txabola |
| Josu Naberan | Etzan | eitzi-an | |
| Josu Naberan | Etze | e-eitze | - zuhaizkirik ez dagoen eremua |
| Josu Naberan | Etzi | bihar-atze; bihar-eitzi | - bigarren arrastia |
| Josu Naberan | Euli | ahul-eli | - multzo ahula |
| Josu Naberan | Euri | ijjo-uru-ira | - Urutik datorren ura (ijjo, 9) |
| Josu Naberan | Eurrez/erruz | e-urru-tz | - “e” epentetikoa; ald., eurrez/neurriz |
| Josu Naberan | Euskara/euskera | eusko-era; eusko-elea | - euskoen mintzaira |
| Josu Naberan | Eusko/euzko | auz-uku-o | - goiko haranetakoak (uku, 32.1; “o”, lekua) |
| Josu Naberan | Eutsi | ez-utzi | - ez etsi; agian etsi/eutsi hitz jokoa |
| Josu Naberan | Ez | e-zi | - jarduerari (zi) ezetza eman (e) |
| Josu Naberan | Ezagun | ira-az(u)a-gune | - azua berean bizitzearen ondorioa |
| Josu Naberan | Ezarri | eitzi-ira-in | - kanpotikoa kokatu |
| Josu Naberan | Ezelan | e-zelan | - ezein eratara ere ez |
| Josu Naberan | Ezer | ez-ere | - ere, 8.5 |
| Josu Naberan | Ezetsi | ez-iritzi | - ezeztatu, errefusatu, atzera bota |
| Josu Naberan | Ezin, etsi | ez-i(n) | - halere, ez du behar aditz laguntzailerik |
| Josu Naberan | Ezka/Eska (top) | ezku-ara; zi-uku-ara; zi-ska - agian zi/iz alderanketa | |
| Josu Naberan | alderanzketa ezagunarekin; iberra, erreka-hegala; errekastoa | ||
| Josu Naberan | Ezkailu | ezka-ilu | - errekan ugaria |
| Josu Naberan | Ezkata, eskama | ezka-ta | - hegaltxoa, azal gogor puska |
| Josu Naberan | Ezker | esku-er | - esku eria, traketsa |
| Josu Naberan | Ezkila | ezka-tila | - hegalez osaturiko tailua; kanpaia, txilina |
| Josu Naberan | Ezkilaso, oskilaso, eskinoso | ezka-ilara-xori | - hegoetan lerro |
| Josu Naberan | beltzez jantzitako luma urdin ikusgarriak hegoetan dituen txoria | ||
| Josu Naberan | Ezkondu | esku-on-du | - eskumenak hobetu? |
| Josu Naberan | Ezkurra | zi-hurra | - hur zitua (hur, 36.2) |
| Josu Naberan | Ezkutu | esku-tailu | - babesteko tailua |
| Josu Naberan | Ezpain | is-bania | - erribera bikoitza |
| Josu Naberan | Ezpal | eitz-epai-ira | - zuhaitza ebakitzean irteten den astilla |
| Josu Naberan | Eztanda/zapart | ez-in-anda; dsan, dsanpart | - hantura deuseztu |
| Josu Naberan | Eztarri/estarri | estu-arro-i(jo) | - ijjo guztiak igarotzeko zulo estua, estuarioa |
| Josu Naberan | Ezten | zizt-ein | - ald., lezna (gazt), alesna (germ) |
| Josu Naberan | Ezti | erle-zi; zi-tui | - kalitate altuko zitua, dena den |
| Josu Naberan | Eztul | estu-eri; e-tul-tul | - bular estutasuna sortzen duena |
| Josu Naberan | Fier | pui-er | - buru gandorra tente, harro |
| Josu Naberan | Funts | buru-une-ts | - gune-guneari dagokiona (asso/ts, 18.1) |
| Josu Naberan | Fruta | buru-azu-aria | - uharaneko fruitu buruduna (azu/-ta, 7.3) |
| Josu Naberan | Gabe/bage/ba(ge)rik | bada-ge | - badarik ez; bage/gabe alderanzketarekin |
| Josu Naberan | Gai | aia-ai | - taila egiteko balio duena |
| Josu Naberan | Gailen | gailur-en | - gaine altuena |
| Josu Naberan | Gailur | gane-ilu-uri | - gaine oso altua |
| Josu Naberan | Gain | gane-in(o) | - ganetxoa |
| Josu Naberan | Gaitz | aia-haitz; ga-aise | - lantzeko zaila; erraza ez dena |
| Josu Naberan | Gaizo/gaixo/gajo | gaitz-azu-o | - barnean gaitza duena |
| Josu Naberan | Gaizto | gaitz-asso | - asso/-to (18.1) |
| Josu Naberan | Gako/gakho | sar-ago | - zerraduran sartzeko giltza |
| Josu Naberan | Gal(du) | ga-al | - ahala ahkatu |
| Josu Naberan | Gal(era) | ga-al-(era) | - ahalmenik ez |
| Josu Naberan | Galburu | gari-buru | - gari burua |
| Josu Naberan | Galda | gal-gal | |
| Josu Naberan | Galdara | galda-ara | - ikus ara (22) |
| Josu Naberan | Galde | gara-alde; kara-alde | - gaia garatze aldera; aurpegira zuzendu |
| Josu Naberan | Gale | galde | - gura, gogo esanahia duen atzizkia |
| Josu Naberan | Galga | gara-ga | - garatzea geratu |
| Josu Naberan | Galgara | gal-gal-a(ra) | - irakin puntua |
| Josu Naberan | Galtza | gara-altza | - sarritan gora jasotzekoak; prakak |
| Josu Naberan | Galtzada | galtza-ara | - jasotako zorua |
| Josu Naberan | Ganadu | gana-or; gana-du - gizakiak bereganatu edo bezaturiko animalia (ant. alto al., waidanjan) | |
| Josu Naberan | Ganbara | gane-behe-ara | - gane azpiko lekua |
| Josu Naberan | Ganbe (top.) | gane-behe | - mendi barrena, gorabehera orografikoa |
| Josu Naberan | Ganbelu | gane-behe-ilu | - konkor bat baino gehoagokoa |
| Josu Naberan | Ganberro | gane-behe-erro | - erroak kili-kolo |
| Josu Naberan | Gandu/geun | ge-andu | - ikuspegirik ez (anda/andu, 25.2) |
| Josu Naberan | Gane | goe-an(u)-e | - goiena |
| Josu Naberan | Ganga | gane-gara | - goieneko altuera |
| Josu Naberan | Gangar | ganga-arre | - ganga nabarmena (arre, 37.1) |
| Josu Naberan | Ganora/kanore | ga-nora | - norarik gabe |
| Josu Naberan | Gar | gar | - ke arrearen ondoren datorren su garra |
| Josu Naberan | Gara, kara | goe-ara | - gorunea, burua |
| Josu Naberan | Garabi | gara-bi | -ald. polea (lat), polos (gr)=*boro-lera |
| Josu Naberan | Garagar | gari-gara-arre | - buru arrea duen gari mota |
| Josu Naberan | Garai(tu) | gara-aia-(tu) | - gailurra (hartu) |
| Josu Naberan | Garandi | gara-handi | - gorune handia; ald., grande |
| Josu Naberan | Garatu | gara-tu | - burutu, hozitu |
| Josu Naberan | Garatxo, garatxa | garaun-txa | - gorunetxoa (-txa, 7.3) |
| Josu Naberan | Garau(n) | gara-buru | - bihia, alea |
| Josu Naberan | Garbi | gai-argi | |
| Josu Naberan | Garden | garbi-en; gar-ide-en | |
| Josu Naberan | Garg(a) (-topon-) | gara-ago(a) | |
| Josu Naberan | Gargantila | garga-n-t(a)ila | - lepokoa, idunekoa |
| Josu Naberan | Gargantua | garga-hantua | - umeak irenstekoa adinakoa |
| Josu Naberan | Gari | gara-ihi | |
| Josu Naberan | Gari/garhi | gara-ihi | - burua, bihia, duen landarea |
| Josu Naberan | Garo | gara-ur | - gaineko ura, ihintza |
| Josu Naberan | Garondo | gara-ondo | - lepondoa, kokota |
| Josu Naberan | Garra | (ne)garr-a | |
| Josu Naberan | Garra | har-(erhi)-arre | - oratzeko hatz arrea |
| Josu Naberan | Garraio | karro-ari-o; ekar-ari-o | -ekartzeko modua; cf., acarrear |
| Josu Naberan | Garrantzi | kari-aintza; gara-handi-tz | - gora handiko gaia (kari, 4.3); |
| Josu Naberan | Garrasi | gar-adausi | |
| Josu Naberan | Garratz | gar-atze | |
| Josu Naberan | Garro | gar-arro | |
| Josu Naberan | Garsoil | gara-soil | - burusoila |
| Josu Naberan | Gatazka | gudu-ska; gaztaka | - ataka; iraganbidea lortzeko borroka (–ska) |
| Josu Naberan | Gatibu, katigu | gate-in-abu; kate-in-gu - pertsona preso hartu; gu katean? | |
| Josu Naberan | Gatz | gazi-tz | - gazi puntu handia (auz/-tz, 7.2) |
| Josu Naberan | Gau | ga-egu | - argiune eza |
| Josu Naberan | Gaur | gau-ahur; gau-urre | - gauaren ifrentzua; gau aurrea |
| Josu Naberan | Gauza | gai-auza | - munta handiko gaia |
| Josu Naberan | Gazi | ga-zi(o) | - zi gabekoa; zio gabekoa (zio, 3.2) |
| Josu Naberan | Gazte | gara-zi-ate | - heldutasuneko atea |
| Josu Naberan | Gaztelu | gaste-ilu | - mesetako atean dorrea |
| Josu Naberan | Gehi | ge-ahi | - ez da amaitu (kontua) |
| Josu Naberan | Gela | sel-ara | - azalera mugatua (lat., cella) |
| Josu Naberan | Geldi | higi-eri | - higitzea geratu |
| Josu Naberan | Geldo | gel-do | - geldia oso; asso/-to/-do, 18.1 |
| Josu Naberan | Ger- | ager | - toponimian ugaria |
| Josu Naberan | Gera, gel | ge-gara | - burutzen ez dena |
| Josu Naberan | Geraka | gera-ka | - geldiezina, urduria |
| Josu Naberan | Geratu, gelditu | gera-tu | - burutzeari utzi |
| Josu Naberan | Geriza | ge-iz-ara | - argirik gabeko eremua |
| Josu Naberan | Gero | ai-aro; ge-aro | - aro unetik aurreratz |
| Josu Naberan | Gerra/gerla | ager-herra | - herra azalaratzen denean |
| Josu Naberan | Gerren(du) | gerri-en-(du) | - gerria endekatu; argal(du) |
| Josu Naberan | Gerri | ager-gi; gi-erdi | - gorputzaren parte ageria |
| Josu Naberan | Gertatu/gerthatu | ager-ira-tu | - azaleratu; jazo, suertatu, agitu |
| Josu Naberan | Gertu | ager-tsu | - prest(u) |
| Josu Naberan | Geruza | ager-azu | - agian azu/uza alderanzketa (azu/aza, 7.3) |
| Josu Naberan | Gesal/kresal | gera-zi-ara | - ur geldiaren azalera |
| Josu Naberan | Geurtz | gero-aurten | - datorren urtean |
| Josu Naberan | Geza | ge-zapore | - zaporerik gabea |
| Josu Naberan | Gezi | higi-ziri; hage-ziri | - jaurtikitzen den ziria |
| Josu Naberan | Gezur | ge-zuhur | - gauza zuhurra ez dena |
| Josu Naberan | Ghia, gia | gi-ara | - larruazal azpiko mintza |
| Josu Naberan | Gibel | gi-bel | - haragi beltza |
| Josu Naberan | Gibili | hari-bil-in | - -in adizkiaren ekintza |
| Josu Naberan | Gibizta | hari-biz-tai | - hari bi lotu (tai) |
| Josu Naberan | Gihar | gi-arre | - arre: trinkoa, mardula.... |
| Josu Naberan | Giltza | ekai-ziri-tza; ago-iltze - atearen agoan sartzeko ziri landua | |
| Josu Naberan | Giltzurrun/giltzurrin | gi-odol-urrui - odola garbitzen duen organoa | |
| Josu Naberan | Gingil | gi-dingil | - dingilizka dagoen haragia |
| Josu Naberan | Girgil | gi-ira-(din)gil | - aurrekoaren eratorria |
| Josu Naberan | Giri | gi-in | - behorra arreske |
| Josu Naberan | Giz(e) | gu-iz; gi-iz | - gu gara; u edo i irekia, g hotsak mugatuta |
| Josu Naberan | Giza | giz-a(ra) | - ara erroak azalera adierazten du (22) |
| Josu Naberan | Gizaki | giza-ekai | - "giz" izaerakoa; ikus ekai (gero –ki), 4.4 |
| Josu Naberan | Gizarte | gize-arte | - jendarte |
| Josu Naberan | Gizatzar | gize-zar-arre | - ikus arre, 37 (zar-arre: -tzar atzizkiaren sorrera?) |
| Josu Naberan | Gizelan | gize-lan | - gizakiak egun batean egin dezakeena |
| Josu Naberan | Gizeli | gize-eli | - giza aldra |
| Josu Naberan | Gizen | gi-zi-en; giza-en | - gorputzean ur gehiegi |
| Josu Naberan | Gizon | giz-on | - gu, iz eta -on aditza: bizi garenok |
| Josu Naberan | Gizotso | gize-otso | - kondairetako pertsonaia |
| Josu Naberan | Glaziare | jela-zi-ara(ne) | - ur izoztuaren azalera zabala |
| Josu Naberan | Goe | go-e | - izaera edo leku printzipala; sin.: ama |
| Josu Naberan | Gogaitu | gogo-ahi-tu | - gogoa amaitu |
| Josu Naberan | Gogo | goe-goe; ago-goe | |
| Josu Naberan | Gogor | agor-agor | - hezetasunik gabeko solido trinkoa |
| Josu Naberan | Gogoratu | gogo-ira-tu | - gogora ekarri, bururatu |
| Josu Naberan | Goi | goe-i(hi) | - gorunea, gailurra |
| Josu Naberan | Goibel | goi-bel | - goia nahiz norbere burua beltz |
| Josu Naberan | Goilare | ago-in-lera; goi-lera | - janaria agora altxatzeko trena |
| Josu Naberan | Goiz | egu-iz; ago-iz | - argiaren sorrera; egunsentia |
| Josu Naberan | Golde | khoro-aho-ide | - aho biribil antzeko osagaia |
| Josu Naberan | Golko | koro-uku | - leku biribila; magala |
| Josu Naberan | Gona | koro-ehuna | - soineko jantzia |
| Josu Naberan | Gopor/gophor | koro-boro; ago-opor | - buru biribileko ontzia; jakia ahora eramateko ontzia |
| Josu Naberan | Gor | ge-ore(ka) | - entzumenik ez; ald., oreka/oreja |
| Josu Naberan | Goraintzi | gogo-aintza-i | - gogoz opatzen dena |
| Josu Naberan | Gorde | uku-orde; uku-er | - ezkutatu; jagon |
| Josu Naberan | Gordin | gorri-din | - gorri antza nonbait |
| Josu Naberan | Goren, goien, guren | goe-en, goi-en | - goirik goiena |
| Josu Naberan | Gorgoil/ghorgoil | koro-ago-ilu | - ahokoro nabarmena (Cf. Gorgo) |
| Josu Naberan | Gori | gorri-ei | - gorri-gorri |
| Josu Naberan | Gorotz | koro-tz | - koro antzekoa (auz/-tz, 7.2) |
| Josu Naberan | Gorosti | koro-osto-ihi | - hosto punta zorrotzeko burua |
| Josu Naberan | Gorpu | koro-buru | - gorputza “iz” gabe; hilotza |
| Josu Naberan | Gorputz/gorphitz | koro-buru-iz | - enbor eta buru biziduna |
| Josu Naberan | Gorri/korri | kar-ore-ei | - sumendi labaren antzekoa |
| Josu Naberan | Gorroto | gogo-herra-to | - herra asko gogoan; asso/-to, 18.1 |
| Josu Naberan | Goru | goe-iru(n) | - iruteko goiko ardatza |
| Josu Naberan | Gose | ge-aho-ase | - ahoa ez da sentitzen ase |
| Josu Naberan | Gotor/gothor | khoro-tor | - zirkulu hesitua |
| Josu Naberan | Goza | gogo-ase; gogo-aza | - gogoa asetu (aza/-tza, 7.3) |
| Josu Naberan | Gozo | ago-z(i)o; ago-auz | - agorako aproposa |
| Josu Naberan | Gu | go-u; u-g-u - U mugagabea G hotsak mugatuta (gr., ou) | |
| Josu Naberan | Gudu | gu-adu; gu-edu | - gure destinoa edo ondarea jokoan |
| Josu Naberan | Guhaur | gu-haur | - gu haurrok, geu |
| Josu Naberan | Gune | uku-une | |
| Josu Naberan | Gupida | khoru-ide-a(zu) | - koru-lagunenganako barrua, errukia compasión=khoru-ide-behe-azu (pathos (gr)=behe-azu |
| Josu Naberan | Gur/kur-kur | koru-u(n) | - kurba unea |
| Josu Naberan | Guraize | gurutze-ide | - gurutze itxurako tresna; artaziak |
| Josu Naberan | Gurari, iguriki, gura | gura-ara-ari | - gure izatea martxan (ara, 22.2) |
| Josu Naberan | Guraso/buraso | gure-aho-so | - jatorria (aho-auz) eman diguna; |
| Josu Naberan | Gurbil | kupel-bil; gur-bil | - kupel biribila; gur, 32.4 |
| Josu Naberan | Gurdi | egur-idi; egur-din | - egurrezko garraioa; idi-gurdia |
| Josu Naberan | Guren | gur-en; guri-en | - gurgarria; muga, santu, guri |
| Josu Naberan | Guren, goena, guena | goe-en-a | - gorengoa, mugakoa |
| Josu Naberan | Guri/guren | uga-uri-(en) | - uharan joriaren barrutia |
| Josu Naberan | Gurin/urin | goe-uri-gi; guri-en | - goialdeko haragi ugaria; gantza, koipea |
| Josu Naberan | Gurpil | egur-biribil | - egur biribila biraka |
| Josu Naberan | Guru | gu-buru | - gure aitzindaria |
| Josu Naberan | Gurutz(e) | egur-eitz(e); koru-eitzi - egur zuhaitza; kako eraitsi antzekoa | |
| Josu Naberan | Gustu | ago-usu-to | - ago usu bikaina (asso/-to) |
| Josu Naberan | Gusu | gu-azu; gu-auz | - gure sortzailea; gure arbasoa |
| Josu Naberan | Gutizia | gu-(i)zio-ara | - guraria, desioa, irrika |
| Josu Naberan | Gutun/kutun | gu-itun | - taldearen lokarria berresten duen ituna |
| Josu Naberan | Ha, hura | a-a; u-a | |
| Josu Naberan | Habaila | harri-abia-taila; abail-taila | - harkoskoa abiadan |
| Josu Naberan | Habe | haga-behe | - zutabe-ren laburdura daiteke |
| Josu Naberan | Haboro | gane-boro | - buru ganeraino (beteta) |
| Josu Naberan | Haga | eitz-gara; etsa-gara | - zuhaizki garatua; etxearen gaineko zura |
| Josu Naberan | Hagin | haga-din | - hagaren antzekoa |
| Josu Naberan | Hagitz | anitz-anitz | - agian errepikatik sortua |
| Josu Naberan | Haik/haiek | ha-ike | - ike-k azken e galduz edo aurrera pasatuz |
| Josu Naberan | Haina, hain | goe-adina; gogo-adin | - goraino, nahi adina |
| Josu Naberan | Hainbat | haina-bade | - adina, adinbat, bezainbat |
| Josu Naberan | Haitz/atx | aia-tz | - aia handia |
| Josu Naberan | Haize | ekai-xehe | - ia ekairik ez duena |
| Josu Naberan | Hala(n) | ha-era-(an) | - era hartara |
| Josu Naberan | Haltz | uhara-eitz; altzu-eitz | - uharaneko zuhaitza; zuhaitz altua |
| Josu Naberan | Hamaika | hamar-ike | - hamarreko beste serie bat (ike) |
| Josu Naberan | Hamar | ama-erhi; hatz-ama-arre | - hatzak guztira; hatz lodia |
| Josu Naberan | Hamu/amu | aho-amu | - arrainaren ahorako “pizgarria”; garranga |
| Josu Naberan | Han | aho-an | - -an lekuzkoa sortzen du |
| Josu Naberan | Handi | gara-andi | |
| Josu Naberan | Handitu | handi-tu; gane-tu | |
| Josu Naberan | Hanka | anda-gara | - sin.: aldaka, zango (ald. andar: *anda-an) |
| Josu Naberan | Hanpatu | handi-boa-tu; anda-boa-tu | - puztu, harrotu |
| Josu Naberan | Hantu | anda-tu | - hanpatu (anda/andu, 25.2) |
| Josu Naberan | Hantuste | handi-uste | - arrandia, harrokeria |
| Josu Naberan | Hao | ka-aho; ijjo-aho | - “aho”-ren kontrakoa (konbexua); iturburu ondoa, leku onena (ald. hao/tao) |
| Josu Naberan | Haril | hari-in | - haria egin, ehundu |
| Josu Naberan | Haro | hao-ara-o | - hao lurraldea, muinoa |
| Josu Naberan | Har(tu) | hatz-arre(-tu) | - hatzak gakotu, zeozer jasotzeko |
| Josu Naberan | Haragi | hao-era-gi | - haragiaren taiuera konbexoa |
| Josu Naberan | Haran | ara-anu | - goi bailara; ikus anu, 25 |
| Josu Naberan | Hare/hariñ/arei | ara-en; are-in(a) | - ara-tik eratorria; areak egina |
| Josu Naberan | Hari/firu | iru-in; ari-ari | - iruteko lehengaia; iru/ari alderanzketarekin; bigarren hipotesirako, ikus ari, 22.3 |
| Josu Naberan | Haritz | ale-eitz; gar-in-eitz | - alea duena; sua egiteko egokia |
| Josu Naberan | Harkaitz | kar-haitz | - kar haitza (haitz/gaitz, 4.4) |
| Josu Naberan | Harlauza | harri-lauza | - harrizko lauza edo losa |
| Josu Naberan | Haro | hao-ara-o | - meseta gunea |
| Josu Naberan | Harpe | kar-behe; gara-behe | - harkaitzaren edo gorunearen azpiko lekua |
| Josu Naberan | Harrabots | arre-abo-hots | - ahots azantza; buila, zarata, arrama |
| Josu Naberan | Harrapa | har-aba-en | - dagokion jabetzatik hartu |
| Josu Naberan | Harreman | har-eman | - hartu eta eman |
| Josu Naberan | Harrera | har-era | - hartzeko era |
| Josu Naberan | Harri | kar-ira | - harkaitzetik eratorria |
| Josu Naberan | Harro | aho-arro; goe-arro | - esanetan edo asmoetan hantua |
| Josu Naberan | Hartz | kar-atz | - atzea (aztarna) harrian uzten du |
| Josu Naberan | Hasi | e-atse | - amaitu da atsedena |
| Josu Naberan | Hasperen | hats-behe-en | - hats beherena bota |
| Josu Naberan | Hats | aho-ats; hao-ats | - jatorrizko atsa, arnasa, arima |
| Josu Naberan | Hatse | an-atse | - hartu hatsa |
| Josu Naberan | Hatu | jan-auzu; jan-anu | - mendira eramateko anua |
| Josu Naberan | Hatz | eri-atz | - erhia |
| Josu Naberan | Hau | ha-o | - ha hurbila |
| Josu Naberan | Haur | ha-aurre; (g)ara-aurre | - heldu aurrekoa; sehia, umea |
| Josu Naberan | Hauspo | (hats)-putz-abo | - agian putz/ausp alderanzketa dago |
| Josu Naberan | Hauta | hau-azu-an | - hau abian jarri |
| Josu Naberan | Hauts | ha-huts; ga(uza)-huts | - hutsala, baina lana ematen duena |
| Josu Naberan | Hautsi | hauts-in | - haustu, apurtu, puskatu |
| Josu Naberan | Haxa | hexe-aia | - txanga, erroa, gontza |
| Josu Naberan | Haxe | haga-xehe | - hage xehea, sorta |
| Josu Naberan | Hazi (aditza) | hatz-in | - zenbat hatz hasi da neskatoa? |
| Josu Naberan | Hazi | gai-zi | - zitu izateko gai |
| Josu Naberan | Hazteri | hatz-eri | - hatzetako eritasuna |
| Josu Naberan | Heda | e(tse)-ara | - zabaldu |
| Josu Naberan | Hede | heda-e | - uhala, brida |
| Josu Naberan | Hedoi | ke-dui | - kearen antzekoa; dui, 23.3; ikus hodei |
| Josu Naberan | Hegal | hegi-ara; hegi-el | - izkina, kantoi, ertz, bazter |
| Josu Naberan | Hegan | hegi-an | - nori ez zaio otu hegitik hegaz egitea? |
| Josu Naberan | Hegats | hego-ats(e) | - luma, ukitzeko atsegina |
| Josu Naberan | Hegatz | hegi-atz(e) | - teilatua, etxegaina, hegaztegia |
| Josu Naberan | Hegi | e-ihi | (?) |
| Josu Naberan | Hego | hegi-aho; hegi-o | - hegia hasi edo amaitzen den lekua |
| Josu Naberan | Heia | hegi-aia | - haitz eta harriz eraikitako ukuilua |
| Josu Naberan | Hein | heda-(a)din; hain-en | - zabalaren neurria |
| Josu Naberan | Hel | eri-erhi; eri-eu(tsi) | - estu dagoena laguntza eske |
| Josu Naberan | Heldu | hel-du | - eskua luzatzea |
| Josu Naberan | Helduleku | heldu-leku | - euskarria |
| Josu Naberan | Hemen | aho-men | - menean, berton (habenàhamenàhemen) |
| Josu Naberan | Hemeretzi | hamar-eitzi | - hamarrekoaren eroria |
| Josu Naberan | Hera | gi-ara; gi-era | - gune haragitsua (gorputza; arandoia, paparoa, gibela, zurdatza; ald., Hera (gea-era) |
| Josu Naberan | Herabe | hera-behe | - paparoa behean; lotsati, lota |
| Josu Naberan | Herbal | hera-behe-eri | - indarge, ahul, elbarri |
| Josu Naberan | Herdoil | uher-do-ira | - uher askoren ondorioa (asso/-do, 18.1) |
| Josu Naberan | Heren | en-oren | - lehen orenetik datorrena |
| Josu Naberan | Herenegun | heren-egun | - hirugarren eguna atzerantz |
| Josu Naberan | Herensuge | lehen-suge | - suge mitikoa |
| Josu Naberan | Herio | eri-o; eri-ijjo | - eriaren gunea; bizi korronte eria |
| Josu Naberan | Heroi | er(i)o-in | - herioa gainditu ala eragin? |
| Josu Naberan | Herots/erots | (h)er-hots | - hots ozena (her/er, 37) |
| Josu Naberan | Herra | (h)er-(l)era | - muturreko manerak |
| Josu Naberan | Herren, Txerren | gi-er-en | - gorputz atala bere lekutik kanpo |
| Josu Naberan | Herri | erri-er | - soro hegalean |
| Josu Naberan | Herste/heste | hertsi-hodi; hertsi-ide | - igarobide hertsi samarra |
| Josu Naberan | Hertsi, itxi, (h)estu | her-hesi; hesitu | - hesian estutu |
| Josu Naberan | Hesi | etse-in | - etsea egin |
| Josu Naberan | Hesitu | hesi-tu | - hesia jarri inguruan |
| Josu Naberan | Hesparru | hesi-barru | - hesi eremua, barrutia |
| Josu Naberan | Heze | ase-zi; zi-ase | - urez blai |
| Josu Naberan | Hezi (hetzenàhezten) | hesi-in; e-hazi | - hesia jarri; haztea kontrolatu |
| Josu Naberan | Hezur | ide-zur; auz-zur | - zuraren antzekoa (ide, 8.5; auz, 7.2) |
| Josu Naberan | Hi(z) | (e)i-i(z) | - hi haiz |
| Josu Naberan | Hidoi/idoi | zi-lohi | - istil ura |
| Josu Naberan | Higa(tu) | higi-gal(du) | - mugimenduaren karizko galera |
| Josu Naberan | Higi | gi-i; ihi-i | - gorputza mugimenduan? |
| Josu Naberan | Higuin | gi-uku-gin | - erraiak aztoratu |
| Josu Naberan | Hil | ijjo-il; iz-il | - korronte ahulezia; energia ahulezia |
| Josu Naberan | Hilaur | hil-aurre | - hilurren, hilagin, agonia |
| Josu Naberan | Hildu | hil-adu | - adorez nekatua, ahula, sorra |
| Josu Naberan | Hilhor/hilor | hil-or | - (k)umea galdu, abortua (or, 35.1) |
| Josu Naberan | Hiltamu | hil-ate-amu | - (ikus hil, 8.2) |
| Josu Naberan | Hinka(tu) | in-ahoka(tu) | - zoruan, zurean edo nonahi |
| Josu Naberan | Hira | iro-ira | - irona (ira ona) galbidean dagoenean |
| Josu Naberan | Hiri, uri | ili/uli | - lehen adiera hedatuz, altueran eraikitako hiria |
| Josu Naberan | Hiros | hira-auz | - hira edo erresumin handia duena; auz/-so, 7.2 |
| Josu Naberan | Hiru/iru | ha-ilu; hatz-ilu | - ilu, toponimian nabari denez, altua da |
| Josu Naberan | Hiruren, heren | hiru-en | - osoaren hirugarren zatia |
| Josu Naberan | Hits | iz-il; hitz-isil | - argi motela; hitz/hits aurkaketa |
| Josu Naberan | Hitz | aho-iz | - eta argia hitz egin zen; jatorrizko hizkuntza |
| Josu Naberan | Hoba, hobe | obo-en; on-en; obo-ide; obo-ara | - opariaren ondorioa |
| Josu Naberan | Hobi | aho-bi; oba-behe-ei | - hortik berehala irtetea zaila |
| Josu Naberan | Hobiak/oiak/uiak | - hortz-haginen hobiak | |
| Josu Naberan | Hodei | ijjo-dei | - agian hedoi/hodei alderanzketa; hedoi (4.5) |
| Josu Naberan | Hodi | aho-din | - bi aho dituen tresna |
| Josu Naberan | Hogei | (k)oro-erhi | - esku-oinetako erhiak guztira |
| Josu Naberan | Hogen/hoben | goe-en; ago-en | - gune printzipaletik aldendu |
| Josu Naberan | Hondar | hondo-arre | - hondoko gauza arrea (arre, 38) |
| Josu Naberan | Hondo | aho-ondo; hobi-ondo | - ahoaren behea edo barrena |
| Josu Naberan | Hontz | gau-or-oz | - gau ora itzela (auz/oz/so, 7.2) |
| Josu Naberan | Hor | aho-hur | - gauden lekutik hur |
| Josu Naberan | Hordi | koro-erdi | - ehun litroko upela; mozkorra |
| Josu Naberan | Hori | ha-o-ide | - haren kidea hor |
| Josu Naberan | Hori | (hare)-ore-ei; kori | - harearen antzekoa; goria |
| Josu Naberan | Horma | kor-ama | - material gogorra |
| Josu Naberan | Horni | oro-bi; khoro-in | - dena bildu; khoroa osotu |
| Josu Naberan | Hornitu/ornidu | oro-bil-du; khoro-in-(tu) | - horni egin (-du-tu, 23.1); khoroa osotu (khoro, 33) |
| Josu Naberan | Hortz | aho-ore-tz; aho-ora-ziri | - ahoko ore antzekoa |
| Josu Naberan | Horzkirri | hortz-kirri | - horzki edo tirria |
| Josu Naberan | Hosto | li-auz-to | - goialdeko landare-osagaia |
| Josu Naberan | Hots | aho-ots; hao-ots | - barrenetik datorren ots edo oihartzuna |
| Josu Naberan | Hotz | heze-auz | - hezetasun handia |
| Josu Naberan | Hotzitu, hoztu | hotz-itu | - hotza barrura sartu |
| Josu Naberan | Hozi | aho-zi(tu) | - ernamuin, begi, kimu, ninika |
| Josu Naberan | Hu | u-u | - uxatu nahi den zerbait |
| Josu Naberan | Hunki | une-ukhi | - muina ukitu |
| Josu Naberan | Hur | aho-un(e); oin-urri | - lekutik hurbil; oin gutxiko tartea |
| Josu Naberan | Hurbil | hur-bil | - hur, paraje, gertu, ondoan |
| Josu Naberan | Hurko | hur-kide-o; hurreko | - hurbil daukadan kidea |
| Josu Naberan | Hurran | hur-(ara)-an | - hurbil |
| Josu Naberan | Hurren | aurre-en - aurrekoaren ondorengoa; ostekoa, atzekoa | |
| Josu Naberan | Hurritz, hur | urru-zitu-eitz | - zitu ugari duen arbola |
| Josu Naberan | Hurrupa/urrup | zurru-upa; zurru-mama | - likidoa xurgatu |
| Josu Naberan | Huts | aho-uts; hao-uts; uru-ts | - barreneko usgunea |
| Josu Naberan | Hutsal | huts-iral | - faun, bano, funsgabe (iral, 8.6) |
| Josu Naberan | Iaz/igaz | iz-atze; ai-(aho)-atze | - atzean geratu den bizitza |
| Josu Naberan | Ibai, epai | eba-i | - “i” hori –in edo ari izan daiteke |
| Josu Naberan | Iber/ibar | ibai-er | - ibaiertza (er, 38) |
| Josu Naberan | Ibi/ubi | ibai-bi ibai-in | - ibide, ubera; ibaiak egina |
| Josu Naberan | Ibili | ibi-ira-in | - bidetik joan |
| Josu Naberan | Idago | ira-ago | - il erie, azken hasperena |
| Josu Naberan | Idar/ilar | ira-li-aria | - “li” landarekitik eratorritako lekaria |
| Josu Naberan | Idarrausi | ira-urru-etsi | - fruituaren pisuz, arbolak etsi |
| Josu Naberan | Idatzi | ira-hitz-i(n) | - hitza eratorri |
| Josu Naberan | Ide/ite | ida-e; eite | - eratorriaren alde bata (grekoz, ise) |
| Josu Naberan | Idi | ziri | - ziri antzeko adarrak dituen animalia |
| Josu Naberan | Idor | ido-arre | - lehorte nabarmena, uztaren galera |
| Josu Naberan | Idun | gi-edu-une | - haragi eduki gunea; zaputza, lepoa, sama |
| Josu Naberan | Iduri/irudi | ide-duin | - kidearen parekoa (ide/kide, 8.5) |
| Josu Naberan | Iel/igel | giri-ara | - behorra edo astemea arreske (ikus giri) |
| Josu Naberan | Igali(ak) | (ira)-uha-aria | - ibarreko frutak; janari urtsuak |
| Josu Naberan | Igan | ike-an | - aldapa igotzen |
| Josu Naberan | Igande | igan-ate; igan-handi | - ilzahar, ilargi betearen unea |
| Josu Naberan | Igar | in-gar | - gauzak argitu |
| Josu Naberan | Igaro | igan-aho; ira-ago | - igan ordua; ald. irago/igaro |
| Josu Naberan | Igarri | in-agerre | - agerian utzi |
| Josu Naberan | Igel | ike-ele; igeri-el | - lelo bera duena; igeri makala |
| Josu Naberan | Igeri/igiri | uha-higi; igel-in | - uretan mugitu; igelarena egin. Lehen hipotesian, higi/giri alderanzketa legoke |
| Josu Naberan | Ighitai/igitai | higi-itai | - (tresna) moztaile mugikorra |
| Josu Naberan | Ihar/iger | li-arre; ihi-arre | - landare edo ihi sikua |
| Josu Naberan | Ihardetsi | in-arre-eitzi | - iharduki, gogor jarri (eitzi, 8.11) |
| Josu Naberan | Ihausi | in-adausi | - zaunka egin |
| Josu Naberan | Ihes/iges | in-hesi | - tartean hesia jarri |
| Josu Naberan | Ihi | ei-i; i-ei; ei-hi | - belar puntaduna |
| Josu Naberan | Ihintz | in-ina-zi | - altuko ura egin (anu/ina, 25.1) |
| Josu Naberan | Ihitza/itza | ihi-tza | - ihi eremu handia (-tza, 7.3) |
| Josu Naberan | Ihizi | in-izi | - ehizea (ikus izu/izi) |
| Josu Naberan | Ihurtzuri/ihortziri | in-ortze-uri | - inusturia, trumoia |
| Josu Naberan | Ijjo (Yo) | ira-dso | - dso-ren ondoriozkoa |
| Josu Naberan | Ikara | izu-(k)ada | - izu aldia (ada/kada, 22.2) |
| Josu Naberan | Ikasi | ike-asso-in | - gauza bera askotan errepikatu |
| Josu Naberan | Ikatz | ekai-eitz | - landare (eitz) ikatza |
| Josu Naberan | Ike | ide-ide | - mendiaren beste aldaia; beste bat |
| Josu Naberan | Iker | ikus-er | - ertzeraino ikusi |
| Josu Naberan | Ikur | ike-iduri | - irudiaren ordezkoa |
| Josu Naberan | Ikuzi/ikhuzi | in-uku-zi | - latsatu, lixibatu, bokata egin |
| Josu Naberan | Ilar | leka-aria; ira-li-ari | - lekariàilekaràilar? |
| Josu Naberan | Ilara | ide-ara | - kide asko dagoen lekua |
| Josu Naberan | Ilargi | ilu-argi; ira-argi | - iluna argitzen duena; argi eratorria |
| Josu Naberan | Ilazki | ira-iz-ki | - argi eratorria, irargi bezala (ekai/ki, 4.3) |
| Josu Naberan | Ildo | ira-do | - ilara handia (asso/do/to, 18.1) |
| Josu Naberan | Ile/ule | ihi-ide; irun-ei - ihi antzekoa; haril antzekoa | |
| Josu Naberan | Ilki | ira-ike-in | - gora altxatu, jaiki |
| Josu Naberan | Iloba | il-oba | - oinordekoa; ez du markatzen generoa |
| Josu Naberan | Iltze | ira-ziri; il-ziri | - ziriren eratorria |
| Josu Naberan | Ilu | ira-u(ru) | - urutik eratorria: altua, luzea, garaia |
| Josu Naberan | Ilun | iz-u-une | - itzal unea beti itzela (“u” ahoski ezeslea) |
| Josu Naberan | In | in | - ekintza adierazten duen aditz nagusia |
| Josu Naberan | Inar | in-arre | - pindarra, txinparta (arre, 38) |
| Josu Naberan | Inarrosi/iharrosi | in-arro-zi; in-arro-etsi | - norbera edo soinekoa astindu |
| Josu Naberan | Iñaurre/inhaurre | in-aurre | - zerbait oso handia dela adierazteko esamoldea; egin aurre horri! |
| Josu Naberan | Inausi | in-hautsi | - kimatu, adakitu, adaondu |
| Josu Naberan | Iñaztura/iñastura | in-asturu-ira; in-estura | - asturuetatik erori; estura eragin |
| Josu Naberan | Indar | in-dart | - dart onomatopeiarekin |
| Josu Naberan | Inetazi/iñatazi/liñetazi | in-jela-zi | - euri jelatua, txingorra, babazuza |
| Josu Naberan | Inguru | ira-(in)-kuru | - “kuruan” duguna (kuru, 33.2) |
| Josu Naberan | Inisitu | in-diz-iziotu | - diz iziotu eta gu izutu; inaztura |
| Josu Naberan | Inoiz/nehoiz | e-noiz | - ez dago bizi-unerik |
| Josu Naberan | Inola | e-nola | - ez dago nolarik |
| Josu Naberan | Inon/nehon | e-non | - ezein lekutan ere ez |
| Josu Naberan | Inozo | ino-zo; ino-oso | - anu (buru) gabekoa dirudiena (anu/ino, 25.1) |
| Josu Naberan | Intsusa | in-azu-sa(pa); in-azu-tziza - izerdi eragilea; diuretikoa | |
| Josu Naberan | Intxaur | indi-ur(ra) | - Indiatiko urra |
| Josu Naberan | Intziri | in-zinkuri(n) | - auhen egin |
| Josu Naberan | Inul/enul | in-ahul | - ahuldu, akitu, unatu |
| Josu Naberan | Inurri/txindurri | in-or-urrui; ira-or-urrui | - oso aktiboak; oso ugariak |
| Josu Naberan | Ipar | i(z)-buru-ara | - uren edo izotzen lurralde burua |
| Josu Naberan | Ipini | e-pui-in | - gorunean jarri edo eseki (puia/pui/pin, 15.4) |
| Josu Naberan | Ipuin | ipotx-in | - epotxen kontua kontatu |
| Josu Naberan | Ipuru | ei-buru | - buru itxurakoa; sin.: enebro |
| Josu Naberan | Ira | in-en; ei-an | - noizbaiteko zer edo zeren eratorria |
| Josu Naberan | Iragan | ira-igan | - aldapa igo ondotik (igan, 15.5) |
| Josu Naberan | Iragarri, igarri | ira-gara-in | - gaine(ra)koa aurrez esan |
| Josu Naberan | Iragazi | ira-gara-zi-in | - gaineko likidoa (zi) behera pasa |
| Josu Naberan | Irain | hira-in | - iraindu |
| Josu Naberan | Irakurri | ira-ikur-i(n) | - irudia eratorri |
| Josu Naberan | Iratzarri | ira-atzarri | - esnarazi |
| Josu Naberan | Iraul | ira-arau | - arauaren beste aldea |
| Josu Naberan | Iraun | ira-une-an | - ematen zaigun bizkitartea bizi |
| Josu Naberan | Iraus | iel-or-auz | - ahardia (txerriemea) arreske; ikus orots, 35.1 |
| Josu Naberan | Ireki | ira-eiki-in | - iraganari aukera (ei) eman |
| Josu Naberan | Iren | iro-en | - ira (eratorri gaitasuna) moztu zaiona |
| Josu Naberan | Irentsi | ira-en-etsi | - kanpotik barneratzen utzi (etsi, 8.10) |
| Josu Naberan | Iretargi, irargi | ira-iz(ar)-argi | - argi eratorria (izarretatik) |
| Josu Naberan | Irha/ira | ihi-ira | - ihiaren eratorria, ihi mota |
| Josu Naberan | Irhatze/iratze/ida | irha-eitz | - irha landarekia |
| Josu Naberan | Irin, urun | ira-bihi-(in) | - bihiaren eratorria |
| Josu Naberan | Iritsi | ira-ino-eitzi | - honaino ailegatu (eitzi, 8.11) |
| Josu Naberan | Iritzi/eritzi | ide-eitzi; ei-ira-eitzi | - aburua; ide, 8.5; ei, 8.1 |
| Josu Naberan | Irmo/errime | erro-boro-en | - burua ondo errotuta |
| Josu Naberan | Irol | iro-el | - iron (ira-on) arkaikoaren antonimoa |
| Josu Naberan | Irotu/hirotü | iro-tu | - zahartu (norbera nahiz zuhaitza) |
| Josu Naberan | Irozo | iraun-azo | - azu/azo/zo aditz arkaikoa (7.3); iraunarazi |
| Josu Naberan | Iruzur | ira-gezur | - gezurraren ondorioa |
| Josu Naberan | Irri/hirri | irri | - urru/irri hots jokoa |
| Josu Naberan | Irribarre | irri-barru-e(r) | - barre txikia |
| Josu Naberan | Irrika/hirrika | irri-ka; irrits-gara | - a) arrakala b) tirria |
| Josu Naberan | Irrikitu/zirrikitu | zirrinda-uku-itu; zirrizta-uku-itu | -“zi” uhindak edo irristak ihes egin dezakeen arrakalatxoa |
| Josu Naberan | Irrintzi/irrintza/irrintzirin | irri-intziri-in; urrui-intzirin | - intziri zolia |
| Josu Naberan | Irrist | irri-ts; irrist | - irri ugari (eragiten); onom.; ts/st hots jokoa |
| Josu Naberan | Irrits/hirrits | tirria-ts | - tirria handia (asso/-ts, 18.1) |
| Josu Naberan | Irrittu | irrits-tsu | - sin.: urduritsua |
| Josu Naberan | Irten | er-ate-en; ira-ate-en; agir-ate-en | - atetik kanporatu; atera, ager |
| Josu Naberan | Irun | iru-an | - harilkatu, eho; -un aditzaren jarduera |
| Josu Naberan | Irune, Iruñe | hiri-une | - aipagarria da iru/uri alderanzketa |
| Josu Naberan | Iruntz | iraul-antzera; iraul-era | - iruntzitara, iruleztara |
| Josu Naberan | Isats | gil-atze | - atzealdean dingila |
| Josu Naberan | Iseka | isats-en-ahaka | - isatsaren ondoriozko burla |
| Josu Naberan | Isil | hitz-il | - hitz gutxikoa |
| Josu Naberan | Isio(tu) | su-zio-(tu) | - sua piztea helburu |
| Josu Naberan | Isla, islada | iz-ira-ara | |
| Josu Naberan | Ispilu | iz-bil-(ta)ilu | - argia biltzen duen tresna |
| Josu Naberan | Istil | iz-azu-ira | - ur geldien ondorioa |
| Josu Naberan | Istilu | hitz-ilu; istil-ilu | - hitz ugariko iskanbila |
| Josu Naberan | Isun | izari-u | - izaria kendu |
| Josu Naberan | Isuri | zi-uri-in | - jario ugaria |
| Josu Naberan | Itai(tu) | in-tai | - ebaki (itaila, itaite...) |
| Josu Naberan | Itargi, igetargi | igitai-argi | - ilargiaren beste irudikapen bat |
| Josu Naberan | Itaun | itai-ira-une | - galderaren eten unea |
| Josu Naberan | Itaurren | idi-aurre-en | - idien aurrean jardun |
| Josu Naberan | Itaxuria | itai-isuria; itogin-isuria | - (ur) isuriak epaia egin |
| Josu Naberan | Ithai | e-tai | - etena, epea, tartea (ez dago tairik) |
| Josu Naberan | Ito, itto | ittu-o | - leku itoan itotzen da bat (23.4) |
| Josu Naberan | Itogin | zi-aho-in; itai-aho-in | - urak ahoa edo epaia egin (itai, 4) |
| Josu Naberan | Itoi | itu-ohi | - ukuilua, korta (ohiko itua) |
| Josu Naberan | Itoin, ithoitz | itoi-in | - itoinak itua (zuloa) egiten du. |
| Josu Naberan | Itoitu | itoi-tu | - atera |
| Josu Naberan | Itsaso | zi-asso; iz-asso; iz-zi-asso | - ur asko nonbait |
| Josu Naberan | Itsatsi | isatsa-in | - isatsa erantsi |
| Josu Naberan | Itsu | itu-so | - so, begirada itua |
| Josu Naberan | Itsusi | itu-auz-i; itu-izi | - itu tasunean handia? Izugarria? |
| Josu Naberan | Itu, ittu | itu; so-itu | - zioa; tui/itu alderanzk; (itu: konkaboa) |
| Josu Naberan | Itun | itai-une; zin-une - elkarrekiko lotura adierazten duen epai marka | |
| Josu Naberan | Iturri | zi-urri; ittu-urrui; itoin-urrui | - ur zirrizta |
| Josu Naberan | Itxura | eite-uria | - antz handia |
| Josu Naberan | Itzali, estali | iz-azu-in; iz-azu-il | - hemen dugu il (in ekintzaren aurkaria) |
| Josu Naberan | Itxaron | iz-ara-on; iz-aro-on | - bizitza aro ona espero |
| Josu Naberan | Itzarri | iz-arre-i(n) | - argitara esnatu, iratzartu |
| Josu Naberan | Itzuli, itzuri | isuri-ide-in | - isuriaren antzera egin |
| Josu Naberan | Ixo | hitz-o | - geldi hitza! |
| Josu Naberan | Iz | iz | |
| Josu Naberan | Izaiki/izaki | izan-eiki; iz-ekai | - egiazki dena |
| Josu Naberan | Izail, zail | gi-zail | - gihartsua, zaildua |
| Josu Naberan | Izaite/izate | izan-eite | - badena, itxuraz |
| Josu Naberan | Izan | iz-an | --an, jardueraren adizkia (8.3) |
| Josu Naberan | Izar | iz-arre | - iz nabarmena |
| Josu Naberan | Izara | mihise-ara; iz-ara | - mihise, maindire; hildakoa biltzen den mihisea |
| Josu Naberan | Izari(a) | izan-aria | - gauza, ondasuna (ara/aria, 22.2) |
| Josu Naberan | Izaro | itsas-aro | - uhartea |
| Josu Naberan | Izeba | ide-eba | - ebaren parekoa (aitzin gr., ise-bâ) |
| Josu Naberan | Izei | eitze-ihi | - adaburu puntakara duen zuhaitza |
| Josu Naberan | Izen/uzen | (d)ei-zen; uku(u)-zen; (g)u-zi-en | - zenaren izena |
| Josu Naberan | Izeki | isio-egin; iz-egu-in | - isiotu, piztu |
| Josu Naberan | Izerdi | zi-erdi | - zi (ura) erditu |
| Josu Naberan | Izerdi(tu) | zi-erdi(tu) | - izerdi-uraz erditu |
| Josu Naberan | Izkira | itsas-ira | - itsasotik eratorria, itsaskia |
| Josu Naberan | Izokin | itsas-uku-in | - itsas adarretan egin (kumea) |
| Josu Naberan | Izorra | iz-arro; giz-arro; iz-ora | - haurduna |
| Josu Naberan | Izotz | zi-hotz | - hoztutako ura |
| Josu Naberan | Izpegi | itsas-begi | - itsasoa ikusten den lekua |
| Josu Naberan | Izpi | iz-ttipi | - iz ttipia |
| Josu Naberan | Izpil/ispil | itsas-bil | - itsasoan inguraturiko lurra |
| Josu Naberan | Izpiritu | izpi-ira-itu; izpi-ide-tui | - barrenetik datorren izpia; goikoaren antzeko izpia |
| Josu Naberan | Iztai | izter-tai | - pelbis uztaia |
| Josu Naberan | Iztantz | iz-antz(a) | |
| Josu Naberan | Iztarte, Tarteiz | itsas-arte | - hortik, agian, Tartessos |
| Josu Naberan | Izter | uztai-er | - giza uztai horren ertzak |
| Josu Naberan | Iztil | zi-dindil | - ur tanta |
| Josu Naberan | Izu/izi | iz-u | - argirik ez |
| Josu Naberan | Izurde | itsas-urde | - itsasoko urdea |
| Josu Naberan | Izurun | iz-irune | - Donostiaren antzinako izena |
| Josu Naberan | Izurri | zi-urrui | - jario gehiegi |
| Josu Naberan | Jabal | ario-bare | - ario barea, lasaia |
| Josu Naberan | Jada | ira-da; jare-ara | - gertatu da honezkero; jare unea (ira/jada, 8.4) |
| Josu Naberan | Jadetsi | jada-eitzi; jada-eutsi | - lortu, erdietsi |
| Josu Naberan | Jagoiti(k) | jada-goiti | - gaurgero (gaur, gero: goe, 30.6) |
| Josu Naberan | Jagon | jare-gune-on; zain egon | - zaindu, begiratu, gorde |
| Josu Naberan | Jai | igan-in; jare-in | - lehenengo hipotesian, ilbeteko jaiari erreferentzia; 2. hipotesian, alderatu jarana; guantx.: fai |
| Josu Naberan | Jaidura | ari(a)-dura | - jaugin, lera |
| Josu Naberan | Jainko/Jinko | izan-ago; (i)zan-goe; zain-goe | - izatearen ago edo printzipio; goian dena edo zaintzen duena. |
| Josu Naberan | Jaio | ira-ijjo; ai-zio; gara-ijjo -(energi) korrontetik eratorria; izakiaren aukera | |
| Josu Naberan | Jaitsi/jautsi/jausi | ira-azu-in; hao-azu-in; ira-eitzi | - behera egin (in/ira); behean kokatu (eitzi, 8.11) |
| Josu Naberan | Jaki | jan-ekai | - elikagaia, jangaia |
| Josu Naberan | Jakin | ira-ikas-in | - ikasitik (gauza bera askotan egitetik) dator |
| Josu Naberan | Jakituria | jakin-uria | - jakintza ugaria |
| Josu Naberan | Jalki | ira-ara-ekai-(in) | - hondora jaitsi, erori (ekai/ki, 4.3) |
| Josu Naberan | Jan | aho-an; zi-an | - janaria ahotik barneratu |
| Josu Naberan | Janari | jan-aria | - jakia, elikagaia (aria, 22.3) |
| Josu Naberan | Jantzi | ira-an-eitzi | - soinekoa ipini |
| Josu Naberan | Jaone, jaun, done | hao-anu; zan-anu; hao-une | - goiko haokoa (anu, 25) (ald.: zan -gr- eta tao –tx.) |
| Josu Naberan | Jaramon | jare-eman; adi-emon | - arreta eman |
| Josu Naberan | Jarauntsi | haro-une-eitzi | - oinordetu, heredatu |
| Josu Naberan | Jardun/ihardun | jo-ari-edun; ira-ari-edun | |
| Josu Naberan | Jare | haro-en | - harotik aske, lokabe, solte |
| Josu Naberan | Jarein | jare-in | - askatu |
| Josu Naberan | Jario | ira-orio | - mendiko uren ondorioa |
| Josu Naberan | Jarki | in-aurki | - aurre eman |
| Josu Naberan | Jarrai | ira-arrai; jare-arre-in | - arrai izatearen ondorioa; jare iraun |
| Josu Naberan | Jarri | (ira)-harri-in (?) | - harria ipini? |
| Josu Naberan | Jasa | ijjo-assoa | - edo ijjo-ase akaso; euri zaparrada handia |
| Josu Naberan | Jasan | ira-auz-an | - goitikoari eutsi |
| Josu Naberan | Jaso | ira-auz | - gora altxatu |
| Josu Naberan | Jatorri | aria-etorri; ira-etorri | - nondik etorritako taldea? |
| Josu Naberan | Jaube/jabe | hao-behe | - beheko haokoa (hao, 20.3) |
| Josu Naberan | Jaugin | hao-gin | - joera, jaidura, lera |
| Josu Naberan | Jaulki, jalgi, jaiki, jagi | hao-ilu-in; hao-ira-in | - gora altxatu (ilu, 13.1) |
| Josu Naberan | Jauregi | haro-hegi | - ibarraren hegian dago |
| Josu Naberan | Jaurti(ki) | ira-urruti | - urrutira (urru-tui) bota |
| Josu Naberan | Jauzi | jausi-zi; jausi-in; hao-zi-(in) | - apropos jausi; energiaren gorunea lor |
| Josu Naberan | Jazarri | ira-atze-jarrai; ira-azu-jarrai | - atzetik jarraitu |
| Josu Naberan | Jazo | ira-zori | - gertatu zaigun zoria |
| Josu Naberan | Jel | ijjo-el | - ur izoztua |
| Josu Naberan | Jende | enda-ide | - endakideak |
| Josu Naberan | Jesarri | eseri-(arre)-in; eseri-(harri)-in | - jesarri lasai |
| Josu Naberan | Jetzi | jaitsi-ira | - jaitsi eragin, eraitsi |
| Josu Naberan | Jin | ijjo-in | - ibaian behera etorri |
| Josu Naberan | Jira | jin-ira-(an) | - berriro etorri |
| Josu Naberan | Jite | jo-eite | - joera, jaidura, jaugin, ganu |
| Josu Naberan | Jo | dsa-o(n); dso (onomatop.) -hainbat esanahi dituen hitz zaharra | |
| Josu Naberan | Joan, fan | ijjo-an | - ibaian gora egin |
| Josu Naberan | Joera | jo-era | - lera, jaidura, jaugina, aiherra |
| Josu Naberan | Joko | jo-ago | - jotzeko aukera |
| Josu Naberan | Jolas, solas | ijjo-lasai; auz-lasai | - lasai aritzea dena den |
| Josu Naberan | Jopu | iro-abu | - jatorri edo patu aldrebesa (abu/amu, 12.1) |
| Josu Naberan | Joran | jori-an | - giro joria |
| Josu Naberan | Jori | ijjo-uri; soro uri | - lur busti ugaria |
| Josu Naberan | Jorrai | jorra-aia | - soroan jorratzeko tresna |
| Josu Naberan | Jorra(n) | soro-koroa-(an) | - Bilboko erderan, “chorquear” |
| Josu Naberan | Josi | eho-os-in | - ehuntzeari ekin (auz/-os, 7.2) |
| Josu Naberan | Jostailu | josi-tailu | - josteko tailua |
| Josu Naberan | Kabia, habia | oka-bia | - oka biren arteko kabia |
| Josu Naberan | Kabuz (-en) | (e)kai-buru-z | - bere (buruaren) kontura |
| Josu Naberan | Kaia | ekai-ara | - merkantziak uzteko lekua |
| Josu Naberan | Kaiku | ekai-uku | - ekai konkaboa |
| Josu Naberan | Kaio, kaixo | kai-xo(ri) | - leku horretako txoria; eta agurra! |
| Josu Naberan | Kaiza, kaxa | ekai-zala | - ekaia gordetzeko zala (29) |
| Josu Naberan | Kaka | ekai-ka; ka-ka; gara-ka - ekairik ez; gauza ez den gainerakoa | |
| Josu Naberan | Kako/khako/krako | har-ago | - gantxoa; fruituak biltzeko palua |
| Josu Naberan | Kakol, makol | kako-ohol | - tresna gakoduna; oso okertua |
| Josu Naberan | Kalapita | kale-puia-ta; ahaka-puia-ta | - kalean puia-jaurtitzea |
| Josu Naberan | Kali | gara-ari | - goi jarduera |
| Josu Naberan | Kalipu | kali-abu; kali-pui | - berezko goi jarduera; adore handia |
| Josu Naberan | Kalitu | kali-itu | - jarduera ito; akabatu, hil |
| Josu Naberan | Kalte | gal-te | - galera |
| Josu Naberan | Kamaina | gara-maila | - goiko ohatila |
| Josu Naberan | Kamuts | ka-buru-ts | - buru alturik ez |
| Josu Naberan | Kanpana, kanpai | gane-boa-bania | - gane bikoitz konbexuduna |
| Josu Naberan | Kanpo, ganboa | gane-boa | - hegia, meseta |
| Josu Naberan | Kantu/kanto | koru-anu-tui; kara-anu-tu(i) - aurpegia gora altxata, | |
| Josu Naberan | ahots koru egokia | ||
| Josu Naberan | Kapar | garra-arre | - garra asko duena; cf., garrapata |
| Josu Naberan | Kaparra/kipurra | gane-aparra | - esne gainean eratzen den mintza |
| Josu Naberan | Kapela, kapera | kara-behe-ara | - harkaitz azpiko tokia; txapela |
| Josu Naberan | Kapen | kara-behera | - uretara must egin |
| Josu Naberan | Kar, gar | kar | |
| Josu Naberan | Karabia | kare-habia; kare-hobia | - karea egiteko hobia |
| Josu Naberan | Kardu | gar-dui; lakar-dui | - garratz edo lakar antzekoa |
| Josu Naberan | Kare | kar-hare | |
| Josu Naberan | Kari | (e)kai-ari | - jarduteko gaia edo arrazoia (ari, 22.3) |
| Josu Naberan | Karkara | kara-kara-ada; kar-kar | - matelezur kolpea; onomat. |
| Josu Naberan | Karma | kar-ama | - kar printzipala |
| Josu Naberan | Karro, orga | haga-arro; orga - orga/karro alderanzketa? (haga, 7.9) | |
| Josu Naberan | Karsoil | kara-soil | - burusoila, kalboa |
| Josu Naberan | Kasa (-en) | (e)kai-sa | - bere kasa, etxeko erara (sa: 17) |
| Josu Naberan | Kasa | gara-etsa; kar-etsa | - etxe altua; harrizko etxea |
| Josu Naberan | Kasaila | kasa-ilu-a(h) | - etxean ahakar ugaria; kalapita |
| Josu Naberan | Kaskamotz | kasko-motz | - burumotza |
| Josu Naberan | Kaskarin | kasko-arin | - kaskoz arina |
| Josu Naberan | Kasko | gara-sara-uku | - gorune puntua; sin.: burua |
| Josu Naberan | Kaste; gaste (top) gara-sara-ate - mesetako atea; Gasteiz: *gaste-aia(ra)-tz | ||
| Josu Naberan | Kate | ekai-ate; ka-ate | - aduana; akabo atea (ka, 32.3) |
| Josu Naberan | Katilu | edan-tailu | - edateko ontzi berezia |
| Josu Naberan | Katu | ka-mutur; kara-tui | - muturrik ez; aurpegi biribilkara |
| Josu Naberan | Katxarro/txarro | kazola-arro | |
| Josu Naberan | Kazola | kar-zola | |
| Josu Naberan | Ke | ekai-e(ri); ekai-ez | - ekairik ez duen gauza |
| Josu Naberan | Kedar | ke-hondar | - keztutako egur hondarra |
| Josu Naberan | Keinu | xehe-zeinu; ekai-zeinu | - zeinu mota sotila |
| Josu Naberan | Kemen | ike-men | - buru-en ikea, adore handia |
| Josu Naberan | Ken | ga-en | - gabezia ondorio |
| Josu Naberan | Kexu | ki-auzu; ekai-auzu | - gora jotzeko gaia |
| Josu Naberan | Kezka | ike-ezka; ke-ska | - une larria; ke antzeko ardura |
| Josu Naberan | Khonba | koro-(anu)-boa | - montorra |
| Josu Naberan | Khonka | koro-oka | - gune konkaboa |
| Josu Naberan | Khoro | gu-oro, ekai-oro - gu guztiok sokan; gaiak guztitara (gr., kuros) | |
| Josu Naberan | Kide | khoro-ide; gu-ide; ekai-ide | |
| Josu Naberan | Kikara | zi-uku-ara | - ura eukitzeko lekua (uku, 32.1) |
| Josu Naberan | Kikil | kiki-lili | - koldar samarra izendatzeko onomat. |
| Josu Naberan | Kili | ziri-li | - ihiarekin ziri |
| Josu Naberan | Kilika | kili-gara | - kili-kili handia |
| Josu Naberan | Kilima | kili-ama | - kili-kili madrea |
| Josu Naberan | Kima/zima | zi-ama | -uren sorburua |
| Josu Naberan | Kimu | zi-amu; eitz-buru | - bi bokal batzean “ki” bilakatu da, agian |
| Josu Naberan | Kiribil | kirio-bil | - espiral itxurakoa |
| Josu Naberan | Kirikino | ziri-uku-ino; ziri-ike-or-ino | - ziri puntazorrotzak dituen geruza barruan bizi den animaliatxoa; trikua |
| Josu Naberan | Kirio | gi-hari-o | |
| Josu Naberan | Kirmen | irmo-men; zindo-men | - zin egindakoari irmo men |
| Josu Naberan | Kirol | gi-ohol | - gimnasia taula |
| Josu Naberan | Kirri/-kirri | ekai-urri | - gauza hondarra (ekai/-ki, 4.3) |
| Josu Naberan | Kirru | ki-urrui | |
| Josu Naberan | Kirten | kiri-irten | |
| Josu Naberan | Kiskali | gin-su-kali | - su biziarekin erre |
| Josu Naberan | Kito | ekai-itu | - ekaia zelaitu, zorrak berdindu |
| Josu Naberan | Kitzika | gi-ziri-gara | - gorputza (gi) biziki (gara) zirikatu |
| Josu Naberan | Kizki | gari-zki | - galtzu hondakinak |
| Josu Naberan | Kizkur | kiri-uzkur | |
| Josu Naberan | Koba | ago-oba; kar-oba | - harpeak eskaintzen duen oba babeslea |
| Josu Naberan | Koipe | koro-gi-behe | - azpiko haragia gorputzean |
| Josu Naberan | Koka | ago-oka | - okan ahokatu |
| Josu Naberan | Kokote | koro-ago-oste | - buru hasieraren ostea (cf., cogote) |
| Josu Naberan | Kokots/kokotz | kara-koro-tz | - aurpegian koro antzekoa |
| Josu Naberan | Kokozpe | kokotz-behe | - kokotz azpia |
| Josu Naberan | Koldar | ka-oldar | - oldarrik ez |
| Josu Naberan | Koloka | ka-oreka | - orekarik ez |
| Josu Naberan | Kolore | koro-lore; ike-lore | - lore koroak duena; lore antzekoa |
| Josu Naberan | Kolorge | kolore-ge | - kolore eza |
| Josu Naberan | Khonba | koro-(anu)-boa; koro-oma; koro-anu-oba | - gorune konbexua |
| Josu Naberan | Konkor | khonba-kor | - korkox, korkoba, kroka, ttunttur |
| Josu Naberan | Kontu | gogo-anu-azu | - kontzientzia ernarazi (anu, 25; azu, 7.3) |
| Josu Naberan | Konturatu | kontu-ira-tu | - kontu hartzearen ondorioa |
| Josu Naberan | Kopeta | koro-behe-ta | - buru azpitxoa, bekokia |
| Josu Naberan | Kopuru | eko-buru | - ekoitzitako aleen zenbatekoa |
| Josu Naberan | Kor | ka-ore | - orerik ez (ore/eho, 20.1) |
| Josu Naberan | Korapilo | khoro-bil-o | - (lokarria) biribilean lotuta |
| Josu Naberan | Korda, kordel | koru-ada; koru-haria | - hari kordatua |
| Josu Naberan | Korde, konorte | koro-oro-ide | - gorputz osoa orekan (ide, 8.5) |
| Josu Naberan | Kordoka/khordoka | korde-(ko)loka | - oreka kolokan |
| Josu Naberan | Korta/gorta | khoro-ta | - khoro txikia (-ta, 7.3); ukuilua |
| Josu Naberan | Koru/koro | uku-oro; uku-aro | |
| Josu Naberan | Korru/korro | khoro-arro | - sokadantzan osatzen dena |
| Josu Naberan | Kosk | kosk | - hortzekin oratzearen onomatopeia |
| Josu Naberan | Koska | kosk-a(da) | - horzkada eta ondoriozko akatsa |
| Josu Naberan | Koskabilo/koskoil | koska-(koro)-bil | - barrabilak eta eskrotoa |
| Josu Naberan | Koskor | koska-koro | - edozein koska-buru |
| Josu Naberan | Kudeatu | ukondo-tu | - ukondoz ukondo jardun; cf., codear |
| Josu Naberan | Kuku | ku-ku; uku-uku | - onomatopeia; ezkutuka |
| Josu Naberan | Kume | ora-ume | - animalia heldu gabea |
| Josu Naberan | Kupa/tupa/dupa | uku-upa | - likidoa edukitzeko upa; lat., cupa |
| Josu Naberan | Kupel | kupa-erdi | - upa erdiaren egiturazko ontzia; lat., cupellum |
| Josu Naberan | Kurba | kuru-boa | - gorabehera, errebira; lat., curva |
| Josu Naberan | Kurumino/kurubio | kuru-binio | - enbor bikoitza, zati bitan banatuta |
| Josu Naberan | Kutsu | uki-itu | - ukitu desegokia (tui/itu, 23.4) |
| Josu Naberan | Kutxa | uku-sala; uku-txa | - (gauzak) gordetzeko lekutxoa |
| Josu Naberan | Kuxian, kuxkuxean | uku-so-an | - gorunetik lekuari so |
| Josu Naberan | Kuzkur/uzkur/ukur | ekai-azu-kur; gi-azu-kur | - kur, 33.2; kikildu |
| Josu Naberan | Labain | labar-in; laprast in | - labarrean irrist egin |
| Josu Naberan | Labana | lau-bana | - alde bietatik laua |
| Josu Naberan | Labar | lau-behe-arre | - haitz ebakia, arraildurekin |
| Josu Naberan | Labe, nabe(a) | lau-behe | - zoru laua |
| Josu Naberan | Labore | li)-ira-boro-ore | - aleetatik ekoizturiko orea |
| Josu Naberan | Laborri | labe-gorri | - errauztearen izua, Atearen erlijioan |
| Josu Naberan | Labur | lea-buru-urri | - leaburua urri geratzean |
| Josu Naberan | Laga | laxa-aho-an | - aske lagatzea |
| Josu Naberan | Lagin | lur-hagin | - lur txantiloia |
| Josu Naberan | Lagun | ele-ago-un; lea-ago-un | - ele gunean edo elkergunean dihardutenak |
| Josu Naberan | Lahar | larre-gara | - landa amaitzen den goi aldea; sin.: sasia, |
| Josu Naberan | Laia | lur-daila | - lurra iraultzeko tailua |
| Josu Naberan | Laido | lau-iro | - laudo/laido hitz jokoa |
| Josu Naberan | Laino | hedoi-anu | - altu dagoen hedoia (anu, 25) |
| Josu Naberan | Laiotz | laino-tz | - laino heze ugaria; ospela |
| Josu Naberan | Laira | adar-ira | - aihena |
| Josu Naberan | Lakar | lea-kar; latz-arre | - gune harritsua; laztura handikoa |
| Josu Naberan | Lakatz | hel-gaitz | - heltzeko edo oratzeko zaila |
| Josu Naberan | Laket/lakhet | laket; placet (lat); like it (ing) - ald., lekat/laket hitz jokoa | |
| Josu Naberan | Lakio | lot-azu-zio | - lotzeko helburua duen artea |
| Josu Naberan | Laku | lea-ago; lea-uku | - ur zelai agoa edo gunea (uku, 32.1) |
| Josu Naberan | Lama | su-ama | - su printzipala |
| Josu Naberan | Lan | lau-an | - harria edo zura leundu; sin.: behar, laboratu |
| Josu Naberan | Lanabes | lana-beso | - lan egiteko beso artifiziala |
| Josu Naberan | Lanbro | laino-boro | - laino burua edo lainoa buru gainean |
| Josu Naberan | Landa | lea-anda; lau-ara | - zelaia, belardia, pentzea |
| Josu Naberan | Landar | landa-arre | - lugorri, lur etze, arrotu gabea |
| Josu Naberan | Landare | landa-aria | - landako begetazioa |
| Josu Naberan | Lander | landa-er | - landa ertzekoa; behartsua, eskalea |
| Josu Naberan | Langara/langa/laga | landa-haga; landa-gara | - landaburua eta bertako muga |
| Josu Naberan | Laño | lau-ino | - altura xumekoa, apala (anu/ino/-ño, 25.1) |
| Josu Naberan | Lapa | lepa-zapa(l) | - lepo zapalduna |
| Josu Naberan | Lapiko | lu-ira-piko; lu-gar-piko; lu-a-piko | - bi bolumen konbexuz |
| Josu Naberan | osatutako lur erreriko ekaia maneiatu eta ontzi biribila atera: horra zeramika | ||
| Josu Naberan | Laprast | lera-brast; larra-brast | - maldan behera “brast” laban |
| Josu Naberan | Lapur | lege-apur | - lege hausle |
| Josu Naberan | Laratz | lera-(ara)-tz | - (pertsak) gora (auz) altxatzeko lera |
| Josu Naberan | Lardats | larde-asso | - koldar nabarmena (asso/-ts, 18.1) |
| Josu Naberan | Larde | lar-ide | - nabarmen antzekoa; koldarra |
| Josu Naberan | Larderia | larde-eria | - lardeen eritasuna |
| Josu Naberan | Largu/largo | lar-guri | - zabal, eskuzabal |
| Josu Naberan | Laritz | ler-ide-eitz | - ler antzeko zuhaitza; alertzea |
| Josu Naberan | Larmintz | larru-mintz | - gizakiaren larruazala |
| Josu Naberan | Larrain/larrin/larren/larne larre-ara-ino | - gorune ertaineko larrea, | |
| Josu Naberan | Larrantz | lar(re)-antz | - itxura, tamainu |
| Josu Naberan | Larratz | larre-ara-etze | - lur eremu etzea, mortua (etze, 18) |
| Josu Naberan | Larre | lea-arre; lo-ara-arre (lara-arre) | - bazka zoru aberatsa |
| Josu Naberan | Larri/lar(regi) | lar-hegi | - larraren hegian |
| Josu Naberan | Larru/narru | gi-arro-(uku) | - larruazal arroa (hustutakoa) |
| Josu Naberan | Laru | larru-ore | - larru kolorea |
| Josu Naberan | Larunbat(e) | laurren-bete | - ilargiaren laurren betea |
| Josu Naberan | Lasa | ijjo-jasa | - jasa edo ur-korrontea |
| Josu Naberan | Lasai | lasa-in | - lasaitu |
| Josu Naberan | Laska | lats-ekai | - errekako harria |
| Josu Naberan | Laski(tu) | lardats-ira-(tu) | - lardatsaren ekintza |
| Josu Naberan | Lastan | lasto-anu | - lastoaren goiko partea |
| Josu Naberan | Laster | lats-ter | - lats azkarra |
| Josu Naberan | Lasto | li-asta-tuia | - “li” landareari dagokio (10.3) |
| Josu Naberan | Lata | ohol-ate | - erromada, oholesia |
| Josu Naberan | Lats | lasa-asso | - ibaikada jasa (asso/-ts, 18.1) |
| Josu Naberan | Latsarri | lats-arri | - txanela orekatzeko azpi harriak |
| Josu Naberan | Latsatu | lasa-tu | - latsean arropa lixibatu, ikuzi |
| Josu Naberan | Latxa | ile-latz-aria | - bertoko ardi mota (aria, 22.2) |
| Josu Naberan | Latz | ile-atze | - atzez dagoen ilea |
| Josu Naberan | Lau, nau | lea-uru; lea-une | - ortze leunari erreferentzia? |
| Josu Naberan | Laudorio | lauda-uri-o | - lauda ugariko unea (lat.: laudem) |
| Josu Naberan | Lauhazka | lau-hatz-ka | - lauoinka, asapalan, trostan |
| Josu Naberan | Laur/lau | labur; lau | - handiaren ondoko “lau”, nonbait |
| Josu Naberan | Laurden | laur-oren | - oren osoaren laugarren partea |
| Josu Naberan | Laurren | lau-hurren | - lau egun jarraikiko zerbait |
| Josu Naberan | Lauso | labur-so; lau-so | - soa labur geratzean |
| Josu Naberan | Lauza, losa | lau-azal | - azalera laua |
| Josu Naberan | Laxa | lasa-an | - lasai eta aske jardunean |
| Josu Naberan | Lazkeria/lazeria | latz-eria | - latzaren ondorioa |
| Josu Naberan | Lazkitu | latz-ira-tu | - laztu, izutu |
| Josu Naberan | Lea/lia (topon) | zi-a; lera | - erreka aldea; haran inklinatua |
| Josu Naberan | Leen/len | lo-en | - lo egin geroztik orain artekoa |
| Josu Naberan | Legamia | i(re)gan-mamia | - mamia altxatzen duena; lebadura |
| Josu Naberan | Legar, negal, nagar | negar-gara | - negar arrastoak |
| Josu Naberan | Legatz | ile-gaitz; | ile-atze |
| Josu Naberan | Lege | lea-ge; laga-ge; lehen-oren | - lea debekatua, ez lagatzea (lex) |
| Josu Naberan | Leheren | ||
| Josu Naberan | Legen | lege-en | - legetik at |
| Josu Naberan | Legor | lu-agor; lea-agor | - lurra edo landa agortu |
| Josu Naberan | Lehen(en) | leen-en; heren-une | - lehenengo esperientzia |
| Josu Naberan | Lehenago | lehen-ago | - lehenengoaz aurretikoa |
| Josu Naberan | Lehenbizi | lehen-bizi | - lehen bizi izandakoa |
| Josu Naberan | Lehenengo | lehenen-ago | - lehen aukera |
| Josu Naberan | Lehengusu | lehen-gusu | - gusu ( ikus gu, 31) |
| Josu Naberan | Leher | lera-er | - lera edo joeraren ertzak kanporatu |
| Josu Naberan | Lehia | lehen-ea | - ea nor lehen (ea, 8.3) |
| Josu Naberan | Lehor/legor | lea-ore | - lea jaikia, lurra |
| Josu Naberan | Lei | jel-ei | - jelaren antzekoa |
| Josu Naberan | Leiar | lei-arre | - lei gogorra |
| Josu Naberan | Leiho | lei-aho | - horman irekidura, airea sartzeko |
| Josu Naberan | Leihor/legor | lei-gogor | - lei gogorra |
| Josu Naberan | Leihor/legor | lei-(go)gor; lea-agor | - lur eremu agorra (lea, 26) |
| Josu Naberan | Leinuru, leinu | en-ira-uru | - aspaldiko jatorrikoak |
| Josu Naberan | Leira | lei-ira; lei-ara | - lei geruza |
| Josu Naberan | Leizar/lizar | lea-eitz-arre | - erriberako zuhaitz mardula |
| Josu Naberan | Leize/leze | lea-heze; (zu)lo-heze; lea-izu | - troka, osin, tulunbio |
| Josu Naberan | Leka/teka | li-oka; zi(tu)-oka; ale-oka | - leku konkaboan (oka) dagoen alea |
| Josu Naberan | Lekale | leka-ale | - lekadun alea |
| Josu Naberan | Lekari(a) | leka-aria; leka-bihi | - teka barruan dagoen jakia |
| Josu Naberan | Lekhat/lekat | leku-at(e) | - kanpora, at |
| Josu Naberan | Lema | li-amara | - itsasoan nabigatzeko zurezko (li, 10) tresna |
| Josu Naberan | Lepo/lepho | lea-boro | - lea burua |
| Josu Naberan | Ler | ohol-er; eitz-er | - zuhaitz lerdena |
| Josu Naberan | Lera | jel-era | - joera, jaugina, grina; narra, liga, trineo |
| Josu Naberan | Lerden | ler-ide-en | - lerraren antzekoa |
| Josu Naberan | Leria | lera-ira; lera-bia | - batera eta bestera lera; zibi-zabua |
| Josu Naberan | Lero | lera-o | - lera ageri den unea; lehia, tema |
| Josu Naberan | Lerro | ler-o; ler-aro | - ler ilarak osatzen duena |
| Josu Naberan | Lertzo | lohi-ertz-o; lohi-er-tz-o | - ur geldien ertzekoa; lohitasuna |
| Josu Naberan | Leun | lau-une | - laugunea |
| Josu Naberan | Liburu | li-buru | - landaretik ateratakoa, gaur egun ere |
| Josu Naberan | Liho, ligu, lia | li-eho | - ehuna ehotzeko landarea |
| Josu Naberan | Lika, liga | li-ekai-ira | - likido biskatsua; hortik “ligatzea” ere? |
| Josu Naberan | Likido | li-ekai-edu | - latinez “liquidus”; ikus edu (23.1) |
| Josu Naberan | Likin | li-ekai-n | - landare hondakin biskatsua |
| Josu Naberan | Likine | lika-ine | - mosaiko egilea (Andeluko mosaikoan) |
| Josu Naberan | Likits | lika-hits | - lizuna, zikina |
| Josu Naberan | Lili | li-ihi | - ohartu zi/li kontrapuntuaz; onomatop.? |
| Josu Naberan | Lilipa, lilipopa | lili-popa | - nartzisoa (popa, *abo-opa; opa, 20.4) |
| Josu Naberan | Lilura | lili-uha-ara; ide-ilu-ura | - lili uharana; ur masa handiaren itxura |
| Josu Naberan | Lime | li-mehe | - landareen (eta oro har) gai likitsua |
| Josu Naberan | Limuri | li-mehe-uri | - hezea, labaina, irristakorra |
| Josu Naberan | Linazi | liho-hazi | - liho hazia |
| Josu Naberan | Lintzura | lohi-ino-azu-ura | - ur geldia azalera konkaboan; zingira |
| Josu Naberan | Lipar | zi-abo-arre | - argi-aho unea; egunsentiko iztantza |
| Josu Naberan | Lipo | li-apo | - landare apoa: beldarra, lupua |
| Josu Naberan | Lirain | li-hain | - landare hainakoa: txairoa, dotorea |
| Josu Naberan | Lirdinga | lirin-ira-gai | - lirinaren gaia |
| Josu Naberan | Lirin | li-irin | - fruta umoa, heldua, zoria |
| Josu Naberan | Liskar | hitz-kar; lits-kar | |
| Josu Naberan | Listu | hitz-ttu; liz-ttu | - ikus liz, 10.3 |
| Josu Naberan | Lits | li-ts | - “li” sarria: lihazki, txirtxil, zirpila (asso/ts, 18.1) |
| Josu Naberan | Liztor | (euli)-zizt-or | - zizt egiten duen intsektua |
| Josu Naberan | Lo (egin) | lo-lo | - energia korronteak (ijjoak), lo. |
| Josu Naberan | Lo | lo; ilu-o | - ijjo-ren iruntzia; gauzak “o” puntuan geldi |
| Josu Naberan | Lodi | lo-gi; lohi-zi | - “gizena” adierazteko kontzeptu zehatzak |
| Josu Naberan | Lohi | lo-zi | - ur geldiak, maiz zikinak |
| Josu Naberan | Lohizune, lizun | lo-zi-une | - Lohizunek ez du Luz-ekin zerikusirik |
| Josu Naberan | Loka, koloka | lotu-ka | - ondo lotu gabe dagoena |
| Josu Naberan | Lokarri | lot-hari-(ekai) | - gauzak lotzeko materiala |
| Josu Naberan | Lokatz | lo-gaitz | - basa, istil, lupetz; leku gaitza |
| Josu Naberan | Loki | lot-ekai; lo-ekai | |
| Josu Naberan | edota lo egiteko jarri ohi dugun aurpegi partea | ||
| Josu Naberan | Lonba, loma; olmo, olm-(topon) | koro-boa (khonba) | - montorrak |
| Josu Naberan | Lor | lera-on | - liga ona |
| Josu Naberan | Lore | li(li)-ore | - landareak ematen duen orea (lili, 10.3) |
| Josu Naberan | Lorratz | lohi-arre-atz | - aztarren nabarmena lurrean |
| Josu Naberan | Lorrin | alor-in; alor-ino | - arloa egin, berea egin; arlo lorrina |
| Josu Naberan | Lortu | alor-tu | (arlo-tuàalor-tu) |
| Josu Naberan | Lotu | li-o-tu | - lianarekin eta bestelako landarekiekin |
| Josu Naberan | Lotsa | ilu-azua | - apalegia |
| Josu Naberan | Lugin | lur-gin | - lur-langilea, nekazaria |
| Josu Naberan | Luhar, har | lur-arre-(or) | - lurpean bizi den zizarea |
| Josu Naberan | Luhartz | lur-hartz | - eskorpioa |
| Josu Naberan | Luizi | lur-izi | - lurrikara |
| Josu Naberan | Luki | or-ukui | - animalia uzkurra; azeria |
| Josu Naberan | Luku, leku lo-uku; lea-uku - zelaigunea, gune altua; gune bildua, tartea | ||
| Josu Naberan | Lukuru | diru-ekuru | - merkataritzan dirua eskuratu (lat, lucrum) |
| Josu Naberan | Lunar | lur-narra | - luizia |
| Josu Naberan | Luperio | lur-behe-erio | - lunarra, luizia |
| Josu Naberan | Lur | lo-ur | - zi-ren ordez, ur ageri da (ura, 24) |
| Josu Naberan | Lurralde | lur-ara-alde | - ara, 22; alde, 26. (jatorri mediterr.) |
| Josu Naberan | Lurrin | li-urru-in | - landare usain gozoa (li, 10.3; urru, 36) |
| Josu Naberan | Lurrun | laino-urru-une | - laino ugariaren ondorioa |
| Josu Naberan | Lusuil | lur-suil | - buztinezko ontzia, su hilean ipintzeko |
| Josu Naberan | Luze(ra) | lu-aza(-ara) | - lurrazal hedatua |
| Josu Naberan | Madari | mana-igali | - mana ugari duen igalia; udarea |
| Josu Naberan | Magal | ama-hegal | - amaren hegal babeslea |
| Josu Naberan | Mago | ema-gogo; ama-gogo - gogoa ematen duena; gogoaren jatorria | |
| Josu Naberan | Magurio | mana-ugari-or | - ur ugari duen itsaskia; mangolino, karrakela |
| Josu Naberan | Mahai/mahain | maila-ara | - sestra jakin bat duen lur azalera |
| Josu Naberan | Mahats | mana-atse | - mana atsegina duena; mama goxoa |
| Josu Naberan | Mahunga/mahuka | manu-ehun-gane | - beso gainean jartzeko ehuna |
| Josu Naberan | Maila | mallo-ara | - manantial gunearen sestra; zapalda, gradu |
| Josu Naberan | Mailu | maila-tailu | - mailatzeko tresna |
| Josu Naberan | Maindire | manta-ide | - manta modukoa; mihisea, izara |
| Josu Naberan | Maingu | manu-in-uko - (buruaren) manuari uko egin (u/uko, 32.1) | |
| Josu Naberan | Maita | ama-baita | - baitaren ekintza printzipala |
| Josu Naberan | Maiz | bade-anitz | - gauza bera behin eta berriro |
| Josu Naberan | Makal | amu-akha-al; mala-akha-al | - ahul, hebain, uli (akha, 32.3) |
| Josu Naberan | Makatz | madari-gaitz | - basamadaria |
| Josu Naberan | Makila | manu-egur-t(a)ila | - makulu landua |
| Josu Naberan | Mako | ama-koro; mala-khoro | - oinarrizko koroa; montura, txalma |
| Josu Naberan | Makulu, makola | manu-egur-ola | - eskuan eramateko egurrezko makila |
| Josu Naberan | Makur | mala-kur | - gerria makotuta |
| Josu Naberan | Mala | ama-al | - agian amal/mala alderanzketa; gerria, mokorra |
| Josu Naberan | Malapartatu | mala-pare-at(e)-tu | - enborretik at geratu; sakabanatu |
| Josu Naberan | Malato | mala-asso | - ajetsu, gaixobera; Malato zuhaitza |
| Josu Naberan | Malats | amu-al-asso; mala-al-asso | - sendo, sano, mardul, mazal |
| Josu Naberan | Malatu | mana-ate-ilu | - antepara, erreten |
| Josu Naberan | Malda | mala-alda | - aldapa; babesa |
| Josu Naberan | Malder | mala-er | - babesgabe, dohakabe, malur |
| Josu Naberan | Malgu | mala-gu(ra); mala-agu(do) | - gerri buelta zalua |
| Josu Naberan | Malino, mali | mala-ino | - ahul samar |
| Josu Naberan | Malkhar/malkar | malda-gara-arre | - malda handia; aldapa, aldatsa |
| Josu Naberan | Malko | mana-koro | - negar anpulo, tanta (koro, 33) |
| Josu Naberan | Malkor | mana-agor | - elkor, malkar, erroitz, harkaitz |
| Josu Naberan | Mallo, maio | ama-ijjo | - manantiala; manantialen lekua |
| Josu Naberan | Malmutz/maltzur | mala-putz; mala-mamutz - agian mutz/tzur alderanzk. | |
| Josu Naberan | Malo | mala-o | - mala-gunea zurrun; gizen, txorimalo |
| Josu Naberan | Maloka | mala-oka | - zuhaitz enbor ustela |
| Josu Naberan | Maltzor/maltxor | mana-zor | - antzu, agor, elkor, idor |
| Josu Naberan | Malur | mala-u-eri | - malaren eritasuna; ezbeharra, tamala |
| Josu Naberan | Maluta | mana-u-ta | - mana ez den (elur) aletxoa (-txa-ta, 7.3) |
| Josu Naberan | Mama, mana (top.) | ma-ma | - likido edangarria |
| Josu Naberan | Mami | ama-gi - haragiaren parte printzipala; muin, gune, funts | |
| Josu Naberan | Mamu | behe-amu; mala-amu | - agian amu/mamu hitz jokoz sortua |
| Josu Naberan | Mamurtu | mana-abo-urtu | - mastekatu, maluskatu, murtxikatu |
| Josu Naberan | Mamut | ama-mutur | - sekulako muturra duen animalia |
| Josu Naberan | Mamutz | mamu-huts; mamu-auz | - mamu galanta; intsektua oro har |
| Josu Naberan | Mandil | mana-ohoin | - mana lapurtzen du |
| Josu Naberan | Mandio | behe-anu-zio | - gauzak behetik gora altxatzeko |
| Josu Naberan | Mando | manu-to | - meneko (animalia) altua; asso/-to (18.1) |
| Josu Naberan | Maneatu | mana-eratu | - prestatu, atondu, paratu |
| Josu Naberan | Maneiatu | manu-eratu | - kontrolpean eratu |
| Josu Naberan | Manta | buru-en-anu-ta | -goitik beherako soinekoa (aza/-ta, 7.3) |
| Josu Naberan | Mantal/amantal | manea-tila | - sukaldean maneatzeko mandala |
| Josu Naberan | Mantar | manto-arre | - atorra; zatarra, trapua |
| Josu Naberan | Manten(du) | manupe-an-(du) | - manupean eduki luzaro |
| Josu Naberan | Mantso | manu-asso | - menpeko ona |
| Josu Naberan | Mantu | manta-tui | - muskuiluen gainaldeko manta |
| Josu Naberan | Manu | men-anu | - goikoari men; ald. manus (lat.) |
| Josu Naberan | Manupe | manu-behe | - norbaiten manupean egon |
| Josu Naberan | Mara-mara (onom.) | - emeki-emeki isurtzen edo mugitzen dena | |
| Josu Naberan | Maratz | manea-tz | - maneatzen oso bizkorra |
| Josu Naberan | Mardo/mardul | mana-uri | - mana ugari duena |
| Josu Naberan | Marea | amara-ijjo | - itsasgora eta behera |
| Josu Naberan | Marmoka | amara-or-oka -itsasoko anim. konkaboa (or, 35; oka, 32.9) | |
| Josu Naberan | Marra | amu-arraia | - jatorrizko gunea markatzen duen arraia |
| Josu Naberan | Marraga, marga | marra-ga | - marrarik ez duena; ehun zarpaila |
| Josu Naberan | Marrazki | marra-zki | - gizakiak egindako marrak (zki=zi-ekai?) |
| Josu Naberan | Marrazo | marro-auz; abo-arre-azu - marra antza ala aho ikaragarria? | |
| Josu Naberan | Marro | marra-o | - marran huts edo amarru |
| Josu Naberan | Masail/matrail/matela | mami-sail | - mami gunea edo gune mamitsua |
| Josu Naberan | Maskal, makal | mazal-akha | - azal mamirik ez; ahul, patxal, zimel |
| Josu Naberan | Maskara | musu-kara | - musu gainean jarritako kara |
| Josu Naberan | Maskor | musu-koro | - muskuilu azala; musu/masu aldaerarekin |
| Josu Naberan | Maskuri | ma(na)-ase-guri | - puxika, pusla |
| Josu Naberan | Masmau | mus-aramu | - gogora “musaraña” (musu, 21) |
| Josu Naberan | Masta | ama-asta | - untziaren asta printzipala |
| Josu Naberan | Masusta | mahats-azu-ta; mahats-azu-aria | - behe aldeko mats mota txikia |
| Josu Naberan | Mata | behe-ara-ta | - azua parajean dagoena (azua/-ta, 7.3) |
| Josu Naberan | Mataza | mata-tza | - mata ugari (alderatu “maza” toponimoa) |
| Josu Naberan | Mazal | mami-azal | - azal mamitsua duena, pertsona nahiz soro |
| Josu Naberan | Mazo/Maza- (top.) | behe-azu | - uharana, erribera |
| Josu Naberan | Mehar | mehe-arro | - leku estua: arro (ikus 37.2) |
| Josu Naberan | Mehatxu, amenazu | men-(anu)-azu; men-abisu | - goitiko mezua |
| Josu Naberan | Men | buru-en | - aginpide, mende, eskumen, ahalmen |
| Josu Naberan | Mende | men-ide | - belaunaldia |
| Josu Naberan | Mende(an) | men-hede; men-era-an | - menera ekartzeko artea |
| Josu Naberan | Mendeku | mende-gura | - menean hartzeko irrika |
| Josu Naberan | Mendi, menhir | men-ida | - tontorraren barreneko aldaia |
| Josu Naberan | Mendre | mende-en | - menderen dagoena |
| Josu Naberan | Ments | buru-en-ts | - burutik (eginda) neurri handian |
| Josu Naberan | Mentu | men-ira-azu | - buruari adaska txertatu (men, 16.2) |
| Josu Naberan | Merkatu | merke-azu | - ekaien trukea egiteko plaza (azu, 7.3) |
| Josu Naberan | Merke | behere-ike | - mota baxua, beherapena |
| Josu Naberan | Mezu | men-azu | - amenazu (ikus MEN, 16.2) |
| Josu Naberan | Mihi | muin-gi; bi-gi | - haragi muina; haragi bikoitza |
| Josu Naberan | Mihise | mehe-iz(ara) | - ehun mehezko izara |
| Josu Naberan | Mikatz | mihi-latz | - mihirako latza |
| Josu Naberan | Min | pu(i)-in; pupu-in | - barruan arantza bat bailegoen |
| Josu Naberan | Mingar | mihi-gar | - mihia garrazten duena |
| Josu Naberan | Mingots | min-aho-ts | - ahoan min berezia eragiten duena |
| Josu Naberan | Mintz | mehe-gi-tz | - haragiaren azpiko ehun mehea |
| Josu Naberan | Mintzaira | mintzo-era | - mintzatzeko era |
| Josu Naberan | Mintzo | mintz-aho | - eta hortik mintzatu, hitz egin |
| Josu Naberan | Mirabe | mira-behe | - behatzaileetarik behekoa |
| Josu Naberan | Mirotz | miru-auz | - miru antzekoa |
| Josu Naberan | Miru | mira-anu | - goitik miatzen; milano |
| Josu Naberan | Mizto | mihi-gaizto | - gaizto: *gaitz-asso; asso/-to/do, 18.1 |
| Josu Naberan | Mokil | boro-kilo | - lur burutxoa, sokila (-kilo, 13.1) |
| Josu Naberan | Moko | abo-koro | - aho ondo irtenunea (koro, 33) |
| Josu Naberan | Mokor | boro-koro | - koro burua; aldaka, gerria |
| Josu Naberan | Montor | muna-tor | - muna handixea (tor, 34.1) |
| Josu Naberan | Mordo | boro-do | - buru asko; sin.: multzo, molko |
| Josu Naberan | More | boro-ore; maruga-ore | - masusta ura; grek., móron |
| Josu Naberan | Morroin | boro-erroin | - buruzagiaren menpeko (*er-oin) |
| Josu Naberan | Mota | boro-ta | - borotxoa paisaian; azuà-t(x)a |
| Josu Naberan | Motel | mu-totel; boro-totel | - 1) tartamutu; 2)txepel |
| Josu Naberan | Motrailu, abu | abu-tailu-(ilu) - abua, materiala hartzeko hondo likitsua | |
| Josu Naberan | Motxo | boro-azu-asso | - oso burumotza; auz+asso=txo |
| Josu Naberan | Motz | boro-azu-tz | - boro oso txikia |
| Josu Naberan | Mozkor/moskor | motz-korde | - korde murritza |
| Josu Naberan | Mozorro | buru-zorro | - buruan zorroa ipinita |
| Josu Naberan | Muga | muru-aga; amu-ga; buru-gara | - mendizerra; barruti amaiera |
| Josu Naberan | Muin | buru-ino | - buru barnea (anu/ino, 25.1) |
| Josu Naberan | Muino | buru-ino | - burutxoa (paisaian) |
| Josu Naberan | Muki, muski | musu-ki | - musu ekaia (ekai/ki, 4); mukua, lindirga |
| Josu Naberan | Mukur | buru-egur | - egur-eitzaren enborra |
| Josu Naberan | Mukuru | buru-ekuru | - negozioa ederto (ikus koru/ekuru, 33) |
| Josu Naberan | Multzo, moltso/ molko | buru-asso; buru-tza-o | - banako asko leku berean |
| Josu Naberan | Muna/munha | buru-une; buru-ara | - buru unea, muinoa |
| Josu Naberan | Murgil | buru-gi-ira-in; buru-zi-in | - buru eta gorputz sartu; must egin |
| Josu Naberan | Murko/morko | buruko | - buru gainean eramateko ontzia |
| Josu Naberan | Murritz | buru-urri-tz | - buru motza oso (auz/-tz) |
| Josu Naberan | Musika | musu-ika | - musua ateraz edo puztuz |
| Josu Naberan | Musin | musu-in | - mainak, murria |
| Josu Naberan | Musker | musu-oker | - beldur itzela izan diogu |
| Josu Naberan | Muskil | musu-kila | - kimu, ernamuin; mutxikin; muki (-kila, 4.3) |
| Josu Naberan | Muskuilu/muskilo | musu-ike-ilu | - oso musu ikea duen itsaskia |
| Josu Naberan | Must | musu-azu | - musu behera; sin.: kapen=kara-behera |
| Josu Naberan | Musu | abo-auz | - aboa mutur; abo muturrak |
| Josu Naberan | Mutil | buru-tila; manu-tila - buru heldu gabea oraindik; zerbitzaria | |
| Josu Naberan | Mutu | amu-itu | - ahoa edo amua butxatuta |
| Josu Naberan | Mutur, mustur | musu-tur | - musuan dugun dorrea |
| Josu Naberan | Mutxurdin | musu-urdin | - neskazaharra |
| Josu Naberan | Naba | nau-ara | - lur azalera laua (ara, 22.2) |
| Josu Naberan | Nabar | naba-arre | - laugune arrea (arre, 37.1) |
| Josu Naberan | Nabari | nabar-ei | - nabar itxura |
| Josu Naberan | Nagi | nahi-ahi | - nahia amaituta |
| Josu Naberan | Nagusi | anu-gusu | - senide gorena (gu/gusu, 31.1) |
| Josu Naberan | Nahas(i) | anu-azu-(in) | - goia behera ekarri |
| Josu Naberan | Nahi | ni-ai-i(n) | - aurrean dagoena erdietsi nahi |
| Josu Naberan | Nahiko | nahi-ago; nahi-gogo | - nahi beste |
| Josu Naberan | Naka | nahi-ka; men-akha | - nahiaren kontra; desobedientzia |
| Josu Naberan | Nakan, natu, nata | naka-anu | - goikoari burla |
| Josu Naberan | Nakar | nahi-ka-ario | - gogo gabeko aldartea |
| Josu Naberan | Nare | nau-era | - leun samar |
| Josu Naberan | Naro | anu-aro; nare-o | - aparteko aroa |
| Josu Naberan | Narra | narru-era | - larruaz baliatuz nar egiteko era; lera |
| Josu Naberan | Nata, natu | nahi-tai; nahi-itu | - nahia eten edo ito |
| Josu Naberan | Naza/nasa | uha-azua | - ur azalera leku konkaboan; erretena |
| Josu Naberan | Nazka | anu-azu-gara | - barrenekoa gora ekarriazo |
| Josu Naberan | Neba | anai-eba | - ebaren *anu-ide, jaiotzatiko kide anaia |
| Josu Naberan | Negar | nini-gar | |
| Josu Naberan | Negu | ge-egu | - egu ez dena |
| Josu Naberan | Nehor/inor | e-nor | - norrik ez |
| Josu Naberan | Neke/nekhe | (u)ne-ke; nahi-ge | - agian unhe/neke alderanzketa; bigarren hipotesian, “nahigabe”-ren laburdura da “neke”. |
| Josu Naberan | Neska | emeska | - emakume ezkongabea (-ska, 32.6) |
| Josu Naberan | Neurri | ge-urrui | - ugaritasunari muga |
| Josu Naberan | Ni(z) | (e)i-ni(z) | - ni naiz |
| Josu Naberan | Noiz | en-ao-iz; une-iz | |
| Josu Naberan | Nola | on-ao-era | - jarduteko era (“on” aditza, 20.7; ao/aho, 20.3) |
| Josu Naberan | Non/nun | en-ao-un(e) | - “zein lekutan” galderari erantzuna |
| Josu Naberan | Nor | en-ao-or; ni-or | - zein jatorritakoa; ni-animalia |
| Josu Naberan | Nozi(tu) | anu-iz-(tu) | - goitiko izpia pairatu |
| Josu Naberan | Nungo/nongo | une-uku | - zein lekutakoa? |
| Josu Naberan | Ñabar | ino-nabar | - “ñ” txikikaria “ino” errotik datorke (ino, 25.1) |
| Josu Naberan | Oba, oma | o-(a)ba; o-bao | - jatorrizko gunea (aba), aba/oba hots jokoarekin; leku konkaboa |
| Josu Naberan | Objektu | opa-edu-turu | - tratuan opatzen dena (oba/opa, 20.2) |
| Josu Naberan | Obo | oba-o | - husgunea, zirkulua; akatsa |
| Josu Naberan | Odol | ijjo-ol | - gorputzeko korronte edo orio nagusia |
| Josu Naberan | Odoljario | odol-jario | - gure barneko oriolaren jarioa |
| Josu Naberan | Odoluri | odol-uri | - odol ugari dagoen unea, odolbildua |
| Josu Naberan | Ogi | ore-jalgi | - ore jalgia |
| Josu Naberan | Ohar | aho-har | - esango dena jaso |
| Josu Naberan | Ohara | or(a)-ara | - txakur edo katu emea or eske (or, 35.1) |
| Josu Naberan | Ohatze, ohe | lo-atze; ohol-atse | - lo egiteko ohola |
| Josu Naberan | Ohi | oro-in; oro-ari | - orok egiten du |
| Josu Naberan | Ohil | ohi-il | - ohi denerako eri |
| Josu Naberan | Ohitura | ohi-edun-era | - edu/eduru, 23.2 (latin., -turus) |
| Josu Naberan | Ohoin | oho-in | - ohi denari oho egin; ohi/oho jokoa |
| Josu Naberan | Ohol | zur-ol | - zuhaitzetik ateratako ola |
| Josu Naberan | Ohore | aho-ore | - ahoz emandako loria |
| Josu Naberan | Oi | oi | - ustekabea edo oinazea |
| Josu Naberan | Oi(ak) | oreak | - ahoko oreak |
| Josu Naberan | Oies | ohi-ez | - ohizkoa errespetatzen ez duena |
| Josu Naberan | Oihal | eho-ira | - ehuntzearen ondorioa |
| Josu Naberan | Oihan | oxa-anu; oxa-gan(e) | - aiara altua; aiara gainea; anu (25), gane (30.3) |
| Josu Naberan | Oihartzun | oihan-azu-un | - oihanak ematen duen erantzuna |
| Josu Naberan | Oihu | oi-ittu | - “oi” itoa, estua, larria |
| Josu Naberan | Oilar | oilo-ar | - oilo arra |
| Josu Naberan | Oilo | boro-ilu-o(r) | - buru jasoa duen animalia (ald., pollo) |
| Josu Naberan | Oin/oiñ | ohe-erhi-une | - erhien ohea edo plataforma |
| Josu Naberan | Oinatz | oin-atze; oin-hatz | - aztarna; sin.: oinkada, urratsa, aztarrena |
| Josu Naberan | Oinaze/oinhaze | soin-azu-e(ri) | - soin barren eria |
| Josu Naberan | Oinaztu/oinaztura | soin-azu-itu; in-(l)aztura | - dardarazten duena (itu, 23.4) |
| Josu Naberan | Oinkada | oin-ara; oin-kada | - urrats, pauso; ostiko (ara/kada, 22.2) |
| Josu Naberan | Oinorde | oin-orde | - ondarean txanda |
| Josu Naberan | Oinutsik | oin-hutsik | - ortozik |
| Josu Naberan | Oka | uku-ara; oria-gara | - paraje konkaboa; ibaiondoa |
| Josu Naberan | Okasio | oka-zio | - oka xedea, aukera (zio, 3.2) |
| Josu Naberan | Okela | or(a)-gi-aria | - animali haragi jangarria (aria, 22.3) |
| Josu Naberan | Oker/oiher | ohi-er; oka-er | -ohitura erratua; oka erratua |
| Josu Naberan | Okil/okilo | moko-ilu; xori-uku-ilu | - moko nabarmena duen txoria |
| Josu Naberan | Okin | ogi-in | - ogia egiten duena |
| Josu Naberan | Okitu | ok-in-azu | - ok eragin |
| Josu Naberan | Okre | kar-ore | - gar antzeko kolorea |
| Josu Naberan | Ol(a) | lo-ara | - “lo” saileko azalera; ugaritasuna |
| Josu Naberan | Olatu | ola-auz | - oso altua; uhina |
| Josu Naberan | Oldar | ola-adu-arre | - adore (adu) nabarmen (arre) handia (ola) |
| Josu Naberan | Olde | ola-ide | - kide ugari (ola, 10.6) |
| Josu Naberan | Olha | ohol-ara | - basoa |
| Josu Naberan | Olio | li-orio | - landare (li) oriola; latinez oleum |
| Josu Naberan | Olo/olho | bo(ro)-lo | - burua, bihia duen landarea |
| Josu Naberan | Olomolo | olo-molo | - olo mota bat; “oiloari oloa, |
| Josu Naberan | Oltza, olatze | olha-oxa | - oihana |
| Josu Naberan | Omen | auz-men | - ospe handia; ospe denez (men=buru-en) |
| Josu Naberan | On | on; (ab)o-une; boa-une; anu-o | - egoera edo leku estrategikoa (une/on, 20.7); cf. bon; agian anu/on(u) hitz jokoa |
| Josu Naberan | Onar(tu) | on-har | - ondo hartu |
| Josu Naberan | Onddo, hongo | ondo-oin | - zuhaitz azpian dauden perretxikoak |
| Josu Naberan | -ondo | oin-do | - -ondo atzizkiak zuhaitz enborra adierazten du |
| Josu Naberan | Ondo, ontsa | on-asso | - on, maila altuan (asso/to-do, 18.1) |
| Josu Naberan | Ondo(an) | obo-aro-(an) | - zirkulu barruan |
| Josu Naberan | Ondorio | ondo-orio | - jarioaren ostea (erion/jario, 9.1) |
| Josu Naberan | Onetsi | on-iritzi | - ontzat jo |
| Josu Naberan | Ongi | on-ki | - ekai oneko egoera (ekai/ki, 4.3) |
| Josu Naberan | Ontzi | edu-azu-zi | - likidoa edukitzeko azalera konkaboa (edu, 23.1) |
| Josu Naberan | Onura | on-dura | - on aldikada (edu/dura/tura, 23) |
| Josu Naberan | Opa | obo-a(n) | - oparia eskaini |
| Josu Naberan | Opari | oba-ari | - esku ahurrean eskaintzen den gauza |
| Josu Naberan | Oparo | oba-aro | - sasoi emaritsua (oba/opa, 20.2) |
| Josu Naberan | Opil | ogi-biribil; opa-in | - (opari egiteko) ogi biribil gozoa |
| Josu Naberan | Opor | obo-arre | - husgune nabarmena edo berezia |
| Josu Naberan | Or(a) | or-au; au-or | - au egiten duen animalia; zakurra |
| Josu Naberan | Orain | oren-ai-une; aho-ara-in | - ororen edo orenaren unea, gehi AI-asmoen tenorea (oro/oren, 22.5; ai, 4.2); nahi dena egiteko unea (gazteleraz, ahora) |
| Josu Naberan | Orainen/orin | ore-in-en | - egindako ore gunea; orezta, natu |
| Josu Naberan | Oratu | ore-tu | - orea egin (orhatu, ikus 20.1) |
| Josu Naberan | Oratu, hartu | ora-tu | - orak bezala heldu |
| Josu Naberan | Orban/orbain | ore-epai-ira-an | - orainen, orin |
| Josu Naberan | Orbel | orri-behe-el | - hosto eroria (eri/-el) |
| Josu Naberan | Orburu | erro-buru | - alkatxofa |
| Josu Naberan | Ordain | orde-adin | - ordea hornitzeko adina (duin/adin, 23) |
| Josu Naberan | Orde | (n)or-ide | - beste nor “ide” bat |
| Josu Naberan | Ordena | orde-enda | - enda txandatzean |
| Josu Naberan | Ordo | dor-do; oru-do - dor apala, ordeka; agian dor/ord hitz jokoz sortua | |
| Josu Naberan | Ordoki, ordeka | ordo-ara-ika; ordo-era-ike | - azalera konkaboko zabaldia; zelaia, lautada; ald., ordeka/oreka |
| Josu Naberan | Ordots | urde-orots | - urde arra; aketza, apota |
| Josu Naberan | Ordu | oro-tui | - orotasunean puntako orena |
| Josu Naberan | Oreka | oro-ide-gara; oro-era-ika | - oro era berean |
| Josu Naberan | Oren | oro-en; or-en | - orotasunaren zatia; “or” ortzeak ematen duena (or/ortze, 35,1-2) |
| Josu Naberan | Orga | or-haga; oko-haga | - animaliak daraman haga; gurdia |
| Josu Naberan | Organo | orno-ano; orga-ano | - barneko egitura |
| Josu Naberan | Orhe/ore | olo-en; boro-en | - boroekin egindako pasta |
| Josu Naberan | Orhein, orein | or-uru-en; orro-in; orio-en; urru-ema-in | - orroe egiten duena, basokoa, goitikoa, ugalkorra... (mingrelieraz: i-rema; gr.: orin=oihana) |
| Josu Naberan | Orio/Ozio | ore-ijjo; oz-ijjo | - mendiaren jarioa (ore, 20.1; auz/-oz, 7.2) |
| Josu Naberan | Orkatila | oin-gane-tila | - oin gaineko koskoak; edo orgatila ote? |
| Josu Naberan | Orkatz | oin-koro-auz | - oinatz biribilkara duena (sin.: corzo) |
| Josu Naberan | Orkoe/orko | oin-koro | - landareak sostengatzeko palua |
| Josu Naberan | Orkoi | oin-koro-ohe | - oin zola, takoia |
| Josu Naberan | Orno | koro-ano; aro-ano | - aro formadun barne egitura |
| Josu Naberan | Oro | ore-o | - ore gunea, jaiki gunea, mendigunea |
| Josu Naberan | Orobat | oro-bat | - laburbilduz; halaber, era berean |
| Josu Naberan | Oroitu/orhoitu | boro-ira-tu | - oro burura ekarri |
| Josu Naberan | Orots/ots | or-auz-assoàor-os-ts | - animalia altua (arra) |
| Josu Naberan | Oroz | oro-(i)z | - erabat, guztiz, osotoro |
| Josu Naberan | Orpo | oin-boa; oin-abo | - boa, 15.2 |
| Josu Naberan | Orratz/orrotz | arro-haitz; orri-aro-tz | - buruan (auz) aroa duena |
| Josu Naberan | Orrazi | orratz-ziri | - orratz antzeko ziriz osatua |
| Josu Naberan | Orre | arro-e | - zuhaitz txiki eta adaburu gabea; ipurua |
| Josu Naberan | Orri | orre-ihi; hosto-ihi | - hosto punta-zorrotza |
| Josu Naberan | Orro(e) | or-o; or-auhen | - animalien auhena; cf., urru/orro |
| Josu Naberan | Ortu | ordo-uri; ore-azu | - ordeka emankorra; zoru zelaitua |
| Josu Naberan | Ortuari | ortu-aria | - ortu jeneroa; barazkia |
| Josu Naberan | Ortze | or-auze; or-tza | - goiko animaliak |
| Josu Naberan | Ortzi | ortze-ziri | - alderatu ortziri/Osiris |
| Josu Naberan | Orube/oribe/orbe (topon.) | orio-behe; oru-behe - mendi barrena (oreios, mendia (gr.); oruaren beheko partea | |
| Josu Naberan | Osaba | auz-aba | - abaren parekoa (aitzin gr., os-appa) |
| Josu Naberan | Osin(a) | auz-ina | - putzu (ina) sakona (auz) |
| Josu Naberan | Oski | oin-azu-ekai | - oinetako ekaia (ekai/-ki, 4.3) |
| Josu Naberan | Oso | oro | - zeharo, guztiz; sendo, gogor |
| Josu Naberan | Osotu/osatu | oso-tu | - osotasuna lortu |
| Josu Naberan | Ospe/omen | auz-men | - antza denez; ospea (men, ikus 16.2) |
| Josu Naberan | Ospel | auz-epel | - epel antza |
| Josu Naberan | Ote/ete (partik) | auz-ide; ei-ide | - antzaren antza (ei, 18.1) |
| Josu Naberan | Ostadar/ortzadar | ortze-adar | - adar (adu-arre) |
| Josu Naberan | Oste, uste | os-ide; os-atze | - gorunearen (edo garunaren) atzekoa (os=auz) |
| Josu Naberan | Ostegun | ortzi-egun | - Ortziren eguna; eguena |
| Josu Naberan | Ostiko | oin-azu-ike-o(n) | - oina goi gora altxatuta eman |
| Josu Naberan | Ostiral/ortzirale | ortze-ira-ilu-egu | - Ortzi egunaren biharamuna |
| Josu Naberan | Ostra | auz-xirla | - kalitate handiko xirla |
| Josu Naberan | Ostu | auz(o)-itu | - auzoa kaltetu (tui/itu, 23.4) |
| Josu Naberan | Otarre | ote-arre | - ote trinko ehundua (arre, 38) |
| Josu Naberan | Ote | auz-ihi; auz-eitz | - mendiko eitze punta zorrotza |
| Josu Naberan | Oti/othi | auz-(or)-ttipiàoz-(or)-ttipi; oto-ihi | - goiko animalia txikia |
| Josu Naberan | Oto | auz-toào(z)-to | - txit gorena (auz/oz/so, 7.2; asso/-to, 18.1) |
| Josu Naberan | Otoi | oto-oi | - osaba, mesedez!; oi, txit gorena |
| Josu Naberan | Otoitz | oto-hitz | - osabaren hitza; txit gorenari hitz |
| Josu Naberan | Otoz | oto-z | - tupustean, ezustean, otoz oto (aurrez aurre) |
| Josu Naberan | Ots | o-o-ts | - “o” mugagabea “ts” sortzaileak ebakita |
| Josu Naberan | Otso | au-hots-or | |
| Josu Naberan | Otu | auz-tu | - bururatu, kaskoratu |
| Josu Naberan | Otzal, altan | orots-ara | - txakurremea orots eske (or/orots, 35.1) |
| Josu Naberan | Otzara | ote-sare | - trinkoa baino, xarea |
| Josu Naberan | Oxan, otzan | oxa-an | - apala, laua dena |
| Josu Naberan | Oza, oxa (top) | oza | - toponimian oso ugaria |
| Josu Naberan | Ozar | oz-ora; iz-ausart | - ora (txakur) lotsagabea; izar ausarta |
| Josu Naberan | Ozen | ahots-en | - ahotsa moldatzearen ondorioa (aho, 20) |
| Josu Naberan | Ozpin | auz-min-in | - min antzekoa ematen duena |
| Josu Naberan | Ozta-ozta | ozta-ozta | - oztopoak oztopo |
| Josu Naberan | Oztopo | oin-topo | - zangotraba |
| Josu Naberan | Padura/madura | bao-ura; abo-ura | - urak ahoratzen diren uharana |
| Josu Naberan | Pairu | patu-iru; patu-ira-une | - patuaren ondorioa |
| Josu Naberan | Paita | apatx-sare; behe-ahate-ta | - sare formako oina duen |
| Josu Naberan | animalia; behealdeko ahatetxoa (azua/txa/-ta, 7.3) | ||
| Josu Naberan | Pala | palu-ara | - xafla antzeko lanabes kirtenduna |
| Josu Naberan | Palanka | pala-hanka | - hankaren bidez eraginkorragoa |
| Josu Naberan | Palatu | (a)pala-tu | - apale hesia; lurrezko hesi baxua |
| Josu Naberan | Palazio, apalazio | apala-zio | - apale gisara eraikitako palafitoak |
| Josu Naberan | Paldo | palu-to | - palutzarra (-do/to, 18); taket, masta |
| Josu Naberan | Palu, palo, falo | behe-anu-ilu; boa-altu | - behekoa zut; peana, pene |
| Josu Naberan | Panp(a) | panp | - kolpearen onomatopeia |
| Josu Naberan | Panpina | panp-in-ara; ponpa-ino | - panpaka ekiteko azalera |
| Josu Naberan | Panpots/panpox | boro-oba-ts | - kurba asko burutik behera; ponpa/panpo aldaketarekin; cf., pompa |
| Josu Naberan | Papao | papo-bao | - papo irtena; mamoa, tentela, memeloa |
| Josu Naberan | Papar | papo-arre; papo-barren | - papo azpian eta bular goienean |
| Josu Naberan | Paparo/papo | behe-abo-aro | - papa, birapoa, hera |
| Josu Naberan | Par (egin) | pare (egin) | - jokoan edo trukean, parean geratu |
| Josu Naberan | Paratu, aparatu | apare-tu | - (parean) ipini, moldatu, gertatu, geratu; |
| Josu Naberan | Pare/apare | bara-ide; bada-ide | - bara (vara) neurriari dagokiona |
| Josu Naberan | Pareta | pare-taila | - tartea egiteko eraikuntza; lat., parietem |
| Josu Naberan | Pario | pare-o; pare-zio | - apare gunea; apustu |
| Josu Naberan | Partaide | parte-ide; parte-itai-ide | - partean (parra adierazteko epai markan) esku hartzen duen kidea |
| Josu Naberan | Parte | pare-arte; pare-itai - arte/tarte, 37.2; itai, 4.3 (lat. partem) | |
| Josu Naberan | Partila | parte-ira | - irabazien banaketa |
| Josu Naberan | Partzial | parte-zati | - partida osoaren zatia; lat. partialis |
| Josu Naberan | Partzuer | pare-tzu-eria; baltzu-eria | - parte hartzen dutenen taldea |
| Josu Naberan | Patari | apatx-aria | - apaxdunen espeziea |
| Josu Naberan | Pats, phats | mana-ts; zapa-atse | - urez blai; sagar edo |
| Josu Naberan | Patu | abo-itu; behe-adu | - destinoa, jaiotzatiko itua; adu, 7.4 |
| Josu Naberan | Pauso | abo-u(ne)-so | - hurrengo abagunera mugitu |
| Josu Naberan | Pean | buru-en-an | - azpian dagoenaren egoera edo kokaera |
| Josu Naberan | Pegar | behe-gar | - sabel zabala, aho eta hondo estua; alderatu gar-auz eta behe-gar |
| Josu Naberan | Pene, pena | behe-anu | - altura ertainean kokatuta betiere |
| Josu Naberan | Pentsa(tu) | buru-en-asso-(tu) | |
| Josu Naberan | Pentsetan | buru-en-asso-an | - buruari buelta asko ematen |
| Josu Naberan | Pentze, pendiz | pen-tui-tz | - burutik beherantz aldapa handia |
| Josu Naberan | Pentzu(dan) | buru-en-tzu-(dan) | - noren edo zeren pentzudan (lat. pendere) |
| Josu Naberan | Peto | bera-asso | - bera, bete-betean; peto-petoa |
| Josu Naberan | Pezoi, pezu, pisu | behe-zohi | - zohizko azpia duena |
| Josu Naberan | Pikarrai | piko-arre-ai | - larru gorritan, biluzik |
| Josu Naberan | Pikart | piko-arre | - nabarra |
| Josu Naberan | Pikatu | piko-tu | - ebaki; zorroztu; harria landu |
| Josu Naberan | Pike | pui-ike | - puia antza duena; erripa; lantza; mika (txoria) |
| Josu Naberan | Piko | pui-ike-o; apai-biko | - puia antzeko ahoa duen tresna |
| Josu Naberan | Pikor, pikorta | pui-koro | - apur bat, pixka bat (piccolo) |
| Josu Naberan | Pikotx | piko-txipi | - piko txikia |
| Josu Naberan | Piku | pui-ike-u(ria) | - ale puntakara ugaria; gr., phíkos |
| Josu Naberan | Pilatu | pilo-tu | - pilo handia egin; metatu, multzotu |
| Josu Naberan | Pilda/pildha | bil-ehun-da | - ehun zatitxo bildua (-txa/-ta, 7.3) |
| Josu Naberan | Pilkor/pikor | bil-koro | - montoitxoa; zaldarra |
| Josu Naberan | Pilo, pila | bil-o | - gauza asko batera jarritako lekua |
| Josu Naberan | Piltzar | pilda-zahar | - trapu zaharra, zarpaila |
| Josu Naberan | Pinu | pui-anu | - goialde (adaburu) puntakara |
| Josu Naberan | Pitxer | pui-azu-er | - ertzean heldulekua duen ontzia |
| Josu Naberan | Pitxo | puia-txo | - zakila |
| Josu Naberan | Pixa | behe-iz-aria; behe-isuria | - behe likido mota; txiza |
| Josu Naberan | Pixagale | pixa-gale | - pixagura, txizalarria; galde/gale, 30.5 |
| Josu Naberan | Pixka | bi-hatz-ika; muin-ska | - atximurka (pizco); muinetiko gaia (migaja) |
| Josu Naberan | Piztia | bizi-tui-ira | - jatorria basoan duena biziduna. |
| Josu Naberan | Plater | apala-er | - ertz jasoak dituen azpila (er, 37); lat., platus |
| Josu Naberan | Plaza | apala-azua | - merkataritzarako lekua (apale, 25.3) |
| Josu Naberan | Plazer | apare-zehar; apala-zio-er | |
| Josu Naberan | Polit | boa-li-ide | - lili burua bezalakoa (ald., bonito) |
| Josu Naberan | Porazu(z) | boro-azu-(z) | - dena delako buruak eraginda |
| Josu Naberan | Porrot | boro-arro-itu | - buru harroaren gainbehera |
| Josu Naberan | Porru | boro-erro | - erro burua |
| Josu Naberan | Potin | poto-din | - poto antzekoa; murkoa |
| Josu Naberan | Poto | boa-to | - borotxo itxurako ontzi konbexua |
| Josu Naberan | Poxi | boa-xehe | - burutxo soila; apur bat |
| Josu Naberan | Poz/boz | abu-oz; boa-auz | - animoa (abu) edota burua (boa) jasota |
| Josu Naberan | Pozoi | boa-zoro-in; boa-azu-il; poz-oi | - burua erotu edo hil; poza akabo |
| Josu Naberan | Prakak | apare-hankak | - hankak apailatzeko jantzia; galtzak |
| Josu Naberan | Premia | apare-nahia | - parera heldu nahia |
| Josu Naberan | Premu | apare-buru | - oinordekoa |
| Josu Naberan | Premura | apare-gura | - parera heldu gura |
| Josu Naberan | Prezio | apare-zio | - parra lortzeko neurria (zio, 3.2) |
| Josu Naberan | Probe/pobre | boro-behe | - mendi apala; burumakur bizi dena |
| Josu Naberan | Produktu | boro-edu-turu | - tratuaren xede den “edu” (ekai) alea |
| Josu Naberan | Progru | abo-dolu | - elez lagundurik egiten den dolua |
| Josu Naberan | Puga | pui-ga(ra) | - mentu, txertaziri |
| Josu Naberan | Puia | buru-ihia; buru-ziria | - ernamuin, kimu, bürno |
| Josu Naberan | Puntu | muna-tui; muna-itu | - munan leku jakin bat |
| Josu Naberan | Puska | buru-ska | - burutxoa; poxi bat, apur bat (eska/-ska, 32.6) |
| Josu Naberan | Putz | abo-utz(e); aho-huts | - ahoko airea hustutzetik |
| Josu Naberan | Putzu | abu-azu; bao-tzu | - aho sakona; bao zulo handia |
| Josu Naberan | Puxika | putz-ekai | - maskuria; umeek jolasean puzten dute |
| Josu Naberan | Puxtarri | putz-harri | - umeek jolasean putz egiteko bolatxoak |
| Josu Naberan | Puzker | putz-(uzki)-er | - uzkitik kanporatzen den putza |
| Josu Naberan | Sabai/sapai | etsea-boa-aia(ra) | - etxearen gainaldeko lekua |
| Josu Naberan | Sabel | soin-ara-behe | - soinaren beheko gunea |
| Josu Naberan | Sagailo | itsas-gailo | - itsaso zakarra |
| Josu Naberan | Sagar | sara-gara | - sara goieneko fruta |
| Josu Naberan | Sagaratu | sara-gara-auz | - sara konsakratua (lat. sacratum) |
| Josu Naberan | Sagarroi | sagu-arro-ihi - ihiak arrotuta dituen sagua; kirikiñoa | |
| Josu Naberan | Sagu | musu-ago | - musu osoa aho duen animalia |
| Josu Naberan | Sahats/sarats | zi-ara-eitz | - erreka ondoko zuhaitza (zuhaitz/eitz, 7.9) |
| Josu Naberan | Sai | so-ai | - zer ikusiko beha, goitik behera |
| Josu Naberan | Saia(tu) | sail-ari-(tu) | - sailean jardun |
| Josu Naberan | Saihets | sail-ertz | - sailaren ertza |
| Josu Naberan | Sail | sara-ilu | - sara asko osatzen duena |
| Josu Naberan | Sakan | sara-oka-ara | - lur azalera konkaboa (oka, 32.7) |
| Josu Naberan | Sakela | sara-oka-edu-a | - (gauzak) gordetzeko azalera konkaboa |
| Josu Naberan | Sakon | sakan-une | - sakan unea |
| Josu Naberan | Salatu | sala-ra-tu | - jendearen bistan jarri (ira/-ra, 8) |
| Josu Naberan | Saldo | zaldi-do | - zaldi talde handia (asso/-do, 18.1) |
| Josu Naberan | Saldu | sara-ira-tu | - sarako produktua atera |
| Josu Naberan | Sama | soin-ama | - soina hasten den lekua; gune printzipala |
| Josu Naberan | Samalda | zamal-ada | - zamari multzoa; saldoa |
| Josu Naberan | Samar | xehe-abar | - abar xehea |
| Josu Naberan | Samats, sats | soro-ama-atse | - soroa ontzeko satsa; zimaurra |
| Josu Naberan | Samin | azu-an-min | - barnean mina izan |
| Josu Naberan | Samur | zi-amu-urru | - berezko ur (zi-amu) ugariduna (urru) |
| Josu Naberan | Sapa | pats-a | - pats/sap alderanz.; sargoria, landare izerdia, |
| Josu Naberan | Saratu/sarhatu | sara-area-tu | - soroa landu (sala/sara, 29) |
| Josu Naberan | Sarde | sar-are | - (saran) sartzeko area (are, 22.4); txardankoa |
| Josu Naberan | Sardina | sarde-din-(ora) | - sardearen antzeko arraina |
| Josu Naberan | Sare/xare | xehe-hare | - hare xehe (egina) |
| Josu Naberan | Sari | sara-ari | - saran aritzeagatik |
| Josu Naberan | Saroi | sara-oin | - sara berrena; sarobea |
| Josu Naberan | Sarri(a) | sara-arre-ihi | - hertsia, zarratua, üsüa |
| Josu Naberan | Sasoi | hazi-zio-une | - ereiteko unea (ald., sazón) |
| Josu Naberan | Sartu | sara-ra-tu | - sarara joan, arlora joan |
| Josu Naberan | Sasi | sara-etsi | - sara amaitzen denekoa |
| Josu Naberan | Saski | sahats-ekai | - sahatsa lehengai erabilita egina |
| Josu Naberan | Satan | sara-ate-anu | - goiko sarako atea |
| Josu Naberan | Satitsu | sagu-itsu | - sagu itsua |
| Josu Naberan | Sator | sagu-tor; sara-tor | - sagu muturduna; landa tontortzen duena |
| Josu Naberan | Sats | sara-ts; sara-atse; txiza-ts | - sararako oso ona (asso/ts, 18.1) |
| Josu Naberan | Sega | zeha-gai | - zehar ebakitzeko gailua |
| Josu Naberan | Sehi | zen-ei; zen-ai | - pertsona dirudiena; geroa bere esku duen pertsona izaitea aurrean daukana |
| Josu Naberan | Segi | sehi-higi | - sehia mugitu |
| Josu Naberan | Sei | sein | - bigarren eskuko hatz txikia |
| Josu Naberan | Sein | zen-in(o) | - pertsona txikitxoa |
| Josu Naberan | Senar | sen-(ide)-ar | |
| Josu Naberan | Senbe/seme | zen-behe | - zenaren oinordekoa |
| Josu Naberan | Sendatu | zen-oro-tu | - osatu |
| Josu Naberan | Sendo | zen-do | - energia bere osoan duena (asso/-do, 18.1) |
| Josu Naberan | Senide/sendi | zen-ide | - zenaren kidea |
| Josu Naberan | Senti | sen-azu-in; sen-tui | - sena piztuazo |
| Josu Naberan | Serora | zain-ora | - señora |
| Josu Naberan | Sesio | isi-zio | - desiraren karizko istilua |
| Josu Naberan | Seta | zio-itu | - desira itsua |
| Josu Naberan | Setio | hesi-itu-o | - hesi hertsiaren gunea, etsaia itotzeko |
| Josu Naberan | Shoro/solo/soro | sara-oro-ale; sara-aro-ale - sarako ereintza | |
| Josu Naberan | Siku/xuko | zi(ri)-ukho | - sikatea (ukho, 32.1); iberieraz: (e)sirku |
| Josu Naberan | Simaur | zi-ama-ur | - gernu ura |
| Josu Naberan | Sinetsi | zin-etsi | - zin egindakora makurtu (etsi, 8.10) |
| Josu Naberan | Sirats | zi-ira-ts | - bizi (zi) ondorio (ira) joria (ts); zoria |
| Josu Naberan | Sits | zi-hauts; zi-hits | - sits/bits/pits berba-jokoak dira |
| Josu Naberan | So | beha-asso; beha-auz | - laburdura izan daiteke |
| Josu Naberan | Sobera | so-behera | - gainez egin (auz) eta behera jausi |
| Josu Naberan | Soil | auz-ira; oso-ira | - osoaren hondarra |
| Josu Naberan | Soin | gi-oin; gu-oin | - sin.: gorputza, hera |
| Josu Naberan | Soinu | soin-ulu | - soinaren hotsa |
| Josu Naberan | Soka | li-ahoka | - baliteke loka/soka hitz jokotik sortzea |
| Josu Naberan | Sokil | so-kilo | - lur buru (auz) txikia (kilo); mokila |
| Josu Naberan | Solas | so-ele-asso | - so eta ele ugari (lat., solatium); ikus/so, 32. 7 |
| Josu Naberan | Soraio/sor | sor-ai-o | - sortzeko etorkizunik gabea; sor, sorgor |
| Josu Naberan | Sorbalda | soin-balda | - soin goialdea (balda, 28.3) |
| Josu Naberan | Sorgin | sor-gin | - sortzen laguntzen duen (egin/-gin, 40) |
| Josu Naberan | Sorgor | sor-agor | - sormena agortu zaiona |
| Josu Naberan | Sorotsi | soro-utzi | - soroa utzi (hurkoari); eitzi/utzi, 8.11 |
| Josu Naberan | Sorotu, sortu | soro-tu | - saratik soroa egin; gauza berria egin |
| Josu Naberan | Su | su (ixu) | - antzinako onomatopeia |
| Josu Naberan | Subil(e) | su-bil | - sua biltzeko enborra |
| Josu Naberan | Sudur, mustur, mutur | musu-dur | - musuaren irtenunea (dur, 34.1) |
| Josu Naberan | Suetea | su-ate-ara | - sinonimoa: hogar=*ago-gar |
| Josu Naberan | Suge, sube | su-ge; su-behe | - odol hotzekoa; barnean sua |
| Josu Naberan | Suhi | sehi-ide; sehi-auz | - semea bezalakoa (gr. suí-os) |
| Josu Naberan | Suil, lusuil | (lur-)su-ira | - suaz egindako lurrezko ontzia |
| Josu Naberan | Sukar | musu-kar | - musuan bero, sukarra du |
| Josu Naberan | Sukarri | su-harri | - sua egiteko harri egokia |
| Josu Naberan | Sumin | azu-min; su-min | - barne sutsua |
| Josu Naberan | Sunda | usain-unda | - hatsa, kiratsa, kerua |
| Josu Naberan | Suntsi | so-une-eitzi | - gorunea eraitsi (auz/so, 7.2); lat., absumo-sumptsi |
| Josu Naberan | Susara | zezen-ara | - behia, zezen eske |
| Josu Naberan | Susmo | azu-usna-boro | - norbere baitako usna puntua |
| Josu Naberan | Susta(tu) | su-azu-(tu) | - sua iziotzeko “aia” erabili (azu, 7.3) |
| Josu Naberan | Sutondo | suete-ondo | - sukalde, sutegi, ezkaratz |
| Josu Naberan | Suziri | su-ziri | - sua daraman ziria |
| Josu Naberan | Tabu | itu-abu | - irteerarik gabeko aboa (abu, 21.7) |
| Josu Naberan | Tai gabe | tai-gabe | - etenik gabe |
| Josu Naberan | Tai | da-in | -“da, dart, zart...”, esku-kolpea eman |
| Josu Naberan | Taia | tai-a | - epaia; marra bidezko errezibo mota; tarja |
| Josu Naberan | Taila, teila | itai-ira | - itai teknikaren ekoizpena |
| Josu Naberan | Tailu, dailu | itai-ilu | - itai txit eraginkorra: epai nabarmena (ilu, 13.1) duen sega |
| Josu Naberan | Tai-tai | tai-tai | - harria kolpe xehez lantzeko teknika |
| Josu Naberan | Talaia | so-ara-aia | - so egiteko gorunea (berber., at-talayih) |
| Josu Naberan | Talde | eli-alde | - eli multzoa |
| Josu Naberan | Talka | jo-alkar | - agian talk onomatopeia |
| Josu Naberan | Talo | itai-aro | - ebakiera biribila |
| Josu Naberan | Tanta/tanka/tangada | danga-ta | - dangadatxoa (danga onomat) |
| Josu Naberan | Tarro | itai-arro | - ebaki konkorduna |
| Josu Naberan | Tartalo | tor-tailu; tor-talo | - tortura tresna; mitoa |
| Josu Naberan | Taula | lau-ola | - ohol laua |
| Josu Naberan | Taupada | taup-ada | - taup kolpea (-ada/tada, 22.2) |
| Josu Naberan | Taxu, teiu | itai-u; eite-u | - itxura |
| Josu Naberan | Teilatu | teila-tui | - tui (altu), ikus tui/itu, 23.4 |
| Josu Naberan | Teink, tente | tira-in-ike | - tira eginda bezala (bezala=ike, 8.4) |
| Josu Naberan | Teka, zeruka | zitu-leka | - lekadun zitua |
| Josu Naberan | Tini | tui-une | - gailurra (batez ere zubereraz) |
| Josu Naberan | Tinkatu | tinko-ika-tu | - hinkatu, finkatu |
| Josu Naberan | Tinko | tira-ike-o | - -o, lekua adieraziz (aro/-o, 22.4) |
| Josu Naberan | Tipula/kipula | zi(tu)-buru-aria; ki-buru-aria | - buru motako zitua |
| Josu Naberan | Tira | zut-ira; tui-ira | - zutarazi |
| Josu Naberan | Tirain | tira-in | - tira egiten duena; uhina, olatua |
| Josu Naberan | Titi, diti | tui-tui | - bi gorune puntazorrotz |
| Josu Naberan | To | hi-zo | - har ezak (auzàzo); aditz arkaikoa |
| Josu Naberan | Toil | tui-il | - astuna, dorpea |
| Josu Naberan | Toki | zoko-ide | - zoko antzekoa |
| Josu Naberan | Toles | toil-es | - malgua, dena den |
| Josu Naberan | Toles | tor-etsi | - tontorrak lasatu; etsi/ez/-e, 8.10 |
| Josu Naberan | Tontor | tui-(b)oro-tor | - montor altua |
| Josu Naberan | Tori | to-hori | - har ezak hori |
| Josu Naberan | Torloju | tor-aro-ilu | - zulo biribila duen totxoa; cf, tornillo |
| Josu Naberan | Tornu | tor-anu; tor-une | - mendatea; estoka |
| Josu Naberan | Torre/dorre | tor-ide | - (mon)tor antzekoa |
| Josu Naberan | Tortura | tor-itu-era | - tormentua |
| Josu Naberan | Totolo | totor-lo | - lodikotea; lo atzizkia (13.1), agian *ilu-o |
| Josu Naberan | Totxo | tor-txo | - tor txikia; barra, lingotea |
| Josu Naberan | Traba | ter-ara-oba | - trebukua |
| Josu Naberan | Trabes | traba-hesi | - traban jarritako hesia |
| Josu Naberan | Tranga | ate-zehar-haga | - atea ixteko hagea |
| Josu Naberan | Tratu | tira-turu | - trukea egitean tirabira (tira/teink, 7.5) |
| Josu Naberan | Trebe | ter-bere | - trebeak mundua bere; abila, diestroa |
| Josu Naberan | Trebuku | ter-buru-uku | - zohiburuz ostopaturiko lekua; traba |
| Josu Naberan | Trenkatu | ziri-en-ika(tu) | - landarekia berdindu; ebaki |
| Josu Naberan | Trepeta, atrapatu | trebe-taila; ter-aparatu | - trebatzeko aparatua |
| Josu Naberan | Tresabi | tresna-habi | - tresna habia arte azpian edo etxolan |
| Josu Naberan | Tresna, tresen | ter-usu-en | - lurra lantzeko usatzen diren apeoak |
| Josu Naberan | Tribu | eli-buru | - jende gunea, gizartea |
| Josu Naberan | Triku | ziri-ike-u(ri); ziri-uku | - ziri zorrotz ugari duena |
| Josu Naberan | Triku(harri) | eli-uku; herio-uku-(harri) | - hilobia (eli, 27.3; herio, 8.9; uku, 32) |
| Josu Naberan | Trinko | ter-tinko; tarte-tinko | - erroak ondo finkatuta |
| Josu Naberan | Trintxa | ziri-in-azu | - epaia egiteko ziria (azu/-txa, 7.3) |
| Josu Naberan | Triska(tu) | ziri-in-akhatu | - landarekia akhatu; suntsitu |
| Josu Naberan | Triste | hits-eite | - itxura hitsa |
| Josu Naberan | Troka | tor-oka | - mendiarroa, sakana |
| Josu Naberan | Troko | , tokor | tor-koro |
| Josu Naberan | Truke | eduru-ike | - pareko produktuen merkataritza |
| Josu Naberan | Trumil | tur-buru-ilu | - tontor buru asko |
| Josu Naberan | Trumilka | trumil-ka | - tontor buru guztiak tropelean |
| Josu Naberan | Trumoi | tur-boro-in | - goietan tur-tur hotsa |
| Josu Naberan | Ttipi | itu-pui | - garaieraz gaizki dabilena (pui, 15.4) |
| Josu Naberan | Tuilo | tui-ilu | - konkorra, tokorra (irtena) |
| Josu Naberan | Turuta | tur-aho-ta(ila) | - aho torrea duen tresna; tronpeta |
| Josu Naberan | Tutu | tui-itu | - izterren goialdeko zulo itsua; uzkia |
| Josu Naberan | Txadon(e) | etxa-done | - elizaren aurretiko etxe santua |
| Josu Naberan | Txahal | txa-ar-aria | - ar generokoa (bigantxa, 16.1) |
| Josu Naberan | Txakil | azal-dingil; txa-kil | - azala dingilizka; zakiltxoa (-txa, 7.3) |
| Josu Naberan | Txalupa | azal-upa | - upa antzeko txanela |
| Josu Naberan | Txanda | zain-alda | - zaintza erreleboa |
| Josu Naberan | Txanel | azal-laua | - barne lau zabaleko txalupa |
| Josu Naberan | Txango | zango | - ostera, paseo |
| Josu Naberan | Txatal | sara-atal | - eta hortik bestelako “txatalak” |
| Josu Naberan | Txegoste | zi-ago-oste; zitu-egoste | - jan ondorengo digestioa |
| Josu Naberan | Txepetx | txori-ipotx | - txori ipotx txepel samarra |
| Josu Naberan | Txerri | ide-urrui | - oso ugalkorra; kide ugariko animalia |
| Josu Naberan | Txertatu | in-er-itaitu; ira-en-itaitu | - eztitu, mentatu (ertz, 37) |
| Josu Naberan | Txilar, ginarra | ihi-arre; in-garra | - ihi arrea; garra pizteko aproposa |
| Josu Naberan | Txilio | gize-ilu-erio | - gizakiaren erosta bizia (ilu, 13.1) |
| Josu Naberan | Tximista | diz-mizto-(ir)a | - mihi (gaizto) formako dizdiza |
| Josu Naberan | Txindor | txin-txin-or | - txin-txin egiten duena |
| Josu Naberan | Txingar | izio-gar | |
| Josu Naberan | Txingor | zi-ira-gogor | - euriaren senide gogorra |
| Josu Naberan | Txirbil | zur-kiribil | - zur kiribila |
| Josu Naberan | Txirlora | zur-ira-ore; zur-lore | -ore, lore, 20.1 |
| Josu Naberan | Txiro | zio-iro; zori-iro | - zioak edo zoriak huts egin dio |
| Josu Naberan | Txirula | zilo-iru-(dai)la | - zulo bat baino gehiagoko txistua |
| Josu Naberan | Txistor | txitxi-tor | - haragi totxoa |
| Josu Naberan | Txistu | zilo-listu-(tutu) | - listua irteteko zuloa duen tutua |
| Josu Naberan | Txit | zu-tui-ide; zori-tui | - zori altukoa zu |
| Josu Naberan | Txito | txoritxo | - txori kumea |
| Josu Naberan | Txiza | gi-zi-aria | - gorputzeko likido mota |
| Josu Naberan | Txolarre | txori-arre | - txori kolore arrea (arre, 38) |
| Josu Naberan | Txolin | auz-arin | - kaskarina |
| Josu Naberan | Ubel | uru-bel | - zerua beltz samar (uru, 24.1) |
| Josu Naberan | Udara/uda | uha-ada | - ibarretako aroa |
| Josu Naberan | Udal | uha-aran | - bailarako barrutia |
| Josu Naberan | Udare | ura-aria | - fruta mota urtsua (aria, 22.3) |
| Josu Naberan | Ugaldu | ugari-tu | - gehitu, hedatu, narotu, guritu |
| Josu Naberan | Ugari | uga-uri | - uharan joria |
| Josu Naberan | Ugarixo | ugari-ora-xo; ugari-asso | - ugaria edo asko ugaltzen dena |
| Josu Naberan | Ugatz | uga-tz | - uha ugari; sin.: mama |
| Josu Naberan | Ugazaba | ugatz-aba | - esnearen eta biziaren manantiala (uga, 24.2) |
| Josu Naberan | Ugazama | ugatz-ama | - bizia ez, baina esnea eman dion ama; inudea |
| Josu Naberan | Ugaztun | ugatz-dun | - ugatza duen animalia mota |
| Josu Naberan | Uger | uhaga-er | - uhagan mugitu |
| Josu Naberan | Uha, uga-, uba- (topon.) | ur-ara | - urak bustitako lurraldea |
| Josu Naberan | Uhaga | ur-haga | - ura ekartzeko ponpa haga |
| Josu Naberan | Uhain/uhin | uha-in(o); unda-in | - olatua, onda |
| Josu Naberan | Uhaitz/uhaitz | uha-iz | - ibaia, ibai arroa |
| Josu Naberan | Uhar, uher | ur-arre | - ur nahasia (ikus arre, 38) |
| Josu Naberan | Uharka | ur-arro-aga | - presa, uhaska, urtegi |
| Josu Naberan | Uharte/ugarte | uha-arte | - sinonimoa: itsasarte |
| Josu Naberan | Uhel | esku-hel | - eskuarekin heltzekoa; hedea, brida |
| Josu Naberan | Uher | uha-er | - urak eragindako herdoila |
| Josu Naberan | Uholde, uhol | ur-ijjo-olde | - bat-bateko ur oldea (olde, 27.2) |
| Josu Naberan | Ukabil/ukhabil | uku-bil | - uku bildua; biltzeko ukua (uku, 32.1) |
| Josu Naberan | Ukhan/ukan | uku-an | - gunea okupatu |
| Josu Naberan | Ukho | uku-o | - (g)unea desokupatu; ezetsi, jaregin |
| Josu Naberan | Uki/ikutu | uku-i-(tu) | - agian *uku-in, espazioaz jabetu |
| Josu Naberan | Ukondo, ukalondo | uku-al-ondo; uku-r-ondo - besoaren tolesgune ondoa | |
| Josu Naberan | Uku (topon) | u-ku | - U espazio mugagabea K hotsak mugatuta; gunea |
| Josu Naberan | Ukuilu | uku-ilu | - gune hesitua, korta |
| Josu Naberan | Ukuzi/ukhuzi/ikuzi | uku-zi | - garbitzeko lekua errekan |
| Josu Naberan | Ume | umo-e(z) | - umotu edo heldu gabea |
| Josu Naberan | Umel | umo-el | - ondo umatu gabea (eri/el, 8.9) |
| Josu Naberan | Umil | amu-il; u-pui-eri | - berezko izaera hila; handikeriarik ez |
| Josu Naberan | Umo, uma- | umo | - agian amu/uma hitz jokoa dago; heldua |
| Josu Naberan | Umore | umo-ore | - ore umoa; tenore, olde (lat. humorem) |
| Josu Naberan | Unada | une-ara | - une tartea (ara/ada, 22.2) |
| Josu Naberan | Unda | uha-anu-ara | - ibarburua, azalera konbexua, olatua |
| Josu Naberan | Une, un, on | u-en; ijjo-(e)n | - urutik edo ijjotik eratorria |
| Josu Naberan | Unhatu/unatu | unhe-tu | - nekatu, ahuldu, abaildu, akitu |
| Josu Naberan | Unhe | en-ul; une-e | |
| Josu Naberan | Unhide/Inude | uga-ide | - ugatza emateagatik ide |
| Josu Naberan | Untsa/ondo | on-asso | - oso ondo (asso/to-do, 18.1) |
| Josu Naberan | Untxi | (aku)-anu-ziri | - belarri (ziri) luze (anu); lat., cuni |
| Josu Naberan | Untzi/ontzi | uha-ontzi | - uretan nabigatzeko ontzia |
| Josu Naberan | Upa | uha-(edu)-boa | - likidoa edukitzeko ontzia (boa, 15.2) |
| Josu Naberan | Ura | u(ru)-en; u-an; u-ira | - uru edo uranotik datorrena |
| Josu Naberan | Uranu, uru | ur-anu | - goiko urak; sin.: urtzia |
| Josu Naberan | Urburu | ur-buru | - iturria, ur sorburua |
| Josu Naberan | Urde | urru-ide | - kide ugariko animalia, oso ugalkorra |
| Josu Naberan | Urdin | uru-din; zeru-din | - goiko uren antzeko kolorea |
| Josu Naberan | Urduri | kuru-uri | - ekururen kontrakoa, oso “kurua” |
| Josu Naberan | Urgatzi/hurgatzi | hurko-atxiki | - hurko sorostu |
| Josu Naberan | Urgun | egur-dun | - makila eskuan duena; sin.: herren, koxu |
| Josu Naberan | Uri, uli | uru-i | - ugari (ikus ilu/hiru, 13.1) |
| Josu Naberan | Urka | hirurka; buru-ka | - burua ez mugitzeko tresna (bi palu bertikal eta zeharreko beste batez osatua); lat., furca |
| Josu Naberan | Urkabe/urkhabe | urka-behere | - urkamendia |
| Josu Naberan | Urki | zur-ki | - zura ematen duena (ekai/-ki, 4.3) |
| Josu Naberan | Urkila/urkilu/urkulu | urka-ilu | - cf., horca, horquilla |
| Josu Naberan | Urlo | ur-lo | - lur (*lo-ur), alderantzizko eraiketarekin |
| Josu Naberan | Urmael | ur-ama-lea | - urburuen zelaia; lakua |
| Josu Naberan | Uro | or-anu; anu-or | - animalia altua; goitikoa |
| Josu Naberan | Urra(tu) | urrats(-tu) | - lurra lorratzez markatu |
| Josu Naberan | Urrats | urru-ara-ts; lur-hatz | |
| Josu Naberan | Urre | ur-hare; ur-arre | - uretik eratorritako minerala |
| Josu Naberan | Urri | urri-e; urri | - ez ugaria; urru/urri hots jokoa |
| Josu Naberan | Urrikal | hurko-erruki | - hurkoaz errukitu |
| Josu Naberan | Urrin/lurrin | (usain)-urru-in | - usain berezia daukana |
| Josu Naberan | Urrixa | or-uria; urru-ide-aria | - animalia emea |
| Josu Naberan | Urru | u-rr-u | - uuu mugagabea R gogorrez ebakita; sin.: asso/ugari |
| Josu Naberan | Urruma | urru-ma | -“ma” onomatopeia |
| Josu Naberan | Urrun/hurrun | urru-oin | - oin askoko tartea |
| Josu Naberan | Urruti | urrun-din | - urrun antzera |
| Josu Naberan | Urtats/urthats | urte-hatse - Urteberri eguna; (eguzki) urtearen hasiera | |
| Josu Naberan | Uru | u-hu | - lepazuria: oiloentzat arriskutsua |
| Josu Naberan | Uru | u-oru | - lurrazaletik harandikoa |
| Josu Naberan | Urzo/uso | or-auz; uhu-xori | - altu dabilen txoria; uhu egiten duena |
| Josu Naberan | Usain, usin | usna-in | - usain egin |
| Josu Naberan | Usna | mus(u)-an(u) | - su-an osagaia us-na bilakatu da; usna egiteko modua: musua eta sudurra jasota |
| Josu Naberan | Uste | aho-auz-ide; boa-auz-ide | - barreneko edo buruko jasoaldi gisakoa |
| Josu Naberan | Ustel | uste-eri | - uste gaixoa |
| Josu Naberan | Usu, (e)utzi | auzu-ohi | - auzoan ohi dena |
| Josu Naberan | Uts | u-u-ts | - “u” mugagabea “ts” sortzaileak ebakia |
| Josu Naberan | Uxatu, izutu | ixu-tu | - ehizan egiteko lehen sistema |
| Josu Naberan | Uzi/isi | zuzu-in; (g)u-zio | - gu barneko zuzua edo irrika |
| Josu Naberan | Uzki | huts-ki | - husgunea (ki, 4.3); tutua |
| Josu Naberan | Uzkorno | uzki-orno | - kokxiza |
| Josu Naberan | Uzkur/ukur | auz-kur | - kokil antzekoa (koro/kur, 33.2) |
| Josu Naberan | Uzo/uzu | auza-u | - auzotarrekiko uzkur dena |
| Josu Naberan | Uzta | auz-uda | - udako puntu gorena, bil aroa |
| Josu Naberan | Uztai | auz-tai | - pelbis arkua; azpila |
| Josu Naberan | Uztarri/buztarri | (buru)-uztai-in | - buruak uztarrian jarri |
| Josu Naberan | Xarlango | txakur-zango | - hanka handia |
| Josu Naberan | Xarma | kar-ama | - berezko sua (cf. karma) |
| Josu Naberan | Xede | uzi-ide | - (ide) parekoaren (uzia) desira |
| Josu Naberan | Xedera | xede-ira | - desira probokatua; tranpa |
| Josu Naberan | Xehe, mehe | xe-ekai | - ekai xehea |
| Josu Naberan | Xenda | zio-en-ara | - zio dugun lurraldera bidea |
| Josu Naberan | Xinaurri, inaurri | in-urrui; ira-urrui; oin-urrui | - dena den, ugariak |
| Josu Naberan | Xirla | zi-ira-ale | - itsasorik eratorritako janaria |
| Josu Naberan | Xori/Txori | txio-or | - “or” hitza, hasiera batean, “animalia” da |
| Josu Naberan | Xurga | musu-hurrupa | - muturrarekin hurrupatu; cf., hurgar |
| Josu Naberan | Zabal(e) | zala-behe-ara | - zala hasten den lekua (menditik honantz) |
| Josu Naberan | Zabar | auz-abar | - abar antzekoa; laxoa |
| Josu Naberan | Zabor | sara-boro | - sara buruan dagoena |
| Josu Naberan | Zabu | zeha-buru | - ertz (buru) batetik bestera doa |
| Josu Naberan | Zahagi | azal-haragi | - haragi azala |
| Josu Naberan | Zahar | sen-arre; azal-arre | - sen trinkoa; azal zimurra |
| Josu Naberan | Zahato | zahagi-to | - zahagi txikia; “to” atzizkiak (asso/to) txikia nahiz handia adieraz dezake, testuinguruaren arabera |
| Josu Naberan | Zahi | azal-bihi | - bihiaren azala |
| Josu Naberan | Zail | zain-ilu; ez-aise | - gihartsua; erraza ez dena (sin.: gaitza) |
| Josu Naberan | Zain | dsa-in | - zain-kolpearen onomatopeia |
| Josu Naberan | Zain | sai-in; so-auz-in | -saiak egiten duena, goitik begiratu |
| Josu Naberan | Zainart | zain-arre-asso | - nabarmen zaintsua |
| Josu Naberan | Zainildu | zain-il-du | - ahuldu |
| Josu Naberan | Zakar/zarakar | zara-arre | - soroko uztondoa; zarama trinkoa |
| Josu Naberan | Zakatz | azal-latz | - azal latzeko gunea |
| Josu Naberan | Zaki | auz-ekai; auz-ike | - (gauza) ganbila, konbexoa |
| Josu Naberan | Zakil | zain-gil; zaki-(din)gil | - dingilizka dagoen zaina edo gauza ganbila |
| Josu Naberan | Zaku | azal-uku | - gauzak sartzeko lekua (uku, 32.1) |
| Josu Naberan | Zakur/zakor | zain-or; jagon-or | - zaintzen duen animalia (or/orots, 35.1) |
| Josu Naberan | Zala/Sara | auza-ara; etsa-ara; zia-ara | - leku altu samarra; etxeari dagokion soroa; uharana |
| Josu Naberan | Zaldar | azal-adar | - zornea, tumorra |
| Josu Naberan | Zaldi | zamari-din; zalu-din; zela-din | - zamari ona; zalua |
| Josu Naberan | Zaldun | zaldi-dun | - zaldia duena |
| Josu Naberan | Zale(a) | za(ra)-lera | - sararako joera duena (lera, 26.1) |
| Josu Naberan | Zali | auz-eli | - elikagaia jasotzeko |
| Josu Naberan | Zalu/zalhui | zain-uri | - zaintsua; malgua |
| Josu Naberan | Zamari | zama-ari | - zama eramaten duena |
| Josu Naberan | Zamarra | azal-mehe-arroa | - hotzetik zaintzeko asmatua |
| Josu Naberan | Zanga | zango-ara | - lubakia, arretena |
| Josu Naberan | Zangar | zango-kare | - zango hezurra |
| Josu Naberan | Zango | gi-ang(i)o | - bitarte estua osatzen duen gorputzadar parea |
| Josu Naberan | Zangosagar/zangar zango-sagar | - bernaren alde konbexoa; bernazakia | |
| Josu Naberan | Zankabe | zango-behe | - zangoaren azpiko aldea; belaunpea |
| Josu Naberan | Zantzo | zaldi-antzo | - zaldiaren antzekoa; irrintzia |
| Josu Naberan | Zantzu | antz-auz | - antz itxura (auz/-tzu, 7.2) |
| Josu Naberan | Zapa | sara-apal | - zapaldutako zorua (apal, 21.7) |
| Josu Naberan | Zapaldu | sara-apaldu | - soroa zapaldu; zanpatu |
| Josu Naberan | Zapata | zapa-(in)-ta | - oinetako zapalak (azua/-ta, 7.3) |
| Josu Naberan | Zapelatz | zapo-belatz | - belatz gorria |
| Josu Naberan | Zapo | zapal-boro | - zapaburuen motakoa |
| Josu Naberan | Zapore | dasta-abo-ore | - jakia “dast” ahoan (ore, 20.1) |
| Josu Naberan | Zaputz | sama-buru-tz | - saman daukagun koska antzekoa |
| Josu Naberan | Zarama, zama | sara-ama | - sarako zaborra |
| Josu Naberan | Zardai | zur-ardatz | - 1) haga luzea; 2) gizaki liraina |
| Josu Naberan | Zarpail/zapi | zahar-pilda | - ald., zarpail/piltzar (pilda zahar) |
| Josu Naberan | Zarratu | zarrada-itu | - sarria, itxia, trinkoa (itu, 23.4) |
| Josu Naberan | Zati | osa-ti; osa-ide | - osoaren parte bat (tui/-ti, 23.4; ide, 8.5) |
| Josu Naberan | Zaunk | zakur-au | - zakurraren adausia |
| Josu Naberan | Zauri | azal-erio | - azalari odola dario |
| Josu Naberan | Zazpi | hatz-azpi | - zortziren azpikoa |
| Josu Naberan | Zehaldo/zealdo | zeha-alda-o(ro) | -zabu aerodinamikoa |
| Josu Naberan | Zehar | zeha-ara | - kanpo librea |
| Josu Naberan | Zeharo | zeha-o(ro) | - inguru osoa |
| Josu Naberan | Zehatu | zeha-itu | - zeharra itsutu, eragotzi |
| Josu Naberan | Zein | zer-in | - egindako hau ala hura |
| Josu Naberan | Zeinuru/zeinu | dei-anu-uru | - zeruko seinalea; uru (24.1) |
| Josu Naberan | Zekale/zalke | zi(tu)-ore-ale | - orea ematen duen alea (Cf., cereal) |
| Josu Naberan | Zekor | zezen-or | - animalia ziri-zuzena |
| Josu Naberan | Zelai | zala-eli | - giza taldea biltzen den zala edo landa |
| Josu Naberan | Zelan | zer-era-an | - zein eratara |
| Josu Naberan | Zelatan | so-eri-auz-an | - auzatik asmo okerrez so (eri, 8) |
| Josu Naberan | Zemai | zeha-amai | - zeharra amaituko den mehatxua |
| Josu Naberan | Zen/sen/zan | (bi)zi-en | - bizi izan dena; guantx.: fai-zan=apaiza |
| Josu Naberan | Zenbait | zein-bade-(ide) | - “zeinbeste ugari” galderari erantzuna |
| Josu Naberan | Zenbaki | zenbat-ekaiàzenbat-ki | - ekai/-ki, 4.5 |
| Josu Naberan | Zenbat | zein-bade | - bade kopurua (bade, 11.1) |
| Josu Naberan | Zendu | zen-du | - zen bihurtu dena |
| Josu Naberan | Zentzu | zen-auz | - zen handia duena (auz/tzu, 7) |
| Josu Naberan | Zer(a) | zi-era | - izaite mota |
| Josu Naberan | Zerbait | zer-bade-(itu) | - poxi bat |
| Josu Naberan | Zergatik/zergatio | zer-gara-zioàzer-kariz | - galdera ona |
| Josu Naberan | Zergera/zerga | zer-gara; zer-gain | - galderari erantzunetariko bat |
| Josu Naberan | Zerra | zeha-arre | - zehar arrea duen tresna |
| Josu Naberan | Zerrada | zel-arre-ara; zel-arraia | - ikus arre/arraia, 38 |
| Josu Naberan | Zerraku | zerrada-uku | - esparrua, barrutia, beresia |
| Josu Naberan | Zerraldoi/zerraldo | zerra-ara-doi | - andak; anda gainean doana |
| Josu Naberan | Zerratu | zerrada-tu | - serrada itxi, hertsi |
| Josu Naberan | Zerrenda | zer-enda | - izaiteen enda; ilara |
| Josu Naberan | Zerri | giharre-tui | - kalitate handiko giharrea |
| Josu Naberan | Zertan | zer-tai-an | - lehor, lur |
| Josu Naberan | Zeru | zel-uru; zel-uri; zi-uru | - goiko sela edo goiko urak |
| Josu Naberan | Zezen | ziri-zuzen | - adar zuzenak dituena |
| Josu Naberan | Zezina zezen-in-an | - zezenaren haragia kontserbatzeko lehortu eta gazitua | |
| Josu Naberan | Zhirri, zirri | ziri-irri | - barrea eragiteko zirikadak |
| Josu Naberan | Zi | zi | - ziri-ziri onomatopeiaren alaba? |
| Josu Naberan | Zidor | zio-dor | - torrera bidea, mendira bidea |
| Josu Naberan | Ziega | zeha-ga; zi-ega | -leku zarratua eta hezea |
| Josu Naberan | Zihape/ziape/zerba | zi-(g)ara-behe | -ugaranean hazten den hostoa |
| Josu Naberan | Zigilu | zin-gailu | - zin gailaua |
| Josu Naberan | Zigor | ihi-gogor | - ihi gogorrez kolpatzea |
| Josu Naberan | Zihi/ziri | zi-ihi | - ihi puntakara |
| Josu Naberan | Ziho | zi-hao | - gantza, bilgorra (aho/hao, 20.3) |
| Josu Naberan | Zikin | ziri-in | - (kaka)ziria egin duena |
| Josu Naberan | Zikirio/zekale | zi(tu)-kirio | - ihi kiribildun zitua |
| Josu Naberan | Ziklo | zi-khoro | - bizitzaren zirkulua |
| Josu Naberan | Zikoitz | ziku-ohi-tz; diru-ukur-ohi-tz | - emateaz uzkur ohi dena |
| Josu Naberan | Zil | gi-il | - haragiki hila |
| Josu Naberan | Zilar/zidar | zi-ide-arre; zi-ira-arre; zi-lea-ide | - “zi” arre antzekoa |
| Josu Naberan | Zilbor, gilbor | zil-boro | - zil burua, zilaren gaineko sabel aldea |
| Josu Naberan | Zilegi | zin-hegi | - zinaren eremua (hegi, 17.2) |
| Josu Naberan | Zilhar | zi-lo-arre; zi-lea-arre | - ur azalera arrea dirudiena |
| Josu Naberan | Zilo/zulo | zi-lo; uku-lo | - ura “lo” dagoen lekua; lekutxoa (-lo, 13.1) |
| Josu Naberan | Zimel | zi-amu-eri | - berezko ur nahiko ez daukana |
| Josu Naberan | Zimiko | atxiki-piko | - hatz puntekin piko egin; atximur, imurtxi |
| Josu Naberan | Zimitz, tximitxa | zima-sits | - buruko sitsa |
| Josu Naberan | Zimur/tximur | zi-amu-urri | - hidratazio gutxiko azala |
| Josu Naberan | Zin | zen-in | - zenaren izena aipatu |
| Josu Naberan | Zindo, zintzo | zin-asso; zin-auz | - konfidantza osokoa |
| Josu Naberan | Zingil | soin-gil; haragi-gil | - gorputz ahul eta mehea (gin/gil, 3.13) |
| Josu Naberan | Zinginarri | zin-(e)gin-harri | - zin egiteko harria |
| Josu Naberan | Zingira | zingo-ira | - ibai arroako basatza |
| Josu Naberan | Zingo | zi-in-ago | - ur korronteak egindako arroa |
| Josu Naberan | Zintzil/dingil | din-gil | - zil antzekoa |
| Josu Naberan | Zintzilik(a) | zutuin-ilu-ike | - leku altutik dingilizka |
| Josu Naberan | Zio | zi-o | - energiaren gunea edo burua |
| Josu Naberan | Ziraun | zi-iraun; itsu-iraun | - (iraun)suge itsua |
| Josu Naberan | Zirga | zi-ira-gara | - ibaian gora garraiatu (ira, 8.4) |
| Josu Naberan | Ziri-miri | ziri-miri | - euri zirina |
| Josu Naberan | Zirko | zi-ara-khoro; zehar-khoro | - mendien zirkulua |
| Josu Naberan | Zirkulu | zirko-ilu | - zirko osoa |
| Josu Naberan | Zirrara/zirraida | ziri-errai-ada | - erraietan zirikada |
| Josu Naberan | Zirrinta | iz-irri-anu-ta | - goitiko argi irritxoa (anu, 25; -ta, 7.3) |
| Josu Naberan | Zital | ziri-ari | - zirika ari dena |
| Josu Naberan | Zitu | zi-tui | - sin.: bihi, buru, ale (tui, 23.4) |
| Josu Naberan | Ziur/segur | zeha-uru | - goiak garbi ikusten dituena (lat., securus) |
| Josu Naberan | Zizaila | zizt-taila | - ziri taila |
| Josu Naberan | Zizare | zi-azu-har(e) | - ur azpiko har mota |
| Josu Naberan | Zizel | ziri-xehe; ziri-eslai | -“scindere” latina ere hor dago |
| Josu Naberan | Zizt (onom) | zizt | - zizt (egin) |
| Josu Naberan | Ziztada, zizta | zizt-ada | - sastada, kroskada (-ada/kada, 22) |
| Josu Naberan | Ziztailu | zizt-tailu | - zizt agiteko tailua |
| Josu Naberan | Zohar(gi) | auz-argi | - argitasun handikoa |
| Josu Naberan | Zohi | auz-lohi; zer-lohi | - zotal, zotazal, mokor |
| Josu Naberan | Zoko, zokondo | zoru-uku | - bazter zorua; uku, 32.1 |
| Josu Naberan | Zola | zohi-ola | - zohiz egindako zorua |
| Josu Naberan | Zoli | auz-adi | - altuan gertatzen denari adi |
| Josu Naberan | Zolu/zoru | zohi-ilu | - zohi azalera (handia) |
| Josu Naberan | Zor | auzo-ore | - auzo oreari esker bizi dena |
| Josu Naberan | Zorabio | zoru-irabio | - zorua bueltaka iruditzen zaigunean |
| Josu Naberan | Zori | auz-aho-ira | - aukera onaren ondorioa; siratsa, patua |
| Josu Naberan | Zorion | zori-on | - zori ona, zori une |
| Josu Naberan | Zorne | azal-dorre | - turmoa (tumorra); dor/tor (34) |
| Josu Naberan | Zoro | zoru-iro; zio-iro | - zorua edo zioa galdu duena |
| Josu Naberan | Zorri | auz-or-urrui; auz-or-ttipi | - buruan sarria |
| Josu Naberan | Zorrotz | ziri-orrotz | - ziri orratza |
| Josu Naberan | Zorte | zori-te; zori-ide | - zori aldia |
| Josu Naberan | Zortzi | hatz-ortzi | - hatz altuena |
| Josu Naberan | Zotala | zohi-taila | - zohi landua; ald. zohi/lohi |
| Josu Naberan | Zotz | zur-txo; zur-ziritxo | - txo, 7.11 |
| Josu Naberan | Zozo | zor-zor | - horrela egiten duen txoria |
| Josu Naberan | Zozpal | zur-ezpal | - zuraren ezpala |
| Josu Naberan | Zoztor | zohi-tor | - oztopo edo estropezu den zohi koskoa |
| Josu Naberan | Zu | zu | - hi-ren ordezko tratam. jasoa (lat., tu); tui, 23.4 |
| Josu Naberan | Zubi | auz-ibi; zi-uri-ibi; zur-bi | - goitiko ibia; zi handiko ibia; zurubi-ren laburtzapena |
| Josu Naberan | Zuhaitz/zugaitz | zut-eitz; zur-ekai-eitz | - zuhaizki bertikala; zura ematen duen arbola (eitza) |
| Josu Naberan | Zuhar, zumar | auz-gar | - suak erraz hartzen duena |
| Josu Naberan | Zuhirin | zur-irin | - zur irina |
| Josu Naberan | Zuhur | auz-ukur | - auzoarekin eskuzabala ez dena |
| Josu Naberan | Zuku | zi-uku; azu-uku | - hondoan geratzen den likidoa (uku, 32) |
| Josu Naberan | Zumar | zume-arre | - zume arbola trinkoagoa |
| Josu Naberan | Zume | zur-mehe | - zur mehea |
| Josu Naberan | Zunda | azu-unda | - azpira sartzen den tresna (sonda) |
| Josu Naberan | Zuntz | zi-une-tz; hari-une-tz | harizpia, fibra |
| Josu Naberan | Zur(a) | eitz-uri; zuhaitz-ira | - zuhaitz emankorra, zuhatzetik eratorria |
| Josu Naberan | Zurbil, zurpail | zur-ore-ide; zur-pare-il | - zuraren kolore palidoa |
| Josu Naberan | Zurda | izar-ura | - antzigarra, izotza |
| Josu Naberan | Zurda | zur-haria; zur-ide-ile-a(ria); ile-urde-aria - ile mota latza | |
| Josu Naberan | Zuri | zur-ei | - zuraren (urkia eta zumearen) itxura |
| Josu Naberan | Zurrun | zi-urru-u; gi-urru-u | - energi (zi) korrontea (urru) ahitu (-u) |
| Josu Naberan | Zurrunga | zurru-angu | - angu/unga alderanz. (angio, 25.3) |
| Josu Naberan | Zurrut(a)/zurrust | musu-urru-ts | - st/ts alderanzk (zurrust, irrist...) |
| Josu Naberan | Zurt | zut-un | - erne, adi |
| Josu Naberan | Zurubi | zur-ubi | - zurezko ibia |
| Josu Naberan | Zut, zutunik | auz-tui-(ike) | - tui (23.4) |
| Josu Naberan | Zutabe | zut-habe | - zutik ipinitako hagea |
| Josu Naberan | Zutoin | zur-oin | - eraikinaren oinean dautzan zura |
| Josu Naberan | Zuzen | zio-sen | - norabide (zio) zentzuzkoan (sen) |
| Josu Naberan | Zuzter, sustrai/sustrei | zur-ter | - lurpeko zur erroak; r/z bilakaera |
| Josu Naberan | Zuzuan | uzi-uzi-an; zio-uzi-an | - zioaren atzetik |